22 Верасень, субота

Вы тут

Як атрымаць ураджай таматаў і бульбы з аднаго куста


Нядаўна ў прэсе з'явіліся паведамленні з Вялікабрытаніі і Новай Зеландыі аб вырошчванні раслін, якія даюць магчымасць атрымліваць адначасова ўраджай як таматаў, так і бульбы з аднаго куста. Гэты цуд назвалі «таматабульба», і ён не прадукт геннай інжынерыі або селекцыі, а вынік адмысловай тэхналогіі прышчэпак.


Ці магчыма самастойна паспяхова выгадаваць такія расліны ў сябе на лецішчы і атрымаць устойлівы ўраджай як «вяршкоў», так і «карэньчыкаў»? Практычны вопыт паказаў, што магчыма. Паспрабуем разабрацца ў гэтай тэхналогіі, тым больш што тут ёсць вельмі важныя нюансы.

Прышчэпка — адзін са спосабаў размнажэння раслін і павышэння іх устойлівасці да неспрыяльных умоў. Для агародніны яго пачалі выкарыстоўваць у пачатку мінулага стагоддзя. Высветлілася, што развітая каранёвая сістэма прышчэпы забяспечвае павышаную і стабільную ўраджайнасць агародніны ў адкрытым грунце. Пры гэтым вегетацыйны перыяд прышчэпленых раслін скарачаецца і значна павышаецца іх ураджайнасць. У цяперашні час найбольш папулярная ўнутрывідавая прышчэпка раслін, у асноўным пладовых культур. Міжродавая прышчэпка вядомая, але сустракаецца вельмі рэдка.

Усе мы ведаем, што бацвінне бульбы ўтрымлівае таксічныя рэчывы. Калі ў бульбы вырасце не роднае бацвінне, а памідорны куст, то ці не з'явяцца гэтыя таксіны ў таматах і як усё гэта адаб'ецца на таксічнасці клубняў бульбы? У якую частку расліны будзе накіраваны асноўны паток пажыўных рэчываў, у верхнюю або ніжнюю? Ці патрэбна спецыяльная агратэхніка для вырошчвання такіх раслін?

Пяройдзем непасрэдна да тэхналогіі. У сярэдзіне красавіка ў прыдатную ёмістасць высадзіце клубні бульбы ў грунт. Праз два тыдні можна рабіць прышчэпку тамата на бульбу, пажадана метадам палепшанай капуліроўкі. Капуліроўка — спосаб злучэння прышчэпачных кампанентаў больш-менш аднолькавага дыяметру, пры палепшанай — не толькі злучаюцца зрэзы, але і робіцца дадатковы расшчэп, і чаранок з прышчэпай звязаны крыху мацней.

Прышчэпку ажыццяўляюць пры дасягненні таўшчыні сцябла бульбы і памідорнай расады 0,5 см. Пры гэтым прышчапляецца кожны парастак. Пажадана, каб даўжыня зрэзаў перавышала больш чым у чатыры разы таўшчыню стволікаў, якія прышчапляюцца. На зрэзах стволікаў лязом робяцца расшчэпы-язычкі, якія адразу злучаюцца, не дапускаючы ніякага падсыхання. Пасля гэтага парасткі шчыльна абвязваюць бактэрыцыдным лейкапластырам і ставяць у зацененым месцы, папярэдне ўвільгатніўшы глебу і саму расліну.

Не палохайцеся, калі праз дзень-два прышчэпа тамата прывяне, калі ўсё зроблена правільна, ужо на наступны дзень яна адновіць першапачатковы выгляд. Праз 7—9 дзён можна ажыццяўляць высадку расліны на градку пад укрыўны матэрыял, а яшчэ праз тыдзень зняць павязку з месца прышчэпкі. Неўзабаве з'явіцца гронка кветак тамата, а праз месяц можна будзе пабачыць і плады. Калі асцярожна разрыхліць глебу, можна разглядзець з'яўленне маладых клубняў.

Час збіраць ураджай. З аднаго куста можна сабраць 1,5—3 кг бульбы і 5—8 кг таматаў, што вельмі нядрэнна.

Даследаванні навукоўцаў выявілі павышаную ўстойлівасць прышчэпленых раслін да фітафтарозу і каларадскага жука, а ўтрыманне таксічнага рэчыва саланіну ў пладах тамата і клубнях бульбы пры гэтым застаецца ў межах нормы. Вопыт паказвае, што адмысловай агратэхнікі вырошчвання прышчэпленай расліне не патрабуецца.

Ірына ТАМКОВІЧ

Дадаць каментар

Выбар рэдакцыі

Грамадства

75 год таму пачалося вызваленне Беларусі

75 год таму пачалося вызваленне Беларусі

23 верасня 1943 года, савецкімі войскамі быў вызвалены ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў першы населены пункт Беларусі — раённы цэнтр Камарын.

Грамадства

Каму і чым дапаможа ТЦСАН

Каму і чым дапаможа ТЦСАН

Ад дапамогі дома пажылым і да стварэння крызісных пакояў для ахвяр хатняга гвалту.

Грамадства

Маштабныя вучэнні прайшлі ў краіне

Маштабныя вучэнні прайшлі ў краіне

Актыўная фаза камандна-штабнога вучэння Узброеных Сіл прайшла ў Беларусі ў верасні.