Вы тут

Як дзяўчына-электрамеханік забяспечвае рух цягнікоў


На чыгунку дзяўчаты часцей уладкоўваюцца правадніцамі, касірамі ці дыспетчарамі. Але ёсць спадарыні і ў «нежаночых» прафесіях. Так, сярод электрамеханікаў Мінскай дыстанцыі электразабеспячэння шчыруе брунетка Маргарыта БАГЛАЙ. На падстанцыі Памыслішча яна працуе чацвёрты год і адказвае за тое, каб цягнікі хадзілі без збояў.


Падстанцыя забяспечвае энергіяй кантактную сетку чыгункі і прыватны сектар найбліжэйшай вёскі. Для гэтага тут стаіць шмат абсталявання. Кожная з жалезных «шаф» — блокаў мікрапрацэсарнай рэлейнай засцярогі — адказвае за пэўны ўчастак чыгункі. Задача электрамеханіка — кантраляваць работу прыбораў і рамантаваць іх пры неабходнасці. Штосьці Маргарыта рамантуе сама, штосьці прыязджае наладзіць брыгада.

Безліч выключальнікаў, таблічкі, абрэвіятуры...

— Першыя два месяцы я таксама не разумела, што да чаго, — смяецца дзяўчына. — Але мне дапамагалі з усім разабрацца, рыхтавалі да дзяжурстваў, каб можна было пакінуць адну.

Як прыгажуню занесла ў гэту прафесію?

— Калі мне было гадоў восем, мая мама працавала на дыстанцыі электразабеспячэння. Я часам заходзіла да яе на работу і аднойчы сказала: калі вырасту, таксама сюды ўладкуюся, — прыгадвае Маргарыта.

З чыгункай былі звязаны таксама яе бабуля і дзядуля. Дый бацька нейкі час працаваў на вагонным участку. Таму пасля дзявятага класа дзяўчына збіралася паступаць у чыгуначны каледж. Але там дакументы не прынялі, бо Маргарыце яшчэ не было 16 гадоў. Тады яна вырашыла пайсці ў энергетычны каледж. «Вы ўпэўнены, што вам будзе цікава вывучаць катлы і трубы?» — толькі і спыталі ў яе члены прыёмнай камісіі.

— З вучобай я ў цэлым нядрэнна спраўлялася. Аказалася, што была, бадай, адзінай са сваёй групы, хто не пашкадаваў, што туды паступіў, — дзеліцца суразмоўніца.

Большасць хлопцаў, што вучыліся з ёй, размеркавалі на цеплаэлектрастанцыю. Дзяўчатам выдавалі свабодныя дыпломы. Некаторыя з іх пайшлі ў энергазсбыт, займацца дакументацыяй. Маргарыту ж вабіла чыгунка. Быць правадніцай яна не хацела («раз'езды не для мяне — я дамашні чалавек»), таму ўладкавалася электраманцёрам на дыстанцыю электразабеспячэння. А з часам стала электрамеханікам.

— На пачатку дзяжурства я праводжу агляд абсталявання падстанцыі, запісваю ў аператыўны журнал, у якім стане прымаю змену, дакладваю пра гэта дыспетчару. Звычайна ўсё праходзіць ціха — не кожны дзень тут штосьці здараецца.

Сярод пазаштатных сітуацый, з якімі даводзіцца сутыкацца: кароткае замыканне на лініі. Здаралася, і падстанцыя цалкам гасла. Але чыгунка ў такім выпадку не спыняецца: кантактную сетку хутка забяспечваюць энергіяй з рэзервовых крыніц.

Лінію можа пашкодзіць моцны вецер ці навальніца. Маргарыта ўспамінае, як гады два таму вясной быў ураган, які паваліў шмат дрэў і паабрываў правады. Тады цягнікі стаялі. Але звычайнае пашкоджанне на лініі затрымлівае цягнік толькі на 10—15 хвілін. Аварыйная брыгада выязджае хутка: у яе стаіць мэта ліквідаваць усе непаладкі максімум за гадзіну.

Маргарыта пераапранаецца ў спецадзенне і выходзіць на вуліцу. Хутка павінны прыехаць рабочыя, і ёй трэба падрыхтаваць для іх рабочае месца. Дзяўчына абясточвае ўчастак, які будуць рамантаваць, і праводзіць зазямленне. Каб праверыць, ці ёсць напружанне, яна падносіць спецыяльны паказальнік: калі ток застаўся, прыбор пачне пішчаць. Усе свае дзеянні электрамеханік запісвае ў бланк і ставіць насупраць кожнага подпіс: так патрабуюць правілы бяспекі, нельга спадзявацца толькі на памяць.

Праз пэўны час раздаецца сірэна — апавяшчае, што на падстанцыі звоніць тэлефон. Маргарыта спяшаецца ў будынак і здымае трубку.

— На адным з участкаў будуць весціся работы, таму мяне прасілі вывесці аўтаматычнае паўторнае ўключэнне. Гэта трэба, каб, калі раптам штосьці здарыцца, уключальнік у нас зноў не падаў напружанне, — тлумачыць пасля званка дзяўчына і націскае кнопку на адной з жалезных «шаф». А пасля вешае туды папераджальную таблічку — дадатковае напамінанне лішнім не будзе.

Пытаемся пра складанасці ў рабоце.

— Мне бывае цяжка фізічна штосьці зрабіць: зазямленне, напрыклад, або цялежкі выкаціць. Часам і мужчынам з гэтым няпроста справіцца, — заўважае суразмоўніца.

На работу яна дабіраецца на электрычцы: Маргарыта жыве ў пасёлку Негарэлае Дзяржынскага раёна, за 50 кіламетраў ад Мінска. «У нас звычайны дом, без выгод, таму даводзіцца і дроў прынесці, і вады набраць, і памыць адзенне ўручную. Жыццё мяне да цяжкасцяў падрыхтавала», — смяецца дзяўчына.

У вольны час электрамеханік сядзіць за канспектамі (завочна вучыцца на энергетычным факультэце ў БНТУ) і спявае. Дзякуючы свайму таленту Маргарыта стала «Міс Мінскага аддзялення чыгункі» ў 2015 годзе, выступала на адной сцэне з зоркамі беларускай эстрады. А аднойчы пасля канцэрта ў роднай вёсцы ёй нават работу хацелі прапанаваць — у Доме культуры суседняга пасёлка Энергетык. На пытанне, чаму не звязала прафесію з музыкай, дзяўчына жартуе: «У нас так казалі: каб працаваць у гэтай сферы, трэба або быць віртуозам, або больш нічога не ўмець».

Сваёй цяперашняй працай Маргарыта задаволена. Да начных змен і лёгкага гулу абсталявання ў кабінеце таксама прызвычаілася. А па абцасах і спадніцах (на дзяжурстве ж звычайна даводзіцца быць у спецадзенні і касцы) не сумуе — пачакаюць да наступнага канцэрта.

Наталля ЛУБНЕЎСКАЯ

Фота Ганны ЗАНКАВІЧ

Загаловак у газеце: Ёсць кантакт!

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Карэспандэнт «Звязды» высвятляла, чаму так цёмна на асветленых вуліцах Магілёва

Карэспандэнт «Звязды» высвятляла, чаму так цёмна на асветленых вуліцах Магілёва

Вечарам прайсціся ўздоўж цэнтральнай вуліцы Першамайскай у Магілёве адно задавальненне.

Спорт

Баскетбаліст Бенджамін-Павел Дуду: У Гане мяне называлі белым

Баскетбаліст Бенджамін-Павел Дуду: У Гане мяне называлі белым

Мама Бена — беларуска, тата — ураджэнец Ганы.

Эканоміка

Куды звяртацца, калі грамадзяніну затрымліваюць зарплату?

Куды звяртацца, калі грамадзяніну затрымліваюць зарплату?

Адказ на гэта і іншыя пытанні — у гутарцы з Дзмітрыем Шаўчуком.