Вы тут

Калі мы не будзем нічога мяняць, то апынемся ў фінансавай прорве


З кожным годам пенсіянераў становіцца ўсё больш, а тых, хто працуе, — усё менш. Згодна з вынікамі даследаванняў, цяпер у нас на 10 чалавек працоўнага ўзросту прыходзіцца 4 пенсіянеры, але бліжэй да 2036 года гэтыя суадносіны будуць ужо, як 6 да 10. Зноў жа, не ўсе людзі працаздольнага ўзросту працуюць.


Кацярына Барнукова, вядучы даследчык Беларускага эканамічнага даследча-адукацыйнага цэнтра, упэўнена: пара мяняць стэрэатыпы пра людзей узроставай катэгорыі «50+» як пра бездапаможных.

— Калі паглядзець на «дэмаграфічнае дрэва» Беларусі, то можна ўбачыць, якія праблемы і выклікі нас чакаюць у будучыні, — кажа яна.

Эксперт звяртае ўвагу, што аснова «дрэва» — моладзь — дастаткова «вузкая». У самых шырокіх яго частках — узроставая катэгорыя, у якую ўваходзяць людзі 50-59 гадоў. Яны ў хуткім часе збіраюцца на пенсію, а замяшчаць на рынку працы іх будзе складана... Дыяграма, па сутнасці, прадказвае нам, якая рабочая сіла будзе даступна для нашай дзяржавы ў наступныя 20 гадоў.

— Гэтыя працэсы старэння будуць уяўляць выклікі для аховы здароўя, адукацыі, грамадства ў цэлым, — канстатуе спецыяліст, маючы на ўвазе працэсы старэння насельніцтва. — Нам усім трэба прывыкаць да таго, што людзі старэйшыя за 50 гадоў — гэта не бездапаможныя, якім патрэбна апека, а паўнавартасныя, шчаслівыя члены грамадства, якія могуць атрымліваць задавальненне ад працы, ад самарэалізацыі.

Нялішнім будзе пазнаёміцца з вопытам іншых краін, лічаць эксперты. Прынамсі, у параўнанні з імі ў нас вельмі ранні ўзрост выхаду на пенсію. Гэтакі ж у нашым рэгіёне захаваўся толькі ў Расіі.

— Мы ўзялі дэмаграфічны прагноз Арганізацыі Аб'яднаных Нацый, які супадае з прагнозам Навукова-даследчага эканамічнага інстытута Міністэрства эканомікі, і пабудавалі мадэль, якая ўлічвае ўзаемадзеянне пенсійнай сістэмы і ВУП, — расказала Кацярына Барнукова. — Мы ўлічвалі і змены ў працоўнай сіле, і змены колькасці людзей пенсійнага ўзросту. Такім чынам, мы паглядзелі, што з часам у нас будзе і з ВУП, і з пенсійным фондам.

Даследчыкі вылічылі, што калі ў нас не назіралася б старэння насельніцтва, то да 2050 года наш ВУП стаў бы на 15% большым за той, які прагназуецца. Праз тое, што працаздольнага насельніцтва становіцца ўсё менш, мы будзем губляць вельмі сур'ёзную долю валавога прадукту.

— Мы вырашылі паглядзець, што будзе, калі падняць пенсійны ўзрост толькі для жанчын, — рассказала эксперт. — Потым мы паглядзелі другі варыянт, калі спачатку павышаем пенсійны ўзрост жанчынам, а пасля ўжо для абодвух палоў — да 65 гадоў.

Калі пакінуць сістэму некранутай і не павышаць пенсійны ўзрост, то да 2055 года доля пенсійнага фонду дойдзе амаль да 9% ад ВУП! Калі павышаць пенсійны ўзрост толькі жанчынам, то нейкі час гэта дазволіць трымаць дэфіцыт у памеры каля 1% ад ВУП, што, па меркаванні эксперта, у прынцыпе, магчыма. Але ў доўгатэрміновым перыядзе — пасля 2035-га — павышэння пенсійнага ўзросту толькі для жанчын становіцца недастаткова. Па словах Кацярыны Барнуковай, калі ж павышаць пенсійны ўзрост да 65 гадоў для жанчын і мужчын, то ў фондзе сацыяльнай абароны насельніцтва нават некаторы час будзе ўтварацца прафіцыт.

— Відавочна, што калі мы не будзем нічога мяняць, то апынёмся ў фінансавай прорве, — упэўнена яна. — Проста з фінансавага пункту гледжання неабходны рэформы. Адзіная даступная рэформа ў рамках размеркавальнай сістэмы — павышэнне пенсійнага ўзросту.

yushkevich@zviazda.by

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Што паглядзець у Хоцімску?

Што паглядзець у Хоцімску?

У Хоцімску нават ёсць кола агляду.

Грамадства

«За больш чым сем год былі ўсяго адны суткі без баявога выезду»

«За больш чым сем год былі ўсяго адны суткі без баявога выезду»

Гісторыя кар'еры падпалкоўніка ў адстаўцы Генадзя Цімахоўцава.

Палітыка

Беларусь і ЕС падпішуць візавае пагадненне не пазней за 2 лютага 2020 года

Беларусь і ЕС падпішуць візавае пагадненне не пазней за 2 лютага 2020 года

Верагодна, гэта адбудзецца ўжо ў гэтым лістападзе. 

Грамадства

Як праходзіў ваенна-гістарычны фестываль «Мір-1812»

Як праходзіў ваенна-гістарычны фестываль «Мір-1812»

Трэці раз ваенна-гістарычны фестываль «Мір-1812» на два дні перанёс пасёлак больш чым на два стагоддзі назад.