Вы тут

Правілы геймера як правілы рыцара


Новая карціна для малодшай аўдыторыі ад нацыянальнай кінастудыі

Для «Беларусьфільма» праца над дзіцячым кіно з’яўляецца вызначальнай. Як у савецкія часы, так і ва ўжо незалежнай краіне кінастудыя бярэ курс на малодшую аўдыторыю і называе гэта сваёй адметнасцю. Толькі за апошнія гады на рахунак «Беларусьфільма» дадаліся дзіцячыя карціны «Рыжык у Залюстроўі» і «Кіндэрвілейскі прывід» Алены Туравай, «Неверагоднае перамяшчэнне» Аляксандра Анісімава, «Цудоўны востраў, альбо Палескія рабінзоны» Сяргея Сычова, «Тум-пабі-дум» Вячаслава Нікіфарава. А не так даўно ў кінатэатрах быў паказаны новы дзіцячы прадукт «Правілы геймера», які змясціў у сабе прыгоды з артэфактамі, кладам Радзівілаў і злачыннай групоўкай. Мы паглядзелі і зразумелі, што пакуль увесь свет імкліва развіваецца, дзіцячае кіно нашай нацыянальнай кінастудыі — усё тое ж.


Вонкава «Правілы геймера» імкнуцца зачапіцца за сучаснасць: галоўныя героі — Дзімка, Юрка і Генка — захапляюцца камп’ютарнымі гульнямі і мараць аб удзеле ў турніры па кіберспорце. Гэта быццам павінна выклікаць асаблівыя сімпатыі сучасных дзяцей з падобнымі хобі, што выглядае даволі наіўным спосабам наблізіць экраннага персанажа да гледача. Аўтары з іх павярхоўным поглядам на сучасных дзяцей распаўсюдзілі геймерства на ўсю прастору фільма: дадалі ў назву, прыдумалі правілы геймера накшталт рыцарскіх, зрабілі з кіберспорту не хобі, а сур’ёзную высакародную справу. Карацей, узвялі ў нейкі абсалют, што павінна спадабацца дзецям, якіх бацькі ўвесь час папракаюць за завісанне ў анлайн-гульнях.

Цікава, што сучасныя тэхналогіі прыйшлі ў сучасны дзіцячы фільм кінастудыі, а новыя кінамова, устаноўкі, мэсэдж, які транслюецца праз сюжэт, — не. Гісторыя базуецца на класічным шаблоне пра пошук клада, зацікаўленасць у ім станоўчых і адмоўных герояў і мудрагелісты ключ да тайніка, які не кожны здолее адкрыць. Гэтым разам усё закруцілася вакол радзівілаўскіх скарбніц: геймеры выпадкова знайшлі каштоўны медальён і адну з першых у свеце лічыльных машын, якія з’яўляюцца неабходнымі элементамі для пошуку тайніка Радзівілаў. Дзеянне адбываецца ў Нясвіжы, дзе амаль кожная пабудова знакамітага замкавага комплексу трапляе ў сетку невыпадкова расстаўленых збудаванняў. Для таго каб знайсці клад, героям давядзецца адказаць на загадкі, нырнуць пад ваду і адшукаць патаемны ход, да якога даследчыкі мясцовага музея і жулікі не маглі дайсці колькі гадоў. Нарэшце, з дапамогай знойдзенай лічыльнай машыны ўдалося прайсці праз лабірынт і аказацца перад дзіўным тайніком.

Кінастудыя такім чынам узялася за звычайную прыгодніцка-дэтэктыўную гісторыю, толькі адаптавала яе пад дзіцячае кіно, зрабіла галоўнымі героямі школьнікаў з жанравымі якасцямі накшталт вынаходлівасці і разумнасці, перанесла месца дзеяння ў Нясвіж і прыцягнула да гісторыі Радзівілаў. Мінулае з загадкавасцю знакамітага роду і неабмежаванасцю тэорый, якія мы можам звязаць з гістарычнай спадчынай, сышлося з сучаснасцю з яе адсылкай да геймерства і IT. І ўсё аказалася недзе пасярэдзіне, у савецкай практыцы, дзе дзіцячыя сюжэты ў максімальна даступнай манеры транслююць патрэбныя ўстаноўкі: дапамагаць бацькам, добра вучыцца, чытаць кніжкі, быць надзейным сябрам, імкнуцца да лепшага. Цікава таксама, што загадкавасць, старажытнасць і мудрагелістасць тайніка з лабірынтам, медальёнам, немагчымасцю памыліцца пры адкрыцці абарочваюцца звычайнам сейфам з грашыма, што таксама адсылае да нейкага «прамежку» паміж мінулым і сучаснасцю.

Як сюжэт шаблонны, так і героі, у тым ліку тры хлопцы і дачка даследчыка з музея Даша, прадстаўляюць сабой тыпажы. Лідар з матэматычнымі здольнасцямі, «слабое звяно» з камічнай любоўю да ежы, свавольны кіраўнік зламыснікаў з крыху «крэйзі» ідэямі, здрадніца, а насамрэч шпіён (у дачыненні да якой мы памыляемся да фіналу), высакародны даследчык з музея, які мае асабісты інтарэс у вывучэнні лабірынта, — і ў цэлым канкрэтнае раздзяленне на станоўчых і адмоўных герояў робяць свой унёсак у традыцыйнасць і няновасць «Правілаў геймера».

Такімі ж прапісанымі застаюцца матывы розных лагераў. Карыслівыя матывы дзяцей замяняюцца жаданнем дапамагчы і справай гонару ў той час, як групоўка зламыснікаў шукае клад, каб прадаць яго за мяжу. Такое прыхаванае, але дакладнае акрэсліванне найбольшага для нашай краіны злачынства — экспарту беларускага багацця чужынцам.

У цэлым жа, калі не быць патрабавальным да надзвычай простага сцэнарыя, пабудаванага на шаблонах і пэўных відавочных рашэннях (геймерства, Нясвіж і клад Радзівілаў), трэба прызнаць, што «Правілы геймера» сталі адным з самых «роўных» фільмаў Нацыянальнай кінастудыі апошняга часу. Нягледзячы на некаторыя нестыкоўкі і адсутнасць матывацыі (што зноў жа з’яўляецца недахопам сцэнарыя), у кіназале не даводзіцца сумаваць і закатваць вочы ад наіўнасці сцэн і неадпаведнасці жаданняў аўтараў іх магчымасцям. Рэжысёр Ігар Чацверыкоў, відаць, паставіўся да здымкаў як да адказнага задання і са сваёй працай справіўся як рамеснік. Магчыма, тэмпарытм фільма не заўсёды дапамагае стварыць неабходную эмоцыю, але шлях да кладу для гледача праходзіць лёгка і цікава.

У той час як «Правілы геймера» могуць зацікавіць маленькага гледача на адзін раз, для кінастудыі час задумацца, ці зробяць ёй славу нават такія роўна-прафесійныя карціны, калі яны ўсё яшчэ захоўваюць у сабе коды даўно мінулых дзён. І ці трэба вучыць нашых дзяцей слухацца маці, калі найлепшае сучаснае кіно свету распавядае сёння малодшай аўдыторыі пра Халакост і дарослы выбар?..

Ірэна КАЦЯЛОВІЧ

Дадаць каментар

Выбар рэдакцыі

Грамадства

75 год таму пачалося вызваленне Беларусі

75 год таму пачалося вызваленне Беларусі

23 верасня 1943 года, савецкімі войскамі быў вызвалены ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў першы населены пункт Беларусі — раённы цэнтр Камарын.

Грамадства

Каму і чым дапаможа ТЦСАН

Каму і чым дапаможа ТЦСАН

Ад дапамогі дома пажылым і да стварэння крызісных пакояў для ахвяр хатняга гвалту.

Грамадства

Маштабныя вучэнні прайшлі ў краіне

Маштабныя вучэнні прайшлі ў краіне

Актыўная фаза камандна-штабнога вучэння Узброеных Сіл прайшла ў Беларусі ў верасні.