26 Верасень, серада

Вы тут

Мінскай ЦЭЦ-3 споўнілася 65


У жыцці, асабліва ў эканоміцы, усё ўзаемазвязана. Калі ў 1946 годзе ўрад СССР прыняў рашэнне аб будаўніцтве ў сталіцы Беларусі прамысловага гіганта — Мінскага трактарнага завода, то для забеспячэння яго электрычнай і цеплавой энергіяй спатрэбілася ўзвядзенне заводскай ЦЭЦ. Яе будаўніцтва пачалося ў тым жа годзе, а пуск першага агрэгата Мінскай ЦЭЦ-3 адбыўся ў кастрычніку 1951-га.


— Тады гэта было найбольш дасканалае ў Савецкім Саюзе айчыннае цеплафікацыйнае абсталяванне, а для Беларусі — першы вопыт эксплуатацыі энергаабсталявання высокага ціску, — расказвае намеснік дырэктара станцыі Леанід Прыбыльскі, які больш за 20 гадоў узначальваў калектыў. — Але вельмі хутка ў беларускай сталіцы выраслі новыя прамысловыя гіганты — МАЗ, падшыпнікавы завод, завод колавых цягачоў і іншыя, і іх энергетычнае забеспячэнне таксама было даверана ЦЭЦ-3. У сувязі з развіццём прамысловасці, бурным ростам горада, яго камунальнай гаспадаркі і сацыяльнай інфраструктуры статус станцыі змяніўся. У 1954 годзе яна ўключана ў склад Беларускай энергасістэмы, з заводскай становіцца, скажам так, сталічнай і бярэ на сябе адказнасць за вельмі шырокае кола гарадскіх спажыўцоў, забяспечвае цеплавой і электрычнай энергіяй больш за 20% карыстальнікаў.

Нязменным застаўся курс на самае дасканалае абсталяванне, пастаяннае імкненне за навукова-тэхнічным прагрэсам. Дастаткова прасачыць хаця б асноўныя этапы абнаўлення вытворчых магутнасцяў. 1955 год: уведзена новае прагрэсіўнае абсталяванне ў рамках будаўніцтва першай чаргі. 1957 год: завершана будаўніцтва другой чаргі. Пачатак 60-х гадоў: пашырэнне ЦЭЦ-3 (трэцяя чарга) прадаўжалася з прымяненнем найбольш эфектыўнага на той час у СССР абсталявання. Былі ўстаноўлены магутныя турбаагрэгаты і катлы, удасканальвалася цеплавая схема. Толькі адзін штрых: калі абсталяванне першай і другой чаргі было разлічана на параметры 100 атм і 500 °С, то пры далейшым пашырэнні ЦЭЦ гэтыя паказчыкі выраслі адпаведна да 130 атм і 550 °С.

З данецкага вугалю і антрацытавага штыбу (спрошчана — пылу) перайшлі працаваць на газамазутнае паліва, што суправаджалася рэканструкцыяй энергетычных котлаагрэгатаў. Цікавая дэталь: у гэты перыяд на станцыі ўпершыню ў галіне былі ўведзены і асвоены галаўныя ўзоры турбіны Т-100-130 і катла ТП-87, якія потым сталі актыўна ўкараняцца на іншых электрастанцыях.

Раслі сталіца і яе індустрыя, развівалася і станцыя. Ажыццяўленне спецыяльнага праекта пашырэння Мінскай ЦЭЦ-3 у пачатку 80-х дазволіла перавесці сістэму хімводаачысткі падпіткі катлоў з падземнай крыніцы водазабеспячэння на паверхневую, пры гэтым прадукцыйнасць павялічылася. Уведзена новая сістэма газазабеспячэння, якая абумовіла пераход станцыі на газавае паліва. А з эксплуатацыі былі выведзены дымавыя трубы вышынёй 100 м і пабудавана новая 180-метровая, што дазволіла ў 4 разы знізіць канцэнтрацыю шкодных выкідаў у атмасферу ў зоне ўплыву станцыі.

Цікавімся ў ветэрана вытворчасці яшчэ адной сапраўды наватарскай, нават эпахальнай падзеяй у айчыннай энергетыцы, да якой калектыў станцыі меў самае непасрэднае дачыненне — пускам парагазавага блока ПГУ-230 у 2009 годзе.

— Гэта быў самы магутны і эканамічны блок у энергасістэме Беларусі, яго магутнасць складала 230 МВт і 136,5 Гкал/г. Абсталяванне паступіла ад розных вытворцаў — з Швейцарыі, Славакіі, Расіі, і спатрэбілася, не спыняючы станцыі, усё ўвязаць, адладзіць у адзіны агрэгат. Нашы спецыялісты аказаліся на вышыні. Скажу нават больш: рэалізацыя маштабнага праекта, аналагаў якому не было, запатрабавала сумесных намаганняў Мінэнерга, ДВА «Белэнерга», РУП «Мінскэнерга», ААТ «Белэнергабуд», шэрагу лепшых профільных праектных, мантажных і іншых арганізацый. Група работнікаў заслужана атрымала дзяржаўныя ўзнагароды.

Пераход на ўкараненне парагазавых тэхналогій у энергетыцы Беларусі сябе апраўдаў. Летась ПГУ далі 30% усёй электраэнергіі ў рэспубліцы і дазволілі істотна знізіць расход паліва на яе выпрацоўку.

Курс на навукова-тэхнічны прагрэс вытрымліваецца. Распрацавана тэхніка-эканамічнае абгрунтаванне рэканструкцыі чаргі 140 ата. У цэхі прыйдзе яшчэ больш магутнае абсталяванне — сучасныя турбаагрэгаты і катлы, параметры якіх адпавядаюць лепшым сусветным узорам. Будуць абноўлены ўсе тэхналагічныя схемы. Стаіць задача поўнай аўтаматызацыі тэхналагічных працэсаў.

— Вельмі важна, што за 65 гадоў сфарміраваўся ўнікальны па сваіх прафесійных і чыста чалавечых якасцях калектыў, — палічыў патрэбным падкрэсліць падчас нашай размовы намеснік дырэктара Юрый Унуковіч. — Гэта той асноўны рэсурс, які забяспечвае бесперабойную дзейнасць прадпрыемства. Калі спрабаваць называць прозвішчы, то не хопіць ніякага месца, бо спатрэбіцца ўспомніць ледзьве не ўсіх, хто звязаў свой лёс з ЦЭЦ-3, а зараз пайшоў на заслужаны адпачынак. Свой вопыт і творчыя адносіны да прафесіі яны перадалі змене высокакваліфікаваных і адданых справе спецыялістаў. Аб гэтым сведчыць такі факт: у маі 2009 года станцыю наведаў Прэзідэнт Рэспублікі Беларусь А.Р.Лукашэнка, які даў высокую ацэнку рабоце калектыву энергетыкаў.

Субяседнік расказаў і пра тое, што на станцыі ўдзяляецца ўвага сацыяльным пытанням. У 1995 годзе быў уведзены ў эксплуатацыю 72-кватэрны жылы дом у Чыжоўцы. Яшчэ адзін 45-кватэрны дом здадзены ў 2008 годзе. Штогод на прадпрыемстве праводзяцца спартакіяды, на працягу дзесяці гадоў працуе хор народнай песні...

Святкаванне 65-годдзя Мінскай ЦЭЦ-3 пройдзе 22 — 23 снежня. Адбудуцца сустрэча кіраўніцтва і калектыву станцыі з ветэранамі, святочны канцэрт, а таксама ўрачыстыя мерапрыемствы з удзелам адміністрацыі Заводскага раёна і вучняў падшэфнай сярэдняй школы № 162 сталіцы.

Уладзімір БЯРЭЗІН, Вераніка ХІЛЬКЕВІЧ

РУП «Мінскэнерга» УНП 100071593

Загаловак у газеце: Ад заводскай — да сталічнай

Дадаць каментар

Выбар рэдакцыі

Палітыка

Уладзімір Андрэйчанка расказаў пра найбольш значныя законапраекты

Уладзімір Андрэйчанка расказаў пра найбольш значныя законапраекты

 «Толькі агульнымі намаганнямі мы зможам супрацьстаяць няпростым выклікам часу».

Грамадства

Як у Беларусі абясшкоджваюць боепрыпасы

Як у Беларусі абясшкоджваюць боепрыпасы

​Колішняя Беларуская ваенная акруга лічылася адной з самых магутных у СССР.

Грамадства

Шчырая размова з вядомым педагогам пра бацькоўскія сумненні і страхі

Шчырая размова з вядомым педагогам пра бацькоўскія сумненні і страхі

«Калі ў вас адкрыўся рот, каб накрычаць на дзіця, спыніцеся хоць на секунду…» 

Грамадства

Чым здзівіў сёлета «Кліч Палесся»

Чым здзівіў сёлета «Кліч Палесся»

Этнафэст стаў вядомым далёка за межамі Беларусі.