Вы тут

Які працяг пасля апошняй літары алфавіта?


Учора, бадай, упершыню адчула, што мне столькі гадоў, колькі напісана ў пашпарце. Не тое што недзе кальнула ці стрэльнула або хтосьці цёткай назваў — да гэтага ставішся лёгка і нават з гумарам. А тут — усе пражытыя гады зваліліся на галаву цяжарам, бы глыба снегу з даху: і мякка, здаецца, і небалюча зусім, а некалькі хвілін адчуваеш сябе агаломшаным і збянтэжаным, пакуль не ачомаешся. Дык вось, у такі стан лёгкага шоку прывёў мяне ўчора хлопец у супермаркеце. Там зараз поўна практыкантаў з гандлёвага каледжа — хто на касе пад прыглядам старэйшых, хто на раскладцы тавараў, хто ў аддзеле. Гэтага — хударлявага і бледнага — паставілі на адказны ўчастак: агародніну ды садавіну ўзважваць. Небарака ніводнага кода не ведае, за кожным разам бегае на цэтлікі напісаныя глядзець — памыліцца баіцца. Чарга ўвечары вялікая, людзі ад такой маруднасці хвалююцца. А ў гэтага на твары — поўная «непрабівальнасць» — ні адзін мускул не зварухнецца (хто яго ведае, можа, іх у каледжы гэтаму вучаць?).


З гэтым выразам ён хвіліны тры разглядаў пакладзены мной на вагу пакет з памідорамі. Пасля ўзяў яго, павольна пасунуўся да латкоў з агароднінай — пачаў тыя памідоры па адным вымаць і параўноўваць. Спачатку я назірала за ім з усмешкай, пасля, калі ён ляніва так спытаўся: «А вы сапраўды ўсе адсюль бралі?», зразумела, што гэта малое стварэнне падазрае мяне калі не ў крадзяжы, дык у тым, што хацела купіць дарагое танней. Станоўчы адказ яго яўна не задаволіў, ён стаяў у нерашучасці, красамоўна пазіраючы то на мяне, то на тыя няшчасныя чатыры памідоры... «Малады чалавек, — з цяжкасцю стрымліваючы сябе, я старалася быць вельмі ветлівай. — Паглядзіце на мяне: я што, буду спрабаваць вас падмануць з-за аднаго памідора?» Хлапчына, усім сваім выглядам паказваючы, што ўсё роўна мне не верыць, махнуў рукой, наклеіў на пакет цану і выдаў: «Ладно, женщина, не напрягайтесь...» Народ засмяяўся, я таксама — ад гэткай нахабнасці і бесцырымоннасці толькі смяяцца і засталося, а без пяці хвілін спецыяліст сферы гандлю так, здаецца, і не зразумеў, чаго гэтыя дзядзькі ды цёткі ўсміхаюцца, скрушна ківаючы галовамі... А хтосьці з той чаргі разважліва сказаў: «Чаго дзівіцца, яны цяпер усе такія».

Вось тут я і зразумела, якая бездань паміж намі і нашымі, па сутнасці, дзецьмі, якія так незаўважна выраслі. Здавалася б, гэта адлегласць, якую ніяк не скараціць, большая паміж тымі, каму пад (за) сорак і іхнімі бацькамі, бо наша пакаленне валодае ўсімі найноўшымі тэхналогіямі, і з камп'ютарамі мы на «ты», і з сучаснай бытавой тэхнікай, чаго не скажаш пра большасць нашых бацькоў, якім пад (за) семдзесят. З дзецьмі, па логіцы, павінна быць прасцей: яны, як і мы, сядзяць у сацыяльных сетках, пампуюць з сеціва кніжкі і фільмы, хутка (ну, можа, крыху хутчэй) разбіраюцца ў самым наварочаным «гаджэце». Але тут «намалявалася» бездань зусім іншага кшталту, і яна, калі прыгледзецца, палохае: справа ў чалавечых адносінах, у камунікаце з людзьмі — роднымі, блізкімі і зусім незнаёмымі. Дакладней, у адсутнасці навыкаў гэтага камунікату — не на старонках сацыяльных сетак, не ў месенджары, а ў рэальным жыцці. Той няветлівы хлопчык у супермаркеце адказаў мне, па сутнасці, фразай, якой бы каментаваў нейкую сітуацыю ў віртуальнай перапісцы, і з яго пункту гледжання гэта абсалютна нармальна. І ён абсалютна шчыра не зразумеў нашага абурэння, яно яму, па сутнасці, «да лямпачкі». Вось калі б гэта выказванне не сабрала ў сеціве «лайкаў» ад соцень зарэгістраваных «сяброў» — тады была б праблема.

Знаёмая дзялілася нядаўна: «Ведаеш, я заўсёды, калі прыязджаю да мамы, стараюся пасядзець з ёй, паклаўшы галаву ёй на калені. Яна мяне гладзіць па валасах — і ўсе праблемы знікаюць, лёгка так становіцца. І мне так хочацца сваю Машку (дачка ў яе першы курс універсітэта скончыла) таксама вось так пагладзіць па валасах, каб і ёй лягчэй стала, і яна падтрымку адчула... Дзе там! Не перашкаджай, кажа, мама, вельмі я занятая, у мяне тут перапіска важная, а ты са сваім глупствам! І сядзіць, у планшэт угледзеўшыся, нават вачэй не падняла. Ды каб жа толк з гэтай перапіскі быў! Яна ў свае амаль дзевятнаццаць ні з адным хлопцам рэальна не сустракалася, у яе ўвесь досвед асабістага жыцця там, у сеціве. Там яны на «спатканні» ходзяць, мілуюцца, сварацца, разыходзяцца, так адно аднаго ніколі і не ўбачыўшы. Так што я ўжо пачынаю думаць, што ўнукаў мне не дачакацца...»

У іншай прыяцелькі сын, блукаючы суткамі па сеціве, знайшоў-такі дзяўчыну нармальную, якую віртуальныя сустрэчы не задаволілі. Яна да яго ажно са Львова ў Мінск прыязджае. Дык бацькі яго і бабуля на тую дзяўчыну маліцца гатовы: жывая! сапраўдная! Бо іх нашчадак — вельмі прыгожы, дарэчы, хлопец — гадоў да дваццаці двух тых дзяўчат толькі на маніторы і бачыў. Цяпер, калі ўкраінская госця прыязджае, ім ствараюцца ўсе ўмовы, каб пабылі ўдваіх: бабуля кватэру вызваляе, пераязджаючы да дачкі. «Акруціць гэта спрытнюга твайго Сашку!» — папярэджваем мы сяброўку. «Я толькі пра гэта і мару! Хоць бабуляй, дасць бог, стану...»

Псіхолагі падзялілі апошнія пакаленні людзей на тры часткі: пакаленне «ікс» — гэта дзеці 80-х, у 90-х нарадзілася пакаленне «ігрэк», а тыя, каму сёлета сямнаццаць і менш, — пакаленне «зэт». Вобразна, арыгінальна, праўда, яны і сапраўды — як тыя невядомыя з закручанага ўраўнення. Толькі вось... На літары «зэт» лацінскі алфавіт, калі памятаеце, заканчваецца. Пасля яе — суцэльныя прабелы...

Алена ЛЯЎКОВІЧ

alena@zviazda.by

Загаловак у газеце: Пакаленне «зэт»

Дадаць каментар

Выбар рэдакцыі

Калейдаскоп

Як прайшоў фінал нацыянальнага адбору на «Еўрабачанне»

Як прайшоў фінал нацыянальнага адбору на «Еўрабачанне»

Беларусь на конкурсе прадставіць украінец ALEKSEEV.

Культура

«Бум культурных стартапаў стане новым вітком эканомікі»

«Бум культурных стартапаў стане новым вітком эканомікі»

Некалькі месяцаў таму адна з найпапулярнейшых сталічных вуліц Кастрычніцкая ўзбагацілася на яшчэ адно «тусовачнае» месца — «Ок16».

Калейдаскоп

Вясёлыя гісторыі чытачоў

Вясёлыя гісторыі чытачоў

Праславіў Някрасаў рускую жанчыну, на вякі праславіў!