Вы тут

Чаго чакаюць творцы ад сімпозіуму пісьменнікаў?


Сімпозіум «Пісьменнік і час: традыцыі і пераемнасць», які пачаў учора сваю працу ў межах ХХІІІ Мінскай міжнароднай кніжнай выстаўкі-кірмашу, сабраў літаратараў з 15 краін свету. Актыўны ўдзел у дыскусіях, «круглых сталах», семінары маладых пісьменнікаў прымаюць і яшчэ прымуць паэты, празаікі, літаратурныя крытыкі і з Беларусі. Вось якімі першымі ўражаннямі дзеляцца госці і гаспадары сімпозіума.


Алесь Бадак, дырэктар выдавецтва «Мастацкая літаратура»:

— Яшчэ нядаўна з размоў з калегамі з краін СНД было няцяжка зразумець, што іх веданне беларускай літаратуры абмяжоўваецца, у асноўным, імёнамі, якія піку сваёй вядомасці дасягнулі ў савецкі час. Ды і наша ўяўленне пра іх літаратуры заканчвалася на той жа эпосе. Сёння сітуацыя вельмі змянілася. Не толькі паасобныя творы ў перыядычным друку — аўтарскія кнігі сучасных айчынных пісьменнікаў выходзяць і ў Расіі, і ва Украіне, і ў Азербайджане, Арменіі, Таджыкістане, іншых постсавецкіх краінах. Тое ж можна сказаць і пра адваротны працэс. Асабліва радуе, што наладжваюцца кантакты паміж маладымі літаратарамі, за якімі будучыня не толькі нашых літаратур, але і нашых міжлітаратурных узаемаадносін.

Валерый Казакоў, сакратар Саюза пісьменнікаў Расіі:

— 23 раз у Беларусі праходзіць Мінская міжнародная кніжная выстаўка-кірмаш. А ў яе рамках — унікальнае для постсавецкай прасторы мерапрыемства, на якое з'язджаюцца пісьменнікі, літаратары і выдаўцы амаль з усіх былых рэспублік Савецкага Саюза. Не, гэтыя сімпозіумы і семінары далёка не настальгічныя сустрэчы старэючых мэтраў некалі вялікай літаратуры, гэта знакавыя для нашага хуткабежнага часу сустрэчы, якія даюць энергічны імпульс усёй узаемазвязанай і жывой літаратуры нашых народаў. Асаблівае значэнне гэты форум набывае сёння, калі свет ужо па-сапраўднаму вар'яцее і на поўным сур'ёзе гатовы да новай, і хутчэй за ўсё апошняй сусветнай бойкі. Ні правадыры, ні палітыкі не ў стане спыніць катастрофу, якая насоўваецца на грамадствы і краіны, толькі пісьменнікі, толькі соль і сумленне народаў, могуць спыніць варажнечу. Галоўнае — пачуць іх галасы.

Мяркую, што мы невыпадкова сабраліся на шматпакутнай беларускай зямлі. У апошнія гады гэтая рэспубліка, гэтая дзяржава становіцца цэнтрам свету і ўзаемаадносін нават варожых паміж сабою бакоў. Заўважу, у той час, калі некаторыя дзяржавы думаюць толькі пра сваю выключнасць і ўласную шматзначнасць. І гэтая беларуская работа прыносіць свае вынікі, дае свой плён. Гэта заўважна на самым шырокім сусветным узроўні. Не выпадкова і Нобелеўская прэмія дадзена беларускай пісьменніцы. Пасля развалу Савецкага Саюза гэта першая і пакуль адзіная такога кшталту адзнака мастакоўскага таленту. Прэмія сярод усіх незалежных дзяржаў. Так што, толькі ў беларускай літаратуры ёсць свой Нобель. Упэўнены, што і сённяшні сімпозіум унясе сваю лепту ў адраджэнне нашай чалавечнасці і добрасуседства, а галоўнае — дапаможа маладым пісьменнікам напоўніцу, ва ўвесь голас заявіць пра сябе і сваю творчасць.

Юлія Алейчанка, рэдактар аддзела часопіса «Полымя», літаратуразнаўца, паэт, перакладчык:

— Сімпозіум «Пісьменнік і час» павінен не толькі канстатаваць рэаліі сучаснага літаратурнага працэсу, але і акрэсліць вострыя надзённыя праблемы. Як не згубіць «твар» нацыянальных літаратур у эпоху глабалізацыі? Якія фактары станоўчым чынам уплываюць на фарміраванне ментальнай карціны свету? Як не губляць традыцыі і ўпэўнена крочыць наперад у шчыльна напоўненай інфармацыйнай прасторы? Гэтыя і іншыя пытанні мусяць быць акрэслены і асэнсаваны творчай элітай розных краін, бо паліфанія нараджае цэласную фактуру гучанння.

Беларуская літаратура набывае ўсё большы рэзананс у свеце. Таму што і самі беларусы актыўна прапагандуюць іншыя культуры і літаратуры. Нармальныя сувязі грунтуюцца не на лозунгах пра дружбу народаў, а на ведах, якія потым перадаюцца праз школу, праз мастацкі пераклад, праз жыццё. «Полымя», «Нёман», «ЛіМ» перыядычна рыхтуюць спецыяльныя выпускі, прысвечаныя літаратуры краін замежжа. Так і «беларускія» нумары пабачылі свет у перыёдыцы Расіі, Казахстана, Туркменістана, Арменіі, Таджыкістана... Супольныя кніжныя праекты яднаюць Выдавецкі дом «Звязда» з кітайскімі выдавецтвамі. А кніжная серыя «Сугучча сэрцаў» і адпаведны інтэрнэт-партал знаёмяць беларусаў з сучасным развіццём літаратуры краін СНД. Многае залежыць і ад асабістых кантактаў, творчых ініцыятыў асобных людзей. Напрыклад, у Таджыкістане беларускую літаратуру актыўна прапагандуе Ато Хамдам, у Казахстане — Святлана Ананьева, у Азербайджане — Чынгіз Алі аглу.

Як бачым, трывалыя адносіны могуць будавацца толькі на адкрытым, шчырым дыялогу і ўзаемаўзбагачэнні. «Каб несці людзям сваё, каб браць лепшае ад іншых», як раіў Вацлаў Ластоўскі яшчэ ў пачатку мінулага стагоддзя.

Гутарыў Сяргей Шычко.

Фота Сяргея Нікановіча і Яўгена ПЯСЕЦКАГА. 

Загаловак у газеце: ...Несці людзям сваё, браць лепшае ад іншых

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Атракцыёны рыхтуюцца да лета. Што робіцца, каб каруселі былі бяспечныя

Атракцыёны рыхтуюцца да лета. Што робіцца, каб каруселі былі бяспечныя

Сярэдзіна красавіка — час, калі сталічныя паркі рыхтуюцца да масавага наведвання. 

Грамадства

Што шукаюць сем'і, якія едуць да айца Валерыяна ў пасёлак Смілавічы?

Што шукаюць сем'і, якія едуць да айца Валерыяна ў пасёлак Смілавічы?

Звязацца з храмам у гонар Георгія Перамаганосца, дзе служыць айцец Валерыян, можна па тэлефоне, які няцяжка знайсці ў інтэрнэце. 

Эканоміка

На «ТІБО-2019» Белпошта паказала новыя тэхнічныя цікавінкі

На «ТІБО-2019» Белпошта паказала новыя тэхнічныя цікавінкі

Якія неўзабаве ўвойдуць у прафесійны побыт.

Грамадства

Пастырскае Пасланне Мітрапаліта Тадэвуша Кандрусевіча на Вялікдзень

Пастырскае Пасланне Мітрапаліта Тадэвуша Кандрусевіча на Вялікдзень

Глыбокапаважаныя святары, кансэкраваныя асобы, браты і сёстры!