Вы тут

Супрацоўніцтва як аб’ектыўная неабходнасць


Наша краіна зацікаўлена ў далейшым развіцці ўзаемавыгаднага супрацоўніцтва з Таджыкістанам і будзе рабіць усё, каб беларуска-таджыкскае партнёрства прыносіла адчувальную карысць абедзвюм дзяржавам. Такая думка не раз выказвалася на самых высокіх дзяржаўных узроўнях. Як выглядае на практыцы культурны складнік супрацоўніцтва ў дыпламатычным ракурсе? З гэтым пытаннем рэдакцыя «ЛіМа» звярнулася да Надзвычайнага і Паўнамоцнага Пасла Рэспублікі Таджыкістан у Рэспубліцы Беларусь спадара Махмадшарыфа ХАКДОДА.


— Развіццё грамадства ва ўмовах глабалізацыі суправаджаецца пашырэннем не толькі палітычных, эканамічных і прававых стасункаў. Сфера культуры і асабліва літаратурныя сувязі паміж краінамі маюць выключнае значэнне. У гэтым кірунку Беларусь — найважнейшы і надзейны партнёр Рэспублікі Таджыкістан. Двухбаковыя адносіны паспяхова развіваюцца ва ўсіх сферах, і нам застаецца задзейнічаць нескарыстаны патэнцыял краін на карысць культуры, навукі і літаратуры. Нашы культурныя адносіны сфармуляваны і ўзаконены ў Дагаворы аб дружбе і супрацоўніцтве паміж Рэспублікай Таджыкістан і Рэспублікай Беларусь і ў Пагадненні паміж Урадам Рэспублікі Таджыкістан і Урадам Рэспублікі Беларусь. Яны развіваюцца на глебе сяброўства і ўзаемавыгаднага супрацоўніцтва.

Я ўпэўнены, што гэта аб’ектыўная неабходнасць. Развіццё культурнага і літаратурнага супрацоўніцтва дазваляе ўмацаваць сяброўства, дасягнуць большага паразумення і збліжэння. Прадстаўнікі Таджыкістана штогод удзельнічаюць у міжнародных выстаўках, кірмашах і фэстах, якія ладзяцца ў Беларусі, бяруць удзел у такіх значных культурных мерапрыемствах, як Дзень беларускага пісьменства і Мінская міжнародная кніжная выстаўка-кірмаш.

Адначасова Пасольства Таджыкістана прыкладае намаганні па прапагандзе таджыкскай і беларускай літаратуры, асабліва пры дапамозе таджыкскіх і беларускіх аўтараў, перакладчыкаў мастацкай літаратуры.

Культурныя і літаратурныя ўзаемасувязі, як адна з найважнейшых форм міждзяржаўнага таджыкска-беларускага супрацоўніцтва, сталі аб’ектам пільнай увагі лідараў нашых краін. Думаю, што візіт Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь Аляксандра Лукашэнкі ў Рэспубліку Таджыкістан дасць новы імпульс развіццю двухбаковых адносін як у палітыцы і эканоміцы, так і ў культурнай і літаратурнай сферах.

— Што, на Вашу думку, можна і варта зрабіць ужо сёння? Якія перспектыўныя кірункі развіцця стасункаў будуць задзейнічаны ў найбліжэйшы час?

— Найперш варта актывізаваць супрацоўніцтва ў галіне культуры і пашыраць літаратурныя сувязі на аснове рэалізацыі сумесных праграм і правядзення арганізацыйных мерапрыемстваў. У якасці прыкладаў можна назваць правядзенне Дзён культуры Рэспублікі Беларусь у Рэспублікі Таджыкістан, а таксама Дзён культуры Таджыкістана ў Беларусі. І, безумоўна, сустрэчы паэтаў, пісьменнікаў і іншых прадстаўнікоў творчай інтэлігенцыі з грамадскасцю і аматарамі прыгожага пісьменства і ў Таджыкістане, і ў Беларусі.

Акрамя таго, варта згадаць дзейнасць таварыства дружбы «Беларусь — Таджыкістан», якое спрыяе двухбаковым адносінам, накіраваным на больш цеснае ўзаемадзеянне ў галіне культуры. З пачатку 2012 года афіцыйна функцыянуе Міжнароднае грамадскае аб’яднанне таджыкаў «Сомониён», якое аб’ядноўвае грамадзян Рэспублікі Таджыкістан і суайчыннікаў, што пражываюць у Беларусі, а таксама жаночы клуб «Бонувони точик» і Савет таджыкскіх студэнтаў, якія робяць прыкметны ўнёсак у папулярызацыю таджыкскай культуры ў Беларусі.

— У чым Вы бачыце значэнне і плён літаратурных стасункаў?

— Адзін з асноўных кірункаў як унутранай, так і знешняй палітыкі нашай краіны — развіццё і ўмацаванне ўзаемасувязяў у сферы навукі і культуры, а таксама — а можа, і найперш — паміж літаратурнымі коламі Таджыкістана і Беларусі. Плён такіх узаемасувязяў асабліва выяўляецца ў перакладзе мастацкай літаратуры. Пры садзейнічанні выдавецтва «Літаратура і мастацтва» і асабіста Алеся Бадака была сабраная анталогія сучаснай літаратуры. Так нарадзілася кніга «Вячэрняе вогнішча», якая літаральна праз паўгода пабачыла свет у перакладзе на таджыкскую мову. Рэалізаваныя таксама розныя творчыя праекты, якія прадстаўляюць беларускую літаратуру ў Таджыкістане і таджыкскую — у Беларусі.

Скарыстоўваючы гэты досвед, сёння можна пісаць новыя старонкі сяброўства, удасканальваць працэс узаемапранікнення беларускай і таджыкскай літаратур. У Душанбэ толькі за апошнія некалькі гадоў пабачылі свет многія кнігі сучасных беларускіх літаратараў. У перыёдыцы, калектыўных зборніках надрукаваныя творы Сяргея Трахімёнка, Наталлі Пархімовіч, Мікалая Чаргінца, Алеся Бадака, Валянціна Лукшы, Алеся Савіцкага, Івана Карэнды ды іншых...

Таксама і беларускія перакладчыкі перастварылі творы сучасных таджыкскіх аўтараў і выдалі зборнік паэзіі «Пад зоркай Рудакі». У перакладзе на беларускую загучалі творы Муміна Канаата, Гулназара Келдзі, Аскара Хакіма, Зіё Абдуло, Нізома Касіма, ды іншых нашых сучаснікаў...

Выдадзеная ў Мінску і кніга «Таджыкістан: імгненні вечнасці». Побач з паэтычнай сагай Саідалі Мамура, прысвечанай Хатыні, якую перастварыў па-беларуску Мікола Аўрамчык, — публіцыстычны расповед пра Таджыкістан.

Нельга не згадаць і таджыкска-беларускі зборнік серыі «Сугучча сэрцаў», дзе перад вачыма чытача паўстае Таджыкістан і таджыкскі народ, яго галоўныя матывы маралі і духоўнасці.

Пры дапамозе нашых адораных паэтаў і перакладчыкаў, дзякуючы цеснаму сяброўству літаратараў уся сучасная літаратура і сутнасць народнай творчасці становяцца больш блізкімі і зразумелымі ў абедзвюх краінах.

— Якія праекты ў гэтым кірунку пасольства лічыць прыярытэтнымі?

— Нядаўна адбыліся сустрэчы з міністрам культуры Беларусі спадаром Юрыем Бондарам, падчас якіх былі абмеркаваныя актуальныя пытанні пашырэння супрацоўніцтва Таджыкістана і Беларусі ў сферы культуры і мастацтва. Акрамя правядзення Дзён культуры абедзвюх краін, мы прапаноўваем часцей арганізоўваць і праводзіць абменныя гастролі тэатраў, музычных калектываў, мастацкіх выставак, а таксама актывізаваць узаемадзеянне паміж вучэбнымі ўстановамі культуры і мастацтва.

Падчас сустрэчы з міністрам інфармацыі Беларусі спадаром Аляксандрам Карлюкевічам мы абмяркоўвалі пытанні актывізацыі дзейнасці Таварыства дружбы «Беларусь — Таджыкістан» і прыйшлі да высновы: неабходна прадпрымаць крокі супрацоўніцтва ў сферы літаратуры, мастацкіх сувязяў. Ішла гаворка аб правядзенні Дзён літаратуры Рэспублікі Таджыкістан у Рэспубліцы Беларусь і Дзён літаратуры Рэспублікі Беларусь у Рэспубліцы Таджыкістан у 2018—2019 гадах з удзелам паэтаў, пісьменнікаў і перакладчыкаў.

 Шчыра спадзяюся, што адносіны паміж нашымі краінамі ў галіне культуры і літаратуры будуць і ў далейшым плённа развівацца і ўмацоўвацца на карысць нашых народаў.

Размову вяла Інеса ПЕТРУСЕВІЧ

Дадаць каментар

Выбар рэдакцыі

Культура

Форум тэатральнага мастацтва «ТЭАРТ» пакінуў на сэрцы рваныя раны

Форум тэатральнага мастацтва «ТЭАРТ» пакінуў на сэрцы рваныя раны

Мядзведзь на сцэне, Чэхаў на мове жэстаў і самая дакладная перадача стану дэпрэсіі.

Спорт

Настасся Чарняўская: Трэба, каб людзі ведалі: бадмінтон — рэальны спорт

Настасся Чарняўская: Трэба, каб людзі ведалі: бадмінтон — рэальны спорт

Якія задачы ставяцца перад камандай у 2019 годзе і што самае важнае ў бадмінтоне?

Грамадства

Які ўрок лепшы: перакулены або традыцыйны?

Які ўрок лепшы: перакулены або традыцыйны?

Як зрабіць, каб у вучняў загарэліся вочы?

Грамадства

Губернатар Гродзеншчыны - пра перспектыўныя праекты рэгіёна

Губернатар Гродзеншчыны - пра перспектыўныя праекты рэгіёна

Горад-спадарожнік, анкалагічны цэнтр, «вёскі будучыні»...