27 кастрычніка, аўторак

Вы тут

За і cупраць каўбасы і тушонкі з баброў


Пасля навіны пра тое, што ў Беларусі могуць пачаць вырабляць каўбасу і тушонку з баброў, інтэрнэт «не змаўкае». Адны абмяркоўваюць перспектывы рэалізацыі такой прадукцыі, іншыя асуджаюць саму ідэю. Карэспандэнты «Звязды» вырашылі таксама падыскутаваць на гэту тэму.


  • За

Каўбасе з баброў — быць!

Бабры міжволі сталі галоўнымі ньюсмейкерамі ў беларускім сеціве.

Нават закон аб «дармаедах» не здолеў нагэтулькі ўзварушыць «інтэрнаўтаў», як інавацыйная ідэя рабіць з рачных грызуноў каўбасу. Пакуль адны з навіны рагаталі, іншыя аператыўна кляпалі пратэстную анлайн-петыцыю. І на той час, калі рыхтаваўся гэты артыкул, яе «падпісалі» больш за 100 тысяч чалавек. Што ж, абарона жывёл — справа высакародная. Але нават самую высакародную ідэю можна давесці да абсурду. Што мы і назіраем на прыкладзе баброў.

Паспрабуем разважаць рацыянальна. Баброў сапраўды распладзілася забагата, і шкода ад іх дзейнасці неўзабаве перавысіць карысць. Ды і законы прыроды ніхто не адмяняў. Калі папуляцыя празмерна разрастаецца, немінуча запускаецца механізм самарэгулявання. Узрастае ўнутрывідавая агрэсія або пачынаецца мор. Ці ёсць бабру прынцыповая розніца — быць загрызеным суродзічам, памерці ад эпідэміі або трапіць пад адстрэл?

Зрэшты, адстрэл — справа не надта простая. Да ведама «канапавых» натуралістаў: бабёр — не рахманы кабанчык у хлеўчуку. Гэта дзікі звер, што жыве ў непралазных мясцінах, да якіх яшчэ трэба дабрацца. І стаяць ды пазіраваць, пакуль вы цэліце ў яго са стрэльбы, ён не будзе. Шабулдых! — і лаві пад карчамі. Ды і паляванне адбываецца ў строга вызначаныя тэрміны. Таму наўрад ці каўбаса з бабра стане масавым прадуктам. Хутчэй, рэдкім і дарагім ласункам для турыстаў.

Што да «мірнага» рашэння праблемы, пра якое кажа аўтар петыцыі, то ў мяне адно пытанне: як вы сабе гэта ўяўляеце? Адправіць лішніх баброў каланізаваць Марс? Зладзіць масавую стэрылізацыю? На жаль, адстрэл застаецца самым эфектыўным спосабам рэгуляваць колькасць жывёл. А раз іншага выйсця няма, то чаму карыснае і смачнае мяса мусіць прападаць? І гэта не «дзікунства» і не «варварства», а шараговы прыклад прыродакарыстання.

Так, чалавек на працягу сваёй гісторыі эксплуатуе жывёл. Свіней і кароў гадуюць дзеля мяса. На мышах і малпах выпрабоўваюць лекі. На курыных эмбрыёнах гадуюць штамы вірусаў для вакцын. А з крыві цялят робяць медыцынскія прэпараты. А нутрый — блізкіх «сваякоў» бабра — даўно і паспяхова пускаюць на хатнюю каўбасу. А таксама масава адстрэльваюць дзікоў — пераносчыкаў афрыканскай чумы. Але ж дзе петыцыі ў абарону ўсёй гэтай жыўнасці? Чаму «пашанцавала» толькі бабрам?

Усё проста: яны трапілі ў медыйнае поле. Таму і прыцягнулі да сябе столькі ўвагі. Заяві Мінсельгасхарч пра паштэт з вяртлявых чаротавак — узнімецца той самы лямант. (Хоць, як выглядае чаротаўка, — мала хто ведае.). А што адбываецца на фермах і ў лабараторыях — абывацелю нецікава. Бо не медыйна.

Калі ж мы сапраўды такія міласэрныя, то будзем паслядоўнымі і не абмяжуемся аднымі бабрамі. Давайце адмовімся ад усіх жывёльных прадуктаў! І ад сучаснай фармакалогіі таксама. І будзем паміраць ад хвароб дзеля паратунку лабараторных мышак. Ці гатовыя мы на гэта? Калі не — дык варта кінуць гэты псеўдагуманістычны лямант. І змірыцца з той роляй спажыўца, на якую выраклі нас эвалюцыя і наша біялагічная прырода.

Валянцін БОЙКА

boіka@zvіazda.by


  • Супраць

Усе бабры добрыя

Чаго пра людзей не скажаш...

Калі я расказала сяброўцы навіну аб тым, што з баброў пачнуць рабіць каўбасу і тушонку, яна палічыла гэта такім нясмешным жартам. Але перспектыва рэальная. Ужо 105 тысяч чалавек падпісалі петыцыю ў Міністэрства сельскай гаспадаркі і харчавання супраць гэтага. І збор подпісаў працягваецца...

Супраць ідэі выступаюць не толькі вегетарыянцы і аматары мілых звяркоў. Звернем увагу на саму прапанову. Спачатку смак. Тыя, хто выступаюць «за», гавораць пра тое, што, калі мяса бабра правільна зварыць са спецыямі, — яно будзе вельмі смачным, застанецца толькі нямоцны рыбны пах. Але, увага, з баброў будуць рабіць каўбасу і тушонку. Як гэта выкарыстоўваць? Класці на хлеб і рабіць бутэрброд? У гэтым выпадку, па-першае, дзічына, якая б яна ні была, мае спецыфічны смак і пах. Прабачце, але гараджане не будуць цярпець, і, калі дадаць у каўбасу шмат натуральнага бабровага мяса, пасля першага кавалачка астатні прадукт паляціць у сметніцу. Калі перабіваць пах рыбы і дадаваць шмат спецый ці іншых інгрэдыентаў, то навошта нам увогуле гэта каўбаса быццам з бабром, але без мяса?

Яшчэ застаецца адкрытым пытанне, як яе вырабляць. Для вытворчых маштабаў — не тыя аб'ёмы. А ці будзе выгада для прыватных мясаперапрацоўчых прадпрыемстваў? Пакуль чаргі з ахвотных пачаставацца такой тушонкай няма.

Дарэчы, калісьці бабры ўвогуле былі занесены ў Чырвоную кнігу Беларусі. Ды і сёння іх менш за норму — 81% ад аптымальнай колькасці па краіне. Так, ёсць мясціны, дзе баброў шмат, але калі туды накіруюцца ўсе паляўнічыя, наколькі стабільнай застанецца сітуацыя? Так хутка бабёр зноў вернецца ў шэраг чырванакніжнікаў.

Да таго ж давайце глядзець на перспектыву. Гарады і прадпрыемствы растуць — экалагічная сітуацыя пагаршаецца. Згодна са статыстыкай, якая складаецца са звестак Сусветнага банка, Харчовай і сельскагаспадарчай арганізацыі ААН, Глабальнай Сеткі Экалагічнага следу, беларусы штогод выкарыстоўваюць больш рэсурсаў, чым можа аднавіць наша прырода. Таму берагчы наш раслінны і жывёльны свет — адна з асноўных задач. Тым часам бабёр станоўча ўплывае на стан рэк. І значнае змяншэнне гэтага віду адмоўна адаб'ецца на экалагічнай сітуацыі.

А як сачыць за тым, каб паляванне не стала бескантрольным? Ляснічых да кожнага бабра не паставіш, ды і няма іх столькі. А па словах начальніка аддзела паляўнічай гаспадаркі Міністэрства лясной гаспадаркі Беларусі Сяргея Шастакова, цана на баброў можа падняцца, калі будзе попыт на мяса. І што спыніць людзей пайсці забіваць нават на тэрыторыях, не прызначаных для гэтага? Нам патрэбны ўсплёск браканьерства? Цяпер паляўнічыя штогод забіваюць каля 9000 баброў і толькі прыкладна пятую частку з гэтага — паляўнічыя лясгасаў. Гэта значыць, большасць — гэта «прыватнікі», колькасць якіх можа яшчэ вырасці.

Пасткі для баброў могуць не злавіць, а пакалечыць жывёліну. Адзін з маіх знаёмых у свой час паляваў на баброў. Аднойчы ў сваёй пастцы ён знайшоў бабровую лапку. Верагодна, жывёліна з усяе сілы імкнулася вырвацца з палону, не зважаючы, што калечыць сябе. А праз год на тым жа месцы яму трапіў даверлівы бабёр... без лапы.

Але пужае іншы бок справы. Баброў плануюць спецыяльна вырошчваць для каўбасы. Я нават не магу ўявіць сабе гэтую бабровую ферму. Бабёр даволі разумная жывёла. Яму трэба валіць дрэвы, будаваць сваю хатку... Гэта не курыца, якая задаволіцца зернем і будзе таўчыся ў куратніку са сваімі родзічамі. Бабры — сямейныя жывёлы. Яны жывуць разам са сваімі дзецьмі, а калі тыя вырастаюць, дапамагаюць ім будаваць уласную хатку. Няўжо ў нас ёсць такая вялікая патрэба, каб іх забіваць?

Надзея АНІСОВІЧ

anіsovіch@zvіazda.by

Загаловак у газеце: За... і cупраць

Выбар рэдакцыі

Культура

Прывіды беларускіх муроў. Балі ў разбураным замку

Прывіды беларускіх муроў. Балі ў разбураным замку

Бона Сфорца не была ў Белым Ковелі, але танцуе там у выглядзе прывіду.

Грамадства

Жыццёвы шлях Якава Крэйзера. Першы камдзiў, якi атрымаў Зорку Героя, заслужыў яе, абараняючы Барысаў

Жыццёвы шлях Якава Крэйзера. Першы камдзiў, якi атрымаў Зорку Героя, заслужыў яе, абараняючы Барысаў

У пачатковы перыяд Вялiкай Айчыннай вайны зацятыя баi разгарнулiся пры абароне Барысава — старадаўняга беларускага горада на Бярэзiне.