Вы тут

Дзед і махляр


Дзед і махляр

Кітайская народная казка

Шмат гадоў таму жыў у адной правінцыі хітры махляр. Ён займаўся тым, што хадзіў па вёсках і варажыў сялянам на картах, і тыя давалі яму за гэта то кукурузу, то рыс. Але махляру гэтага было мала, і ён вырашыў прыкінуцца сляпым, каб усе яго шкадавалі і дарма кармілі.

Так і зрабіў. І ніхто б, напэўна, не здагадаўся, што сляпы зусім не сляпы, а відушчы махляр, але здарылася аднойчы наступнае.

Ішоў неяк махляр цераз незнаёмае поле, і раптам грымнула навальніца. Парасона ў яго не было, а струмені дажджавой вады так і хвасталі махляра па твары.

Убачыў ён пасярод поля будан і закрычаў:

— Дапамажыце сляпому! Дайце прытулак ад непагадзі!

А ў будане жыў вартаўнік, які ахоўваў кукурузнае поле. Пачуў вартаўнік просьбу мінака, выглянуў з будана і паклікаў:

— Ідзіце сюды, шаноўны! Перачакайце дождж у маім будане!

Дабраўся махляр да будана, прысеў бліжэй да жароўні з вуголлем і хутка абсушыўся, але дождж не сціхаў.

— О, які я няшчасны! — усклікнуў махляр. — На двары ўжо ноч, усе канавы і калдобіны запоўненыя вадой. А мне, сляпому, давядзецца ісці ў далёкую дарогу. О, каб вы дазволілі мне пераначаваць у вашым будане!

Вартаўнік быў добрым чалавекам. Ён пашкадаваў сляпога, разаслаў яму ў кутку цыноўку і накрыў яго сваёй коўдрай.

А калі гаспадар заснуў, махляр зашыў у край коўдры медную манету і пералічыў спіцы гаспадарскага парасона. На досвітку, прыхапіўшы з сабой і коўдру, і парасон, ён рушыў далей.

Прачнуўся вартаўнік і бачыць: сляпога няма, парасона няма, коўдры таксама. Кінуўся вартаўнік у пагоню, дагнаў злодзея ў бліжэйшай вёсцы.

Хоць і сярдзіты быў вартаўнік, але не хацелася яму сарамаціць пры ўсіх сляпога чалавека! І ён сказаў нягучна:

— Дзе ж тваё сумленне? Я прытуліў цябе ў непагадзь, аддаў сваю цыноўку, накрыў сваёй коўдрай, а ты за гэта мяне абакраў! Зараз жа аддай коўдру і парасон!

А махляр, замест таго каб пакаяцца і ціхенька пайсці, пачаў крычаць:

— Эй, добрыя людзі! Абараніце беднага сляпога! Гэты разбойнік хоча прысвоіць мае рэчы!

Тут ужо не вытрымаў і вартаўнік. Ён таксама пачаў крычаць і размахваць рукамі:

— Гэта ты ўкраў у мяне коўдру і парасон!

На шум збегліся сяляне і пытаюць:

— Аб чым спрачаецеся, што не падзялілі?

— Падумайце, — адказвае вартаўнік, — я прытуліў гэтага сляпога ад дажджу ў маім будане, а ён сцягнуў у мяне коўдру і парасон!

— Падманшчык! — закрычаў махляр. — Ніколі я не быў у ягоным будане! Ведаць яго не ведаю!

— Аддай мне мае рэчы, махляр!

— Гэта ты махляр!

Доўга слухалі сяляне іх спрэчку і ніяк не маглі вырашыць, хто з іх гаворыць праўду.

І раптам махляр усклікнуў:

— Зараз усе ўбачаць, што ты жулік! Калі гэта твой парасон, тады скажы, колькі ў ім спіц?!

— Не ведаю я, колькі ў ім спіц! — паціснуў плячамі вартаўнік. — Ды і навошта мне гэта ведаць?

— Ага, не ведаеш, таму што ты гэты парасон і ў руках ніколі не трымаў! — усклікнуў махляр. - А вось я ведаю: у ім роўна дваццаць спіц. Праверце, шаноўныя, ці праўду я кажу.

Пералічылі сяляне, і сапраўды — дваццаць спіц. Ні на адну больш, ні на адну менш.

А махляр далей пытае:

— А якія ў тваёй коўдры асаблівыя прыкметы?

— Ды ніякіх у яе прыкмет няма! — адказвае вартаўнік. — Коўдра як коўдра — і толькі!

— А скажы, што ў ёй зашыта? — не адстае махляр.

— Нічога ў ёй не зашыта! — у другі раз паціснуў плячыма вартаўнік.

— Ну, вось ты зноў папаўся! — усклікнуў задаволены махляр. - Цяпер ужо ўсе скажуць, што коўдра не твая.

І махляр паказаў сялянам зашытую ў край коўдры манету.

Раззлаваліся сяляне на вартаўніка, ледзь не пабілі яго. А вартаўніку і сказаць няма чаго. Зусім як у прыказцы: «І рот ёсць, ды нічога не вымавіш»…

Раптам з натоўпу выйшаў паважаны сівабароды селянін:

— Падыдзіце да мяне абодва!

Махляр і вартаўнік наблізіліся да яго.

— А ну, пакажы мне сваю коўдру, — загадаў ён сляпому.

Махляр закаціў вочы ўгору і пачаў мацаць вакол сябе рукамі.

— Небарака, ён зусім нічога не бачыць! — сказала адна жанчына.

— Толькі злы тыгр можа пакрыўдзіць такога безабароннага! — усклікнула другая.

Нарэшце махляр падаў дзеду коўдру.

З усіх бакоў разгледзеў яе шаноўны стары. Коўдра была вельмі прыгожая, таму што на ёй былі вышыты драконы, кветкі і птушкі.

— Якая ж гэта коўдра? — сказаў раптам дзед. — Гэта старая шэрая ануча, а не коўдра!

З гэтымі словамі ён кінуў коўдру на зямлю і пачаў выціраць аб яе ногі.

Тут махляр, забыўшы, што ён прыкінуўся сляпым, кінуўся да дзеда і залямантаваў:

— Што ты мелеш? Якая гэта ануча! Хіба ты не бачыш на коўдры двух жоўтых драконаў, тры блакітныя лілеі і чатырох ружовых папугаяў?

Дзеду толькі гэта і трэба было.

— Хе! Ды ты бачыш лепей за нас усіх! — усклікнуў ён. — А ну, сябры, пачастуйце гэтага махляра!

Тут сяляне схапілі падманшчыка і так адлупцавалі яго, што ён ніколі ў жыцці больш не падыходзіў нават блізка да гэтай вёскі.

 

Пераклад Міхася Пазнякова.

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Як выхаваць даследчыка за школьнай партай?

Як выхаваць даследчыка за школьнай партай?

Чаму ўсе краіны, якія развіваюць інавацыйную эканоміку, робяць сёння стаўку на STЕM? 

Палітыка

Аляксандр Лукашэнка сустрэўся з прадстаўнікамі СМІ Расіі

Аляксандр Лукашэнка сустрэўся з прадстаўнікамі СМІ Расіі

Некалькі рэчаў сёлета адбываюцца ўпершыню.

Грамадства

Ці набудуць у гаспадароў старыя хаты?

Ці набудуць у гаспадароў старыя хаты?

Адэльскі сельскі савет, што ў Гродзенскім раёне, можна назваць брамай у Еўрасаюз.