Вы тут

Ёсць дарога — на паперы...


Што было — было. Неяк у клуб на дыскатэку не зусім цвярозы трактарыст заехаў (дзякуй богу, без трактара...), да дзяўчыны там падышоў.

— Танцуеш? — пытаецца.

— Не, — фыркае тая.

— Ну і правільна, — кажа хлопец. — Пойдзем са мной. Дапаможаш трактар выцягнуць.

Справа гэта, вядома ж, няпростая — нават для дваіх: прыкладна, як шпалеры паклеіць... Але ж спецыялісты кажуць, калі атрымаецца — значыць, з чалавекам можна ў разведку, у ЗАГС, у далейшае жыццё. Калі не... Свайго роду экзамен — для пачуццяў, якія ў экстрэмальных умовах могуць знікаць, могуць узнікаць.

Таму парачка, «выцягнуўшы» трактар, можа далёка на ім заехаць. А можа... засесці. Яшчэ раз. Бо (ці вам казаць?) дрэнна «прыжываецца» асфальт на асобных дарогах, да таго ж будаўнікі кажуць, што зямля «павінна дыхаць», значыць, ямы — цалкам заканамерныя... Як і «карціна», знятая нашым фотакарэспандэнтам.

Што на ёй? Меркаванняў, як заўсёды, шмат — і відавочных, і нечаканых. З першых і пачнём: спадарыня Галіна Пятроўская з вёскі Ардашы Смаргонскага раёна вырашыла не толькі прыгадаць вядомае «Есть женщины в русских селеньях...», але і ўдакладніць, што

Жанкі ёсць і ў нашых мясцінах!

Не здужаць іх... І не сагнуць!

Каня на бягу яны спыняць,

Аўтобус на горку ўзапхнуць!

Туды ж і спадарыня Чыгрынава з мястэчка Міханавічы Мінскага раёна:

Нашы бабы, ох, не слабы:

Хоць з касою, хоць у плуг...

І аўтобус могуць бабы

З гразі выштурхнуць удзвюх.

Аблічылася аўтарка: жанчын на здымку больш. І таму (паводле спадарыні Пятроўскай)

Ні Хаўер, ні Даніела —

Не спужаюць Беларусь!

Калі ехаць недзе трэба:

Рухавік — аж сем Марусь!

І ўсе яны, як лічыць спадарыня Валянціна Гудачкова з Жыткавіч,

Дзяўчатачкі прыгожыя —

Да ўсякай справы гожыя!

А значыць (на думку спадарыні Лосевай з Навагрудчыны):

У жанчын цяпер «улада»:

Рэйкі гнуць, асфальт кладуць...

Мужыкі — даюць парады,

Збоч дзе кураць... Піва п'юць...

У выніку, на іх, на мужыкоў, паводле спадара Віктара Трайкоўскага з Мінска, разлічваць цяжка — нават па драбязе. Жанкі ўсюды:

Яны працуюць і танцуюць,

Ім выступаць — не прывыкаць...

Аўтобус недзе забуксуе?

Да хаты змогуць падпіхаць!

Магчыма, настолькі дужыя, магчыма, прывычныя. Але ж — на думку спадарыні Гудачковай — не да ўсяго:

Шлях дадому — не нуда,

Ёсць неспадзяванкі...

Рук жаночых — не шкада,

Шкода вышыванкі.

Яшчэ б! Такая прыгажосць... І мода... А галоўнае, папярэджвалі ж дзяўчат (у прыватнасці, спадарыня Чыгрынава), што

Беларуская зіма —

То завея, то мароз.

Калі джыпа ў вас няма,

Не даедзеце без слёз.

А хочацца... І трэба: людзі чакаюць. Год культуры ў нас. А таму

Сямёрцы адважных

Няма як здавацца:

Канцэрт вельмі важны —

Ім нельга спазняцца!

Лічыць так спадар Мікола Кісель з Мінска. Ды і выйсця ў артыстак няма, бо гэты аўтобус, на думку спадарыні Раісы Васільевай з Гомеля,

Мужыкі піхалі, —

Нібыта паснулі...

Бабы гуртам сталі

Ды як штурханулі!..

У наш час суровы —

Так ужо вядзецца —

Вырашэнне справы

Бабам застаецца.

Бо (мае рацыю спадар Валерый Гаўрыш з Чавусаў):

Калі бабу раззлаваць

(Як кума сказала) —

Нават танку не ўстаяць:

Зрушыць з п'едэстала!

Адна... А калі іх, жанчын тых, болей? Як на здымку — цэлая вакальная група? Ці (на думку спадарыні Соф'і Кусянковай з вёскі Лучын Рагачоўскага раёна)

Хор пад назваю «Надзея»

Зарабляў бы па нядзелях...

Калі б збыць як дырыжора,

А сабе займець шафёра.

Фо­та Ана­то­ля КЛЕ­ШЧУ­КА.

Трэба разумець, дзве штатныя «адзінкі» калектыў не пацягне? Задорага...

Вось і выбірай: без кіроўцы не паедзеш (можа, нават з месца не кранешся), а без дырыжора — наўрад ці спяеш. Грошы ж лічаць усе, бо яно і сапраўды, «растуць кошты, растуць траты, не растуць пакуль зарплаты». Хоць зрэшты... Нехта мудра заўважыў, што цэны ў нас як цэны — боскія, калі... нічога не купляць.

А купляе ў нас хто? Пераважна жанкі — і ў прадуктовых крамах, і ў прамтаварных, і ў гаспадарчых. Мужчын там... Ну як на конкурсным здымку — не адразу і заўважыш, не адразу сцяміш, што ён там робіць. Але ж думкі ёсць. Цэлая гісторыя ад спадара Мікалая Старых з Гомеля:

Між заснежаных раўнін

Вёз аўтобус сем жанчын.

А ўз'ехаў на бугор —

І заглох яго матор.

Падштурхнуць хацелі бабы,

Толькі марна — пол жа слабы.

Запрасілі мужыка

З інструментам у руках.

Інструмент, шчыра кажучы, загадкавы — дудка ці што? Але ж і яна спатрэбіцца можа. Кажуць, адзін з нашых землякоў-музыкаў «дальнабойшчыкам» у Штатах працуе.

Дык вось, перасякае ён неяк мяжу і зусім не хвалюецца, бо машына ў парадку, дакументы — таксама. Акардэон у кабіне, але ж ён адзін — не на продаж вязе. «А чым дакажаш? — чапляюцца амерыканскія мытнікі. — А навошта возіш? А калі твой, то сыграй...» У кіроўцы злосці — поўны косці, як той казаў! Але што ты будзеш рабіць? «Добра, — адказвае ім па-англійску, — я вам сыграю». А па-беларуску ў бок дадае: «Вы гэта гранне на ўсё жыццё запомніце!» Інструмент на плячо і... гімн — Злучаных Штатаў... Ад пачатку да канца...

А там жа правіла: усё іншае ты можаш слухаць, хоць седзячы, хоць лежачы... А вось гімн — толькі стоячы навыцяжку. І каб рука на сэрцы была.

Мытнікі вось так і стаялі — усе 9 хвілін. А музыка граў, адвучваў да людзей чапляцца. З дапамогай чаго? Чароўнай сілы мастацтва!

Пра яе ж і спадар Гаўрыш:

Дзе ўзнікне форс-мажор,

Там дарэчы... дырыжор:

Узмах рукой — і хор на раз

Выпхне з яміны КамАЗ!

А зрэшты, што мы ўсё «выпхне», «выцягне», «выштурхне»... На здымку, паводле спадара Анатоля Гарачова з Іўеўшчыны, зусім іншае:

Пазірае з сумам Казік,

Сумаваць жа ёсць з чаго:

Абдымаюць дзеўкі «газік» —

Нуль увагі на яго!

Крыўдна! Тым больш што дзеўкі там — на любы густ: адна — вышэйшая, адна — «шырэйшая», адна — маладзейшая, а ўсе разам (з таго ж канверта) —

Нібы ягадкі ў кампоце,

Прыпарушаны сняжком...

Грэюць рукі... на капоце

А маглі б — пад кажушком.

І сапраўды, маглі б... Яны. І ён, той мужчына ў кажушку, паводле спадара Гаўрыша, таксама мог бы:

— Калі б гэта быў банкет, —

Шэпчуцца дзяўчаты, —

Першым сеў бы за абед

Акампаніятар.

За сталом ён хлопец-зух...

Тут — не спэцкае кажух.

Бо якраз ён, такі, на думку спадара Стасілевіча з Мінска:

І танцорак, і пяюх

Вабіць беленькі кажух!

Ці не кожная ў жонкі просіцца.

Анекдот да слова. Сужэнцы ў тэатр прыйшлі. «Любая, табе зручна сядзець?» — пытае гаспадар. — «Так», — шэптам адказвае яго палавіна. — «Табе добра відаць?» — зноў жа непакоіцца муж. — «Так...» — «У спіну не дзьме?» — «Не...» — «А давай з табой месцамі памяняемся»...

Мужчыны яны і сапраўды збольшага эгаісты: прывыклі ўсе клопаты звальваць на жанчын. Нават паміраюць раней, каб аб пахаванні не клапаціцца. І ў выніку (як пішуць сужэнцы Астроўскія з Мінска):

Ходзіць кругам пагалоска:

Во папаліся дзяўчаты!

Адзін хлопец на ўсю вёску

Ды і той крыху гарбаты.

...Вось такія больш-менш чаканыя варыянты подпісаў. Да нечаканых можна аднесці зрыфмаванае гуртам «Спроба пяра» СШ № 3 г. Вілейкі»:

Свята так адсвяткавалі, —

Колам колы ў снезе сталі.

Нас жа шмат тут... Падпіхнём!

А кіроўца за рулём?

Гэта, згадзіцеся, важна. Як і іншае, заўважанае сужэнцамі Астроўскімі:

На канцэрт павезлі дзевак,

Ды не сцямілі адразу,

Што аўтобус не даедзе,

Бо заліта мала «газы».

І было б хоць па чым ехаць, а то (на думку спадарыні Чыгрынавай):

Ёсць дарога — на... паперы,

А наяве — усё міраж,

Хтосьці грошай да халеры

Скраў на дом і на гараж.

Гісторыі вядомыя такія факты. Кажуць, адзін старшыня СВК на грошы свайго СВК пабудаваў асабняк, потым прадаў яго гэтаму ж СВК і пасяліўся ў ім як старшыня. Кола замкнулася, усё лагічна, як і наша заўсёднае падвядзенне вынікаў.

Такім чынам, на мінулым этапе конкурсу чытачы прыдумвалі подпісы да здымка, на якім мужчына ў доўгіх рыбацкіх ботах ішоў па затопленай вуліцы і нёс пару гумовікаў. Як прызнала вялікае чытацкае журы, найлепшыя радкі пра гэтага героя склалі спадарыні Кусянкова з Рагачоўшчыны, Мазанік з Барысаўшчыны, Чыгрынава з Міншчыны, Пабягайла з Ляхавіч, спадары Здановіч з Пружаншчыны, Гарачоў з Іўеўшчыны, Гаўрыш з Чавусаў, сужэнцы Астроўскія з Мінска і сябры гуртка «Спроба пяра» з Вілейкі...

У выніку журы маленькаму рэдакцыйнаму было ад чаго разгубіцца: максімальную і роўную колькасць балаў набралі аж тры версіі: спадарыні Чыгрынавай («Нейк спытала ў мінака: / «А што ж гэта за рака?» / Ён сказаў: «Такі паток / Прэ... праз аграгарадок»), гурткоўцаў са «Спробы пяра» («Ботаў прыкупіў дзве пары, / Бо даўно аб гэтым марыў. / А чаму пра гэта марыў?/ Меў адну ён ботаў пару») і спадара Міколы Кісяля («Рэчка выйшла з берагоў, / Падышла да плота./ І штодня цяпер... улоў:/ Рыба лезе ў боты»).

Менавіта гэтыя, апошнія радкі ўрэшце пераважылі. А таму прыз у выглядзе падпіскі на дарагую сэрцу газету на трэці квартал 2016 года застаецца ў сталіцы.

Хочаце, каб пяць разоў на тыдзень ён прыходзіў да вас? Не пытанне, як той казаў: уважліва паглядзіце на чарговы здымак, прыдумайце свой варыянт подпісу (не больш за 8 радкоў) і дашліце ў рэдакцыю. Шанц на выйгрыш ёсць у кожнага. Час на роздум — прыкладна месяц.

Дарэчы, мінулым разам спадар Астроўскі, можна сказаць, у апошні вагон ускочыў. Таму на гэты раз мала таго, што паспяшаўся, дык яшчэ і дадаў:

Штосьці ў графік не ўпішуся:

То зарана, то спазнюся...

Прывыкаю да ўсяго —

Гэта ж конкурс «Хто каго?»!

Пасмяешся тут — да плачу...

А якое ж шчасце бачыць,

Хоць часцінку сваёй працы...

То пісаць... І не здавацца!

Пад гэтымі пажаданнямі грэх не паставіць подпісы. Ці не так?

dounar@zviazda.by

Выбар рэдакцыі

Культура

Як  мастак Май Данцыг ствараў свае карціны

Як мастак Май Данцыг ствараў свае карціны

Наватар, «шасцідзясятнік», ваяўнічы аптыміст — гэта ўсё пра яго.

Грамадства

Як ператварыць звычайны ўрок беларускай літаратуры у творчую майстэрню?

Як ператварыць звычайны ўрок беларускай літаратуры у творчую майстэрню?

Настаўнікі ўпэўнены: ці будуць вучні чытаць, у многім залежыць ад іх саміх. 

Эканоміка

Петришенко: Называть ЕАЭС экономическим союзом сегодня можно только авансом

Петришенко: Называть ЕАЭС экономическим союзом сегодня можно только авансом

Однако наша страна надеется, что это временные трудности.

Грамадства

Апублікаваны поўны тэкст Канцэпцыі інфармацыйнай бяспекі Беларусі

Апублікаваны поўны тэкст Канцэпцыі інфармацыйнай бяспекі Беларусі

Дзяржаўным органам і іншым арганізацыям даручана кіравацца палажэннямі канцэпцыі ў практычнай дзейнасці.