26 Верасень, серада

Вы тут

Спеў (плач) пра тое, як не забыць голас дзiцяцi, якога няма


Харошая сям'я — пра гэта сведчыць i прозвiшча Гудмен. Падобна, муж з жонкай не страцiлi каханне. Але штосьцi вiдавочна не так. Ад гэтага пакутуе найперш дачка: яе жыццё нiбыта зусiм не цiкавiць матулю. Што (хто) цiкавiць? Сямейнае свята тая ладзiць на дзень нараджэння сына... Якога няма.


Прэм'ера мюзiкла «Недалёка ад нормы» адбылася ў Мiнску ў дзень жалобы па загiнулых у Кемераве. Дзiўна? Не адмянiлi. Пры тым што жанр мюзiкла традыцыйна лiчыцца забаўляльным. Але гэта якраз той варыянт, якi разбурае стэрэатыпнае меркаванне пра брадвейскi мюзiкл i яго задачы. Мала таго, спектакль, прадстаўлены нашым тэатрам «Тэрыторыя мюзiкла», толькi падкрэслiў вострыя перажываннi людзей у зале. Шмат у каго асабiстыя эмоцыi рэзанiравалi з тым, што адбывалася на сцэне. Жыццёвасць драмы сям'i Гудмен i падкрэсленая незабаўляльнасць пастаноўкi сталi яе плюсам.

Зрэшты, не мы першыя гэта ацанiлi — спектакль меў вялiкi поспех у ЗША, запатрабаваны ў свеце. Аўтар п'есы Браян Ёркi i кампазiтар Том Кiт стварылi нешта такое, што карэнным чынам адрознiвалася ад традыцыйных мюзiклаў, якiя ўяўляюць з сябе забаўляльныя шоу з хэпi-эндамi. Пры тым што самi героi да хэпi-энду вельмi iмкнуцца, моцна стараюцца i працуюць над тым, каб жыццё было «хэпi». Але аўтары таксама старалiся, каб гiсторыя была максiмальна наблiжана да рэальнага жыцця, а ў iм фiнал заўсёды непрадказальны (калi не сказаць больш: фактычна нiкiм не плануецца загадзя). Таму за гэтым творам безлiч узнагарод i высокiх адзнак. Мюзiкл «Недалёка ад нормы» атрымаў Пулiтцэраўскую прэмiю ў намiнацыi «Драма», у тым лiку «За пашырэнне магчымасцяў i тэматыкi самога жанру». Больш за 700 паказаў на Брадвеi: жыццёвая, аднак, тэма — псiхiчнае здароўе чалавека, што трапiў у складаную сiтуацыю. I калi гэта ёсць, iснуе, здараецца, то чаму ж немагчыма пра гэта спяваць? А фактычна — крычаць. Што i робяць аўтары: музыка ў стылi рок для гэтай тэмы сапраўды падыходзiць найбольш.

Хоць напачатку ўсё здаецца вельмi звычайным i ў нечым пазнавальным — сямейны побыт, простыя стасункi, часам дзяжурныя рэплiкi. Руцiна. Да таго моманту, пакуль не разумееш: малады чалавек, з якiм увесь час кантактуе Дзiяна, — не жыве. Яго няма ў свеце, памёр маленькiм. Але ён у яе ў галаве, i з гэтым трэба нешта рабiць, бо пакутуюць дачка (жывая! У яе, мiж iншым, першае каханне) i муж. Доктар (суперзорка) раiць тэрапiю, пасля якой чалавек страчвае памяць пра ўсё. Але потым пацыенту можна дапамагаць пакрысе ўспамiнаць тое, што трэба. Дзiяна насамрэч вяртаецца дадому з абсалютна чыстай памяццю. Але як яна магла забыць свайго сына? Цi магчыма яго забыць? А галоўнае — цi варта наогул забываць тых, хто жыў, быў часткай нас самiх? I цi магчыма навучыцца жыць без iх, не губляючы пры гэтым памяцi? I не грэбуючы любоўю тых, хто побач?

Менавiта дзякуючы iм трымаецца Дзiяна. Але цi не больш складана яе мужу: перажыў тую ж трагедыю, але цярплiва жыве побач з чалавекам, якi страцiў сябе i можа напалохаць ненармальнасцю. Пра тое, што такое норма i цi магчыма жыць, крыху адыходзячы ад яе, спяваюць героi.

Прычынай поспеху мюзiкла «Недалёка ад нормы» стаў нетрывiяльны выбар тэмы, упэўнена рэжысёр-пастаноўшчык спектакля ў Беларусi Настасся Грыненка. Тут трэба адзначыць, што ў перакладзе на рускую мову мюзiкл «Недалёка ад нормы» прадстаўлены менавiта ў Беларусi, што наш прыватны тэатр «Тэрыторыя мюзiкла» можа смела запiсаць сабе ў актыў: паводле ўмоў кантракта з праваўладальнiкам, спектакль будзе iсцi ў нас на працягу года. (Тэатр «Тэрыторыя мюзiкла» набыў правы на пастаноўку з аўтарскай рэжысёрскай iнтэрпрэтацыяй i арыгiнальным аўтарызаваным перакладам п'есы, якi зрабiлi Аляксей i Настасся Грыненкi.) Ажыццявiць пастаноўку ўдалося пры падтрымцы пасольства ЗША ў Рэспублiцы Беларусь.

Зразумела, праект прыцягальны: усё-такi брадвейскi мюзiкл. Напраўду, досвед такой пастаноўкi раней атрымаў Беларускi музычны тэатр, i некаторыя ўдзельнiкi «Недалёка ад нормы» мелi да яе дачыненне. Але ў цяперашняй пастаноўцы нават самы багаты досвед спеваў на сцэне — не гарантыя поспеху для артыста. Таму што тут зусiм iншыя спевы. Не класiчны вакал, а душэўны надрыў i кураж, чым валодаюць рок-выканаўцы. Разумеючы гэта, стваральнiкi беларускай версii спектакля спецыяльна працавалi над вакалам з запрошаным амерыканскiм рэпетытарам. I можа быць, сапраўды гэтыя ўрокi дадуць плён па меры таго, як будзе жыць далей спектакль. Прыйдзецца ўдасканальвацца: спектакль iдзе ў жывым суправаджэннi рок-групы (кiраўнiк Цiхан Золатаў), якая знаходзiцца на сцэне ўвесь час. I прыйдзецца глыбока адчуць увесь гэты рок — музычны i жыццёвы, што вiсiць над героямi, партыi якiх спяваюць Святлана Мацыеўская i Дзмiтрый Якубовiч.

Выканаўцам складана ўсiм яшчэ i таму, што нiчога не адцягвае ўвагу ад iх перажыванняў i, адпаведна, спеваў. Няма пампезных дэкарацый, што асацыююцца з мюзiкламi, наадварот, вельмi простая ўнiверсальная канструкцыя дазваляе пазначыць сцэнiчную прастору з рознымi зонамi, дзе адбываецца дзеянне (аўтар — мастак Андрэй Меранкоў). Для айчыннага тэатра такi падыход да дэкарацый — зусiм не норма, хоць ужо i дзесьцi недалёка. Усё сцэнiчнае афармленне тут — нейкi металiчны каркас, якi можна выкарыстоўваць згодна з нагодай. Як i чалавечае цела — фактычна каркас для таго, каб укласцi ў яго тую нябачную сутнасць, што потым будзе жыць па норме. Калi атрымаецца, вядома...

Ларыса ЦIМОШЫК

Загаловак у газеце: Не класiчны мюзiкл

Дадаць каментар

Выбар рэдакцыі

Палітыка

Уладзімір Андрэйчанка расказаў пра найбольш значныя законапраекты

Уладзімір Андрэйчанка расказаў пра найбольш значныя законапраекты

 «Толькі агульнымі намаганнямі мы зможам супрацьстаяць няпростым выклікам часу».

Грамадства

Як у Беларусі абясшкоджваюць боепрыпасы

Як у Беларусі абясшкоджваюць боепрыпасы

​Колішняя Беларуская ваенная акруга лічылася адной з самых магутных у СССР.

Грамадства

Выхоўваць ці любіць? Шчырая размова з педагогам пра бацькоўскія страхі

Выхоўваць ці любіць? Шчырая размова з педагогам пра бацькоўскія страхі

«Калі ў вас адкрыўся рот, каб накрычаць на дзіця, спыніцеся хоць на секунду…» 

Грамадства

Чым здзівіў сёлета «Кліч Палесся»

Чым здзівіў сёлета «Кліч Палесся»

Этнафэст стаў вядомым далёка за межамі Беларусі.