Вы тут

Прэзідэнт: Гаворкі пра аб'яднанне Беларусі і Расіі быць не можа


Аб гэтым заявіў Аляксандр Лукашэнка падчас нарады аб сацыяльна-эканамічным развіцці Беларусі ў 2019 годзе і падыходах да далейшага развіцця інтэграцыйных напрамкаў.


"Я мяркую, няма неабходнасці сёння казаць пра тое, што святы скончыліся і трэба інтэнсіўна ўключацца ў працу. Год будзе нялёгкі", — пачаў размову беларускі лідар.

Аляксандр Лукашэнка адзначыў, што ў гэтай нарадзе ён хацеў бы абмеркаваць пытанні эканамічнага і грамадска-палітычнага развіцця нашай краіны ў 2019 годзе. "Шмат пра гэта гаворыцца. І пра тое, што гэта перадвыбарчы год, гэта сапраўды так. Тое, што ў нас дастаткова пытанняў, якія трэба вырашаць лепш, чым яны вырашаюцца ў цяперашні час. І мы ведаем, як гэта рабіць", — падкрэсліў кіраўнік дзяржавы.

Ён праінфармаваў прысутных аб апошніх перамовах з прэзідэнтам Расіі Уладзімірам Пуціным і звярнуў увагу, што сёння існуюць пытанні, звязаныя з нашым асноўным партнёрам — Расіяй, а таксама ЕАЭС у цэлым. Маюцца пытанні і ў ваенна-палітычным блоку — АДКБ.

"Што тычыцца Расійскай Федэрацыі, вы ведаеце, што ў нас практычна ўсе праблемы эканамічнага характару вырашаны ў больш-менш прымальным варыянце, — заявіў ён, звяртаючыся да ўдзельнікаў нарады. — Ёсць пытанні, невялікія, пра якія мы заўсёды расіянам казалі — гэта пастаўкі нашай сельскагаспадарчай прадукцыі, харчовай і іншай на рынкі Расійскай Федэрацыі. Але яны не носяць крытычнага характару, і мы з прэзідэнтам Расіі дамовіліся, што гэтыя ганебныя пытанні трэба здымаць, каб яны больш ніколі не стаялі на парадку дня нашых перамоў, і не толькі на вышэйшым узроўні".

Аляксандр Лукашэнка нагадаў пра пытанні, звязаныя з дазволам на аўтаперавозкі. На яго думку, у гэтай сферы Беларусь пастаўлена ў горшыя ўмовы, чым Польшча і Літва. Шмат "крыку і гвалту" з нагоды палітыкі гэтых дзяржаў у дачыненні да Расіі, шмат размоў аб Саюзнай дзяржаве і ЕўрАзЭС, але пры гэтым элементарныя пытанні не вырашаюцца, у сувязі з чым прэзідэнты Беларусі і Расіі ахрысцілі іх выключна нявартымі для абмеркавання кіраўнікамі дзяржаў.

"Іх, вядома, трэба вырашаць, і вырашыць іх можна элементарна", — заявіў Прэзідэнт.

У аснове — раўнапраўе

Што тычыцца вялікіх і адчувальных пытанняў у адносінах з Расіяй, Аляксандр Лукашэнка расказаў, што сёння ідзе шмат размоў пра аб'яднанне дзвюх дзяржаў. Акрамя таго, шмат пытанняў з'явілася і ў сувязі з канфліктам маскоўскай і ўкраінскай цэркваў.

"Я называю гэтыя пытанні вельмі дурнымі, прыцягнутымі за вушы для абмеркавання ў нашым грамадстве. Па-першае, гаворкі пра аб'яднанне быць не можа, — падкрэсліў беларускі лідар. — І мы з прэзідэнтам Расіі адназначна, аднагалосна вызначылі, што сёння на парадку дня такога пытання няма, аб аб'яднанні".

Кіраўнік дзяржавы адзначыў, што ў свой час бакі ішлі строга па Дагаворы аб саюзе Беларусі і Расіі, павінны былі прыняць канстытуцыйны акт, дзе ўсё павінна было быць прапісана — і органы кіравання, і адзіная валюта і гэтак далей. "Расія адмовілася ў свой час ісці гэтым шляхам. Я гэта нагадаў прэзідэнту Расіі, ён сказаў: так, так і было", — адзначыў Лукашэнка.

І тут паўстае пытанне: што рабіць з саюзным дагаворам? На думку Прэзідэнта Беларусі, трэба садзіцца за стол і глядзець, што мы разам можам сёння, згодна з дакументам вырашыць. На што бакі разам, без усякага ціску, могуць пайсці.

"Толькі на раўнапраўнай аснове мы можам фарміраваць саюз Беларусі і Расіі", — падкрэсліў ён.

Гэта звязана з тым, што гэта фундаментальныя прынцыпы пабудовы любога саюза. Прэзідэнт зноў звярнуў увагу: няма раўнапраўнай асновы — няма саюза. У іншым выпадку — гэта анэксія і інкарпарацыя. Акрамя таго, на стварэнне аб'яднання павінна быць воля двух народаў. "Мы ўвесь час, фарміруючы гэты саюз, павінны азірацца на меркаванне нашых людзей", — дадаў беларускі лідар.

У сувязі з гэтым па многіх прычынах аб аб'яднанні дзвюх дзяржаў сёння гаворкі не ідзе, рэзюмаваў Прэзідэнт. Ён дадаў, што на гэты крок пайсці не можа і сама Расія, пра што беларускаму лідару распавёў Уладзімір Пуцін. Такой магчымасці ў Расіі няма, улічваючы наступствы.

"Таму трэба супакоіцца і спыніць гэтыя размовы, што хтосьці кагосьці нахіліў або нахіляе. Тут ніхто нікога не схіліць, нават моцны слабога", — падкрэсліў Аляксандр Лукашэнка.

Адарвання — няма

Далей кіраўнік дзяржавы выказаўся наконт эканамічных праблем нашай краіны і падатковага манеўру Расіі.

"Ніякага адарвання па пытанні кампенсацыі не было. Не было, што вось, Расія кажа не, мы не будзем кампенсаваць ваша пагаршэнне сітуацыі, страты і гэтак далей, — распавёў беларускі лідар. — Больш за тое, прэзідэнт Расіі прапанаваў і ў новым годзе і адзін на адзін, і ў складах рабочых груп працягнуць перамовы па гэтым пытанні, выпрацаваць прымальныя рашэнні".

На думку Прэзідэнта, гэта пытанне варта было вырашыць да 1 студзеня, аднак ніякай катастрофы на сённяшні дзень няма, бо страты ад манеўру ў Беларусі ў гэтым годзе складуць "смешную суму" — калі кошт нафты за барэль будзе парадку 70 долараў, то гэтая сума складзе каля 400 мільёнаў долараў. "Гэта не катастрофа, але мы на гэта пайсці не можам, таму што з 2015 года, калі быў уведзены гэты падатковы манеўр, мы ўжо страцілі 3,6 мільярда долараў", — сказаў Аляксандр Лукашэнка.

А да заканчэння гэтага манеўру Беларусь страціць 10,6 мільярда долараў. Беларускі лідар звярнуў увагу, што гэта супярэчыць духу і "літары" ўсіх узаемных дамоўленасцяў, у тым ліку ў рамках ЕАЭС. Акрамя таго, кіраўнік дзяржавы адзначыў, што ў Расіі часта гучыць пазіцыя, што ў рамках падатковага манеўру няма абавязацельстваў па кампенсацыі, гэта не прапісана ў саюзных дамовах. На гэта Аляксандр Лукашэнка задаў прамое пытанне: "Так што, мы падпісалі гэтыя дагаворы — аб Саюзнай дзяржаве, ЕўрАзЭС — і разлічвалі на пастаяннае пагаршэнне эканамічнай сітуацыі ў сувязі з нейкімі ўнутранымі дзеяннямі Расійскай Федэрацыі? Не. Мы разлічвалі на лепшае, і гэта ўсюды запісана".

Што да самога манеўру, то Прэзідэнт Беларусі заявіў расійскаму калегу, што падчас падпісання дакументаў і гаворкі не было пра падобныя здарэнні. Пры гэтым была агульная фармулёўка пра недапушчэнні пагаршэнняў двухбаковых адносінаў, у тым ліку сярод удзельнікаў ЕўрАзЭС.

Беларускі лідар нагадаў, што ў Расіі ішлі перамовы на ўзроўні ўрадавых экспертаў, былі выпрацаваны кампенсацыі Беларусі, былі вызначаныя крыніцы — пра ўсё гэта было абвешчана публічна, аднак потым раптам расійскі бок спыніў перамовы, не адмаўляючы самі кампенсацыі, і абумовіў гэта паглыбленнем інтэграцыйных працэсаў. Прэзідэнт падкрэсліў: што гэта за працэсы, у расіян адказу няма. Аднак было вырашана, што гэтае пытанне павінна вырашацца з дапамогай сумесных груп.

"Мы не адмаўляемся ад гэтых перамоваў, яе (беларускую групу — “Звязда”) узначаліць міністр эканомікі Дзмітрый Круты. Я абсалютна падтрымліваю прапанову, што там павінны быць найвышэйшага ўзроўню службовыя асобы, не толькі спецыялісты", — адзначыў беларускі лідар.

Кіраўнік дзяржавы дадаў, што перамовы павінны весціся па комплексе пытанняў, якія пазначаны ў саюзным дагаворы. На першае месца — гэта стала прапановай Уладзіміра Пуціна — неабходна паставіць фінансава-эканамічныя пытанні.

Дарэчы, літаральна некалькі гадоў таму па гэтых аспектах ужо былі прынятыя рашэнні. "Проста ўрад Расіі пра гэта забыўся, інфармуючы Прэзідэнта Расіі. Але раз ён ставіць гэтыя пытанні зноў — чаго мы будзем адмаўляцца ад іх абмеркавання?" — канстатаваў Аляксандр Лукашэнка.

Ён зноў падкрэсліў: пакуль будуць ісці гэтыя перамовы і не вырашацца тыя пытанні, якія "ляжаць на паверхні беларуска-расійскіх адносін", то, што Беларусь губляе з 1 студзеня бягучага года, супярэчыць усім дамоўленасцям, і мы несці страты да ўзроўню мінулага года не можам. "Таму ўсе страты павінны быць кампенсаваны па тых ці іншых кірунках супрацоўніцтва з Расійскай Федэрацыяй, — заявіў беларускі лідар. — Я гэта і прэзідэнту сказаў, як бы гэта ні балюча і ні сумна было, і паўтараю гэта публічна, і даводжу да вашага ведама як даручэнне Прэзідэнта Беларусі. Вы (удзельнікі нарады — “Звязда”) яго павінны выканаць бездакорна і з дакладнасцю. Мы нічога не можам страціць".

А варыянты ёсць

"Прагноз і бюджэт на 2019 год сфарміраваны з улікам падатковага манеўру ў Расійскай Федэрацыі", — адзначыў кіраўнік дзяржавы.

На думку беларускага лідара, яго дзеянне не абмяжоўваецца адным годам, і неабходна мець надзейныя крыніцы, якія будуць кампенсаваць гэты негатыўны ўплыў ужо сёння. "Як і за кошт чаго будзем кампенсаваць страты для бюджэту і нашых НПЗ (нафтаперапрацоўчых заводаў)? Гэта пытанне, якое мы сёння таксама павінны абмеркаваць. Але хачу папярэдзіць: аб такіх рашэннях, як перакладанне гэтых праблем на плечы нашых людзей, беларусаў, нават не думайце", — падкрэсліў ён.

Беларусь не такая багатая, пагаршаць становішча беларусаў недазваляльна, лічыць Аляксандр Лукашэнка. Тым больш, што наша краіна і так жыве бядней, чым Расія. Беларускі лідар зноў падкрэсліў: насельніцтва не павінна адчуць на сабе ніякага дадатковага цяжару.

У сувязі з гэтым ён папрасіў удзельнікаў нарады выкласці комплексную ацэнку сярэднетэрміновага эканамічнага росту, стану бюджэту, узроўняў інфляцыі і золатавалютных рэзерваў ва ўмовах падатковага манеўру, гэта значыць выхаду на сусветны кошт на нафту. "І які тут план у ўрада існуе?" — пацікавіўся Прэзідэнт.

Па словах кіраўніка дзяржавы, ён не павінен гіпербалізаваць гэтую праблему, паколькі даўно пастаўлена задача скончыць мадэрнізацыю нафтаперапрацоўчых заводаў, каб можна было купляць нафту не толькі ў Расіі, перапрацоўваць і прадаваць. У гэтым годзе мадэрнізацыя НПЗ у асноўным скончыцца, падкрэсліў ён.

Яшчэ Аляксандр Лукашэнка нагадаў пра іншую пастаўленую раней задачу: адкрыць альтэрнатыўную пастаўку нафты праз прыбалтыйскія парты. Закупляць нафту, перапрацоўваць яе на Наваполацкім НПЗ і забяспечваць балтыйскія рэспублікі. На думку беларускага лідара, гэта будзе для іх жа танней.

"Таму не трэба лічыць, што гэта катастрофа. Ну, абяруць, калі абяруць, расіяне такі шлях кіраўніцтва Расіі, рух, і страта адзінага саюзніка на заходнім напрамку — ну, гэта іх выбар. Мы ж іх прымусіць не можам", — канстатаваў ён.


Па выніках нарады ў кіраўніка дзяржавы некаторыя ўдзельнікі пагутарылі з журналістамі.

Міністр эканомікі Беларусі Дзмітрый КРУТЫ:

— Улічваючы канікулы ў Расійскай Федэрацыі, сумесна з расіянамі рабочая група пакуль не збіралася ў шырокім складзе. З боку Расіі і з нашага боку пакуль толькі фармалізаваны склады гэтых рабочых груп. Эксперты па адпаведных напрамках зараз фарміруюць парадак дня будучых перамоваў, праводзіцца аналіз усёй дагаворнай базы Саюзнай дзяржавы, ЕАЭС, двухбаковых фарматаў, якія ў нас існуюць па асобных галінах і ведамствах. Таму ўвесь гэты масіў магчымых праблемных пытанняў да абмеркавання цяпер фарміруецца і пакуль ідзе экспертная адпрацоўка.

Пакуль першае паседжанне не плануецца, улічваючы, што расійскія калегі толькі выйшлі са сваіх навагодніх канікул. Мы з імі гэтую тэму яшчэ не абмяркоўвалі.

Пазіцыя беларускага боку будзе фарміравацца, зразумела, у ходзе перамоваў, таму што ёсць вузкасектаральныя пытанні, якія трэба ў пачатку абмеркаваць на ўзроўні экспертаў, а потым ужо даносіць урадам і кіраўнікам дзяржаў.

Ніякіх глабальных разыходжанняў мы на сённяшні дзень не бачым, проста шэраг праблем сапраўды вырашаецца ў такім перманентным рэжыме і дзесьці па нейкіх аспектах не хапала, напэўна, волі бакоў — сесці і дамовіцца канчаткова.

Гэтыя групы — чарговы шанец усё ж такі гэтыя шматгадовыя праблемы вырашыць.

Старшыня Беларускага дзяржаўнага канцэрна па нафце і хіміі Андрэй РЫБАКОЎ:

— Наступіў 2019 год — з пункту гледжання нафтавай галіны гэта чарговы год падатковага манеўру. Яшчэ раз паўтаруся, што гэта не ў навіну, ён пачаты з 2015 года. Адзінае адрозненне ад папярэдніх гадоў — гэта кампенсацыя сваім нафтаперапрацоўшчыкам Расійскай Федэрацыяй падатковага манеўру.

Сёння былі абмеркаваны кампенсацыйныя механізмы для нафтаперапрацоўкі ў Беларусі. Гэта самы шырокі спектр магчымасцяў, які трэба будзе ў самы бліжэйшы час адпрацаваць, пакласці эканамічныя і юрыдычныя разлікі на паперу.

Пралік як крыніц пастаўкі, так і спосабаў пастаўкі нафты вядзецца на пастаяннай аснове. Гэта розныя напрамкі. На сённяшні дзень найбольш прэміяльная — але з году ў год яна будзе губляць гэтую прэміяльнасць і прыходзіць да сусветнай цаны — гэта, вядома, расійская нафта.

— З'явілася інфармацыя, што Расія ў якасці аднаго з варыянтаў кампенсацыі разглядае куплю нафтаперапрацоўчых заводаў Беларусі. Ці сапраўды гэта так?

— Афіцыйнай інфармацыі не паступала, таму каментаваць якія-небудзь выказванні не мае сэнсу. Будзе афіцыйная інфармацыя, афіцыйная прапанова — тады будзе афіцыйны каментарый.

Уладзіслаў ЛУКАШЭВІЧ

Выбар рэдакцыі

Культура

Як у Чавускім раёне праводзіліся святыя вечары

Як у Чавускім раёне праводзіліся святыя вечары

Традыцыя варажыць на нарачонага прыйшла з язычніцкіх часоў.

Грамадства

Мастацкі кіраўнік «Песняроў» пра радасці і складанасці сямейнага жыцця

Мастацкі кіраўнік «Песняроў» пра радасці і складанасці сямейнага жыцця

«Я лічу, што мужчына можа заводзіць сям'ю, калі ў яго ўжо ёсць сваё жыллё або выразная перспектыва, калі яно з'явіцца».

Грамадства

Небяспечныя гульні. На што трэба звярнуць увагу бацькам падлеткаў

Небяспечныя гульні. На што трэба звярнуць увагу бацькам падлеткаў

Днямі суд Першамайскага раёна Мінска абвясціў прысуд удзельнікам вечарынкі, падчас якой 19-гадовая дзяўчына загінула ад ужывання псіхатропу

Эканоміка

Падрыхтаваны праект новага ўказа аб аднаўляльных крыніцах энергіі

Падрыхтаваны праект новага ўказа аб аднаўляльных крыніцах энергіі

Так званая «зялёная» энергетыка ў апошнія гады развіваецца ў нашай краіне хуткімі тэмпамі.