Вы тут

Яна Ласка: “Паветраныя шары вяртаюць у дзяцінства”


Мінчанка Яна Ласка – аэрадызайнер, яна ўжо тры гады штодня працуе з паветрам і яшчэ ні разу ад рэальнасці не адарвалася. Затое можа і замкі, і прынцэс, і цэлую краіну з шарыкаў зрабіць.


 – Ваша праца падобная да дзіцячай мары – кожны дзень знаходзіцца сярод сотняў рознакаляровых паветраных шарыкаў. Як вы да яе прыйшлі?

– Шлях быў доўгім (усміхаецца). Я паспела атрымаць некалькі прафесій у розных сферах да таго, як апынуцца ў зацяжным дэкрэтным адпачынку. Да кожнай працы ставілася адказна, з цікавасцю. Таму натуральна, што і ў дэкрэце я пачала шукаць занятак, які б мог запоўніць мой вольны час, але не замінаў выхаванню дзетак.

Пра аэрадызайн даведалася выпадкова ў інтэрнэце: убачыла відэа, як людзі прафесійна шарыкі круцяць, і захацелася паспрабаваць самой. Як і ў любой іншай справе, пачынаць прыйшлося з малога. У маім выпадку – гэта былі кветкі з паветраных шарыкаў, якія часта можна ўбачыць на вуліцах.

– А што вас прымусіла рухацца далей?

– Я не ставіла перад сабой мэты зарабіць лёгкіх грошай праз “надувальніцтва” ў прамым і пераносным сэнсе. Цэлы год круціла шарыкі для сябе, на продаж нічога не ішло. Таму я карысталася любой нагодай, каб змайстраваць якую-небудзь канструкцыю з шароў. Гэта і пераезд сяброўкі ў новы офіс, і дні нараджэнняў аднакласнікаў маіх дзяцей, і нават проста, каб падняць настрой блізкім. Хацелася навучыцца ствараць нешта сапраўды вартае, што было б не сорамна прапанаваць кліентам.

Да таго ж павінна прызнацца – доўга не магла растлумачыць сама сабе, што мае працы могуць каштаваць грошай. Думала: ну як так, гэта ўсяго толькі шарыкі! Пазней пакрысе да мяне пачало прыходзіць разуменне, што гэта далёка не проста шары. Напоўніць латэкс паветрам ці геліем – сапраўды справа няхітрая. Аднак зрабіць з дзясяткаў ці сотняў шароў паўнавартасную скульптуру, складаную інтэр’ерную канструкцыю ці нават касцюм для чалавека – гэта і фантазію трэба мець, і пэўныя навыкi, і нямала часу. Аэрадызайн – гэта перш за ўсё паслуга па афармленні, а не продаж надзьмутых шарыкаў.

– У Беларусі аэрадызайн пачаў развівацца зусім нядаўна. Як вы асвойвалі сваю прафесію?

– У ХХІ стагоддзі многія вучацца праз інтэрнэт, я – не выключэнне. У сеціве я глядзела майстар-класы, гадзінамі сядзела на спецыялізаваных форумах, шукала адпаведную літаратуру. А пасля вучылася на ўласных памылках.

Хаця, безумоўна, было б цудоўна, каб у Беларусі з’явілася офлайн-школа па аэрадызайне. Зараз я працую ў гэтым напрамку і спадзяюся, што ў бліжэйшыя гады “паветраных” майстроў стане больш.

– Ведаю, вы часта ўдзельнічаеце ў спецыялізаваных конкурсах…

– Гэта неад’емная частка маёй працы. Ці, калі казаць дакладней, своеасаблівая атэстацыя на профпрыналежнасць. Паколькі менавіта на спаборніцтвах аэрадызайнеры робяць самыя эфектныя і складаныя фігуры. У звычайным жыцці такія заказваюць даволі рэдка, таму тут мы выкладваемся на поўную. Напрыклад, адзін з маіх самых значных твораў – вялізны сноўбардыст, якога я змагла “падлавіць”, паказаўшы ў руху.

Акрамя новых навыкаў, на конкурсах заўсёды можна абзавесціся карыснымі знаёмствамі са спецыялістамі нашай сферы. Гэта важна, паколькі аэрадызайнераў-прафесіяналаў не так і шмат.

– Наколькі рэальна ў наш час пабудаваць бізнэс “на паветры”?

 – Гэта такі ж бізнэс, як і любы іншы. У яго трэба ўкладвацца і матэрыяльна, і ўласным майстэрствам, і не лічыцца з часам. Галоўнае – працаваць і верыць у свае сілы.

 – Пасля таго, як вы захапіліся аэрадызайнам,  з вас не пачалі насміхацца, што вы “ўдарыліся ў дзяцінства”?

– А хіба гэта дрэнна, хаця б на некаторы час вярнуцца ў той стан, калі ўсім нам было бесклапотна і весела? Да таго ж жанчынам проста неабходна рабіць нешта сваімі рукамі. Адныя вяжуць, другія вышываюць крыжыкам, а я стала “круціць” шарыкі. Па-другое, родныя і сябры ведаюць: калі я нешта задумала, значыць, падыду да справы сур’ёзна і на паўшляху не кіну. Таму яны проста прытаіліся і пачалі чакаць, што з гэтага атрымаецца. Па-трэцяе, мае дзеці былі вельмі радыя, што ў іх матулі з’явілася такое незвычайнае хобі.

– Цікава, а ў вашым дзяцінстве былі паветраныя шары?

– Безумоўна! Аднак менавіта з імі звязаны адзін з маіх самых сумных дзіцячых успамінаў. Аднойчы на нейкае свята мы з мамай пайшлі ў парк. Там мне, вядома, купілі марозіва і прыгожы паветраны шар, які я ўмудрылася выпусціць… Доўга пасля гэтага перажывала. Але з часам зразумела, што важна ўмець адпусціць тое, што табе дорага. Дзякуючы гэтаму эпізоду я , калі працую з дзецьмі, заўсёды ім добра прывязваю шары да рук і абавязкова кажу: “Нават калі ён зляціць ад цябе – нічога страшнага. Заўсёды можна купіць новы!”

– У паветранага шара кароткі век. Вам не шкада сваіх прац?

– Не. Цешу сябе тым, што іх галоўная місія – стварэнне добрага настрою і фарміраванне пазітыўных эмоцый. Свята не можа доўжыцца вечна, праўда?  Іншае пытанне, што яго можна аформіць па-рознаму. Для дзетак гэта будзе яркая феерыя з каляровымі шарамі. На ўрачыстасці для дарослых падбіраем шары, напрыклад, у манахромнай гаме. Стылізацыя з фігурамі герояў мільтфільмаў падыдзе для свята з казачнай тэматыкай. Адным словам, колькі нагод – столькі і настрояў. Цудоўна, што кожны раз гэта нешта новае і непаўторнае.

– Яна, раскажыце, калі ласка, пра сучасныя тэндэнцыі ў аэрадызайне.

– Яшчэ тры гады таму папулярнасцю карысталіся розныя фiгуры, а сёння больш запатрабаваныя лаканічныя звязкі з шарыкаў, напоўненых геліем. Сапраўдны хіт продажу апошняга часу – шары-гіганты памерам 60-90 см у дыяметры. Змянілася і палітра: сёння часцей заказваюць празрыстыя, срэбраныя і залацістыя шары з канфеці ўнутры, а таксама з надпісамі і малюнкамі.

Даведка

Аэрадызайн – сучасны напрамак мастацкага афармлення інтэр’ернай прасторы з дапамогай паветраных шароў, дэталямі могуць быць вялікія канструкцыі і скульптуры.

Важна

Паветраныя шарыкі вырабляюць толькі некалькі краін у свеце. Сярод іх – Бельгія, Італія, Калумбія, Мексіка, ЗША, Кітай.

Выбіраючы афармленне для дзіцячага свята, будзьце ўважлівыя і не бярыце шарыкі з рэзкім пахам латэксу, а таксама тыя, на якіх шмат тальку. Памятайце, што самыя танныя з іх могуць выклiкаць моцную алергічную рэакцыю!

З гісторыі аэрадызайну

На першы погляд, паветраны шар – вынаходка сучаснасці. Аэрадызайн як рамяство на Беларусі пачаў развівацца ўсяго 10-15 гадоў таму. Але насамрэч гісторыя мастацтва надзімання шароў вымяраецца тысячагоддзямі.

Аказваецца, паветраныя шары вынайшлі яшчэ старажытныя ацтэкі. Яны ўпрыгожвалі памяшканні вантробамі жывёл, якія надзімалі і размалёўвалі рознакаляровымі ўзорамі. Відовішча, напэўна, было не для слабанервовых. Тым не менш, традыцыю ацтэкаў перанялі старажытныя рымляне. Менавіта яны пачалі афармляць залы паветранымі шарамі падчас святочных дзён.

У перыяд Сярэднявечча “лятучыя ўпрыгажэнні” сталі неад’емным атрыбутам баляў і карнавалаў. Храбрыя рыцары і прыгожыя дамы кружыліся сярод іх у танцах да світанку. Вядома, што ў Старажытнай Русі ва ўсіх залах, дзе арганізоўвалі прадстаўленні ў гонар князя Уладзіміра Вялікага, таксама абавязкова развешвалі рознакаляровыя паветраныя шарыкі з бычыных вантробаў.

Надзімаць паветрам латэкс прыдумалі толькі ў XIX стагоддзі. Упершыню гэта зрабіў прафесар Каралеўскага Лонданскага ўніверсітэта Майкл Фарадэй, а папулярызавалі латэксныя шарыкі Томас Хінкок і Джордж Інграм. Гэтыя людзі і стаялі ля вытокаў сучаснага аэрадызайну.

У Савецкім Саюзе паветраныя шары доўгі час былі дэфіцытам. Выпусціць з рук такую каштоўнасць па неасцярожнасці лічылася сапраўднай трагедыяй роўна да таго моманту, як у 1980 годзе ў неба падняўся сімвал Алімпійскіх гульняў – мядзведзяня Міша. Васьмімятровая гумавая цацка, якая махала гледачам на развітанне лапай, і па сёння лічыцца адной з самых вядомых у свеце, а яе адлёт у зорнае маскоўскае неба – адным з самых запамінальных відовішчаў.

Ганна КУРАК

Фота з асабістага архіва

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Як выхаваць даследчыка за школьнай партай?

Як выхаваць даследчыка за школьнай партай?

Чаму ўсе краіны, якія развіваюць інавацыйную эканоміку, робяць сёння стаўку на STЕM? 

Палітыка

Аляксандр Лукашэнка сустрэўся з прадстаўнікамі СМІ Расіі

Аляксандр Лукашэнка сустрэўся з прадстаўнікамі СМІ Расіі

Некалькі рэчаў сёлета адбываюцца ўпершыню.

Грамадства

Ці набудуць у гаспадароў старыя хаты?

Ці набудуць у гаспадароў старыя хаты?

Адэльскі сельскі савет, што ў Гродзенскім раёне, можна назваць брамай у Еўрасаюз.