Вы тут

Крывыя скокі ліхтароў


Крывыя скокі ліхтароў

Яна бегла з усіх ног і паспела.

Кіроўца не застаўся абыякавым, прытрымаў дзверы. Узнагародай яму была шырокая ўсмешка прывабнай дзяўчыны — што яшчэ трэба, каб разнастаіць звыклы маршрут. Цяжка дыхаючы, яна села каля акна і стала разматваць навушнікі, а я ўспомніў, што мае зламаліся раніцай, як быццам спецыяльна, каб зрабіць даўжэйшай і так доўгую дарогу.

Агледзеў пасажыраў: большасць з іх была па той бок рэальнасці. Мужычок у скураной кепцы-васьміклінцы чытаў газету, але, відавочна, быў не супраць далучыцца да суседа, які гартаў стужку навін у смартфоне. Я здзівіўся, як ён паспявае нешта зразумець на такой хуткасці. Так і той мужы­чок, што нахіліў галаву для непрыкметнага, на яго думку, шпіянажу, хутка адвярнуўся да акна, па­цёр вочы і пачаў далей чытаць газету. Дзве жанчыны гутарылі, павярнуўшыся адна да адной, — я напружыў слых, але да мяне да мяне данесіліся толькі абрыўкі сказаў:

— ...дзеці… павага… да старэйшых… а калі… важаць… дзяцей…

Я здзівіўся, дадумаўшы сэнс гутаркі, але пра сябе пагадзіўся з пачутым. За спінай зазваніў тэле­фон, мужчынскі голас адказаў і пасля хвіліны мармытання ў слухаўцы забасіў на ўвесь салон:

— Рабі так, як табе сказалі! Разважае ён! Пачнеш зарабляць — пачнеш і разважаць!

Я ў думках падсадзіў мужчыну да тых дзвюх жанчын і уявіў, што магло б з гэтага атрымацца.

Аўтобус затармазіў. Я заўважыў, што садзіцца сонца і змянілася надвор’е: замест светлага пей­зажу за акном гусцеў шэры туман, з якога на мяне вынырнуў прыпынак і нейкі стары, што хацеў увайсці ў аўтобус. «Падобны да майго дзеда», — падумаў я, паклаў падбародак на спінку сядзення ды заплюшчыў вочы.

Прачнуўся ад сухога кашлю над левым вухам. Побач сядзеў той самы стары, ад яго пахла сы­расцю і цвіллю, хоць я і гатовы даць галаву адсячы, што не ведаю, як пахне цвіль. За акном было цёмна, у салоне гарэлі лямпачкі.

— Ці не падкажаце, колькі часу? — стары сеў у крэсле, павярнуўшыся да мяне бокам. Здава­лася, ён прамахнуўся паглядам міма мяне, бо яго зрэнкі замерлі вышэй за мой лоб. Падумаў, што ён сляпы, але раптам стары перавёў пагляд, і я зразумеў, што памыліўся: здавалася, стары бачыць мяне наскрозь.

— Часу, кажу, колькі, га?

Скінуўшы здранцвенне, засунуў руку ў партфель у пошуках тэлефона. Націснуўшы на кнопку разблакіроўкі, я ўжо адкрыў рот, каб адказаць, але занадта паспяшаўся. Спачатку экран паказаў 19:08, потым лічбы закруціліся і склаліся ў 8:19. А пасля я ўбачыў 10:91 і ціхенька вылаяўся.

— Прабачце, у мяне тэлефон паламаўся, — сказаў я і паказаў старому экран.

— А, ужо 80:11? Многа, — стары прадэманстраваў шырокую бяззубую ўсмешку.

Мне спадабаўся жарт, ды і сам стары, таму я звярнуўся да яго зноў:

— Куды едзеце?

— Дадому.

— З гасцей, мабыць? — я таксама павярнуўся да яго бокам.

— Еду з дома для састарэлых. І хоць мой дом таксама ў нейкім сэнсе дом састарэлых, бо там жыву я, — гэта не адно і тое ж, — стары зноў усміхнуўся, а я сумеўся і прамаўчаў. Але ён і так адчуў смак размовы, якой, відавочна, яму вельмі не хапала.

— Калі мне было шэсцьдзясят восем, мая адзіная дачка выйшла замуж. У яе ўжо быў дарос­лы сын, але яго бацька не хацеў прымаць удзелу ў іх жыцці. Вось маёй Лене споўнілася трыц­цаць чатыры, і яна вельмі баялася, што не зможа нарадзіць другое дзіця. Яна старанна займалася здароўем, здавала аналізы — не магу дакладна апісаць усё, таму што не ведаю падрабязнасцей, — ды, як бы там ні было, праз год зацяжарыла, і наша шчасце не ведала межаў. Прыкладна ў гэты ж час я ўпаў у супермаркеце і пакалечыў пазваночнік. Адна нага аднялася зусім, а другая хутка стамлялася, таму варыянт з мыліцамі адразу адпаў. Патрэбная была інвалідная каляска. Але ўсе разумелі, што вазіць на прагулкі мяне няма каму. Унук жыў у іншым горадзе і рэдка наведваўся, дачцэ неабходны быў спакой, а яе муж нават не разглядаўся ў якасці сядзелкі.

І тады я прапанаваў адправіць мяне ў дом састарэлых, таму што ведаў: усе пра гэта думаюць, проста ніхто не асмельваецца вымавіць услых.

Стары сеў роўна і хвацка закінуў нагу на нагу, я таксама нарэшце вырашыў змяніць позу і паглядзеў у акно.

Там мільгалі светлячкі ліхтароў, святло якіх ад багатай восеньскай імжы выгіналася ў кры­выя, нібы рытм сэрца на стужцы ЭКГ. Раптам крывыя скокі ліхтароў замерлі — і ўсе палосы сталі роўнымі.

Мяне ахінулі думкі. Я паглядзеў на свае рукі, але ўбачыў толькі расплывістую пляму на іх месцы. Мне захацелася паслухаць Coldplay — і адразу салон запаланіў мяккі голас Крыса Марціна.

А стары гаварыў далей:

— Яна бегла з усіх ног і паспела.

— Што? Куды? Вы пра што? — песня «Don’t panic» здалася недарэчнай, я спацеў.

— Яна паспела ўбачыць мае апошнія хвіліны на гэтым свеце і паказала мне ўнучку. Яна вінаваціла сябе і шмат плакала, але я не разумеў, чаму. Увогуле, я салідарны з індзейцамі Юкона, якія пакідалі сваіх старых зімой ля вогнішча з невялічкім ахапкам вецця. А вакол толькі непраход­ныя снягі ды галодныя ваўчыныя зграі. Гэта закон жыцця, як пісаў у сваім апавяданні Джэк Лондан.

«Просьба пакінуць салон аўтобуса», — знянацку загуў электронны голас, так што я падскочыў і стукнуўся галавой аб багажную паліцу. Я выйшаў з аўтобуса — і тут зазваніў тэлефон.

Гэта была мама. Сказала, што ёй трэба са мной пагаварыць пра дзядулю, і папрасіла прыехаць на наступных выходных.

Я ведаў, што рабіць.

Мы не былі індзейцамі Юкона.

Маргарыта КАЗАКЕВІЧ

Дадаць каментар

Выбар рэдакцыі

Палітыка

Уладзімір Андрэйчанка расказаў пра найбольш значныя законапраекты

Уладзімір Андрэйчанка расказаў пра найбольш значныя законапраекты

 «Толькі агульнымі намаганнямі мы зможам супрацьстаяць няпростым выклікам часу».

Грамадства

Як у Беларусі абясшкоджваюць боепрыпасы

Як у Беларусі абясшкоджваюць боепрыпасы

​Колішняя Беларуская ваенная акруга лічылася адной з самых магутных у СССР.

Грамадства

Шчырая размова з вядомым педагогам пра бацькоўскія сумненні і страхі

Шчырая размова з вядомым педагогам пра бацькоўскія сумненні і страхі

«Калі ў вас адкрыўся рот, каб накрычаць на дзіця, спыніцеся хоць на секунду…» 

Грамадства

Чым здзівіў сёлета «Кліч Палесся»

Чым здзівіў сёлета «Кліч Палесся»

Этнафэст стаў вядомым далёка за межамі Беларусі.