Вы тут

Пенсіянерка пра тое, як у адзіночку падарожнічала па Паўднёвай Амерыцы


Таццяне Каспяровіч на днях споўнілася 60 гадоў. Яна заўзятая падарожніца: пабывала ўжо больш чым у 20 краінах, у тым ліку ў такіх экзатычных для нас, як Перу, Чылі, Бразілія. І не па турпуцёўцы — ездзіла ў іх самастойна, ды яшчэ ў адзіночку. Не кожная беларуска ва ўзросце за 50 адважыцца на такі крок!

Таццяна Мікалаеўна выкладвае на стол стос фотаальбомаў са здымкамі з вандровак, больш падобных на важкія тамы — кожны таўшчынёй звыш шасці сантыметраў. У гэтых фотаальбомах — мары, уражанні, успаміны, эмоцыі, і іх вельмі шмат. Зрэшты, давайце пра ўсё па парадку...


Ка­ля мя­жы трох кра­ін.

У адзіночку па Перу

— Падарожнічаць я любіла заўсёды, — пачынае Таццяна Каспяровіч, — але актыўна ездзіць пачала толькі ў 2009 годзе, калі дзеці выраслі і сталі самастойнымі. Усе паездкі былі ў асноўным у складзе арганізаваных груп. Але мяне раздражняла, што ў іх адводзілася вельмі мала часу на агляд славутасцяў — значна менш, чым на наведванне крамаў. Ужо надакучылі гэтыя экскурсіі «галопам па еўропах», ды і бюджэт у мяне сціплы.

Паездкай на Мачу-Пікчу я «заразілася» ад свайго пляменніка, убачыўшы ў сацсетках яго фатаграфіі. Яны мяне проста заваражылі! І я вырашыла, што абавязкова там пабываю. Сярод маіх знаёмых спадарожнікаў не знайшлося, а ехаць з чужым чалавекам не хацелася. Таму вырашыла выправіцца ў адзіночку. Тым больш што я валодаю іспанскай мовай (якую, дарэчы, асвоіла самастойна).

Я доўга рыхтавалася да гэтай паездкі: узяла яшчэ адну падпрацоўку, пайшла ў спартзалу, пачала вывучаць усе звесткі аб краіне, чытаць водгукі на форуме ў інтэрнэце.

І вось ужо купленыя па акцыі авіябілеты Мінск — Амстэрдам — Ліма — Амстэрдам — Мінск, чыгуначныя квіткі па Перу, уваходны білет на Мачу-Пікчу — і ўсё гэта праз інтэрнэт. Набыта страхоўка, складзены маршрут, забраніраваны гатэлі... І з візамі ніякіх праблем: для беларусаў уезд у Перу бязвізавы, а віза ў Нідэрланды не патрэбна, калі вы не выходзіце з транзітнай зоны ў аэрапорце.

Але тут я пагутарыла з адным чалавекам, які нядаўна прыехаў адтуль. Ён расказаў, як падвергнуўся ўзброенаму разбою ў Ліме позна ўвечары. Пры ўсім тым, што ён перуанец. Аказалася, што таксіст (жанчына) была ў змове з бандытамі. Вядома, ён нагнаў на мяне страху, але я ўсё роўна вырашыла, што паеду! Многія глядзелі на мяне са здзіўленнем, нават мой дарослы сын.

Але, ведаеце, маё першае самастойнае падарожжа, і тым больш у адзіночку, аказалася самым лепшым! Усё было зусім не страшна, і ў цэлым я амаль не адхілілася ад свайго плана. І перуанцы мне спадабаліся, яны, як мне падалося, вельмі падобныя па характары на нашых вяскоўцаў — такія ж добразычлівыя, няхітрыя, простыя.

І з горнай хваробай я справілася лёгка. Так, часам трошкі вагалася зямля пад нагамі, але тут, мяркую, адбілася і перамена гадзіннага пояса: днём спаць не было калі, а ўначы не спалася — бо дома, у Беларусі, у гэты час быў дзень. Першыя дні спала толькі па дзве-тры гадзіны, а потым бегма па руінах Мачу-Пікчу — тут у любога зямля завагаецца пад нагамі! А калі адчувала, што пачынае падціскаць у скронях, піла таблетку цытрамону. Ну і, вядома, — чай і матэ з кокай, цукеркі з кокай...

У гэ­тых аль­бо­мах —  ура­жан­ні з па­да­рож­жаў.

Дадам, што хадзіць самастойна па руінах значна лепш, чым увесь час сачыць за гідам, каб не адстаць. Такім чынам можна ўдосталь наглядзецца, надыхацца, адчуць энергетыку гэтых мясцін. Я да гэтага часу пад уражаннем ад Мачу-Пікчу (хоць была там у 2013 годзе)! Там можна сустрэць каго заўгодна: і японскую бабулю на сагнутых ножках, гадоў пад 80, і цяжарных жанчын на апошнім месяцы. Неяк сустрэла перуанскую сям'ю з трыма дзецьмі (малодшаму шэсць месяцаў), і яны мне расказалі, што іх брат ажаніўся з беларускай і жыве ў Мінску...

У старажытнай сталіцы інкаў Куска мяне вельмі ўразіла крэпасць Саксайуаман — сваімі вялізнымі камянямі вагой да 300 тон кожны. Уявіць цяжка, як інкі іх устанаўлівалі! Два разы я праходзіла пункт 4910 метраў над узроўнем мора. Вядома, кіслароду бракавала, хацелася ўдыхнуць на поўныя грудзі, як быццам вынырнула толькі што...

Ездзіла купацца ў гарачыя крыніцы. Вада была супер, але як выйсці, калі вецер халодны? Для сябе вырашыла, што калі не захварэю пасля гэтых крыніц, то пражыву як мінімум яшчэ сто гадоў. А па дарозе ў Чывай бачыла ружовых фламінга!

Астравы Бальестас сустрэлі вясёлым гоманам птушак. Пінгвіны, коцікі, марскія львы... Адзін малы згубіў сваю маму, і так крычаў, бедны, пакуль яе не знайшоў — ну зусім як чалавечае дзіця. А яшчэ я першы раз убачыла дэльфінаў у адкрытай вадзе. Эмоцыі ад усяго гэтага проста зашкальвалі!

Я пазнаёмілася ў амстэрдамскім аэрапорце з маладой жанчынай з Латвіі, і мы ў першы дзень гулялі па Ліме разам, а потым перасекліся ў Куска яшчэ на дзень. Але потым нашы шляхі разышліся. А ў апошні дзень падарожжа пазнаёмілася з хлопцам з Венесуэлы. Яму трэба было, каб яго нехта фатаграфаваў, а мне — кампанія. Так што я яго апекавала як мама, а ён мяне ахоўваў...

У сталіцы Перу Ліме больш за ўсё ўразіла эратычная кераміка ў музеі Ларка, які прысвечаны мясцовай гісторыі, культуры і былым цывілізацыям. Я думала, што інкі былі сціплымі, аказваецца, гэта не так. Вельмі спадабалася змена варты каля Палаца ўрада. А яшчэ запомніліся жудасныя заторы...

Лічу, што ў такіх паездках чалавек спазнае сябе. Людзі ў старасці часта шкадуюць, што мала падарожнічалі і мала любілі, дык чаму б не рабіць гэта, пакуль ты яшчэ поўны сіл?

Бразілія і Чылі праз Барселону

У красавіку 2017-га я здзейсніла паездку ў Бразілію і Чылі, таксама ў адзіночку. Рыхтавацца пачала амаль за два гады. Перш за ўсё стала збіраць грошы. Вельмі марыла пабываць на востраве Вялікадня. Магчыма, пад уражаннем ад фільма «Успамін пра будучыню», які глядзела ў юнацтве, — ён моцна падзейнічаў на маё ўяўленне.

У рэшце рэшт я купіла авіябілеты праз Іспанію. Спачатку быў пералёт Мінск — Барселона, затым Барселона — Рыа. А ў перапынку паміж імі гуляла па Барселоне і з'ездзіла да Чорнай Мадоны ў Мансерат. Ляцець з перасадкай выйшла танней, і ў дадатак яшчэ атрымала шмат уражанняў ад Іспаніі. Праўда, перад гэтым, будучы ўжо на пенсіі, прыйшлося на некалькіх работах працаваць, потым трапіць у бальніцу, паменшыць свой запал і зменшыць колькасць падпрацовак. Вядома, падарожжа ў адзіночку заўсёды даражэйшае. Але, я лічу, лепш даражэй, чым з дрэнным спадарожнікам. Да таго ж шмат цікавых знаёмстваў можна завесці ў самой паездцы.

У Рыа-дэ-Жанэйра народ памяркоўны. Усе мне дапамагалі знайсці дарогу — ніякага негатыву і крыміналу не заўважыла. Хоць, вядома, па начах я не хадзіла куды не трэба. Але літаральна на другі дзень пасля прылёту ўмудрылася атрымаць траўму на пляжы: спатыкнулася на камені. Нага спухла, і мяне забралі на хуткай дапамозе. Іх муніцыпальны бясплатны шпіталь — проста жах. У кабінеце рэнтгену, у дзвярах была вялізная дзірка. Медыкі ў яе зазіралі спачатку, а потым заходзілі. Па-іспанску ніхто не гаварыў, толькі па-партугальску, хоць усе мяне разумелі. Не ведаю, дзве ці тры гадзіны я правяла ў чарзе, сярод натоўпу калек, але для мяне гэта была вечнасць. З вуліцы прывозілі пацярпелых з разбітымі галовамі, і іх аглядалі тэрмінова. Мне пашанцавала: пералому не было, толькі ўдар. На наступны дзень я змагла ўстаць і нават хадзіць. Вось такім было маё знаёмства з бразільскай медыцынай.

Потым я паляцела на востраў Вялікадня і аказалася ў поўным захапленні ад яго. Там усё было маё: і музыка, і танцы, і дух гэтага месца — усё спадабалася! Акіян вельмі прыгожы: колер пераходзіць з фіялетавага ў сіні, затым у бірузовы. З-за моцнага ветру над акіянам стаяла вясёлка.

На востраве Вялікадня я нават сустрэла хлопца з Мінска! Праўда, ён вучыўся ў Чэхіі і застаўся там жыць і працаваць. Але ўсё роўна было вельмі прыемна ўбачыць земляка так далёка ад дому. Яму сябры падарылі майку-вышыванку, па ёй я яго і вылічыла.
А яшчэ было вельмі прыемна, што мясцовыя ведаюць пра Беларусь. Калі ў бары сказала, адкуль я, пачула: «О, гэта той, хто нёс рускі сцяг у Рыа-дэ-Жанэйра на Алімпіядзе»! Было так здорава!

Дарэчы, калі я была на востраве, якраз праходзіў перапіс насельніцтва Чылі. Удзел у перапісе з'яўляўся абавязковым для ўсіх, хто знаходзіцца ў гэты дзень на тэрыторыі краіны, у тым ліку і для замежных турыстаў. Таму мне таксама прыйшлося запоўніць анкету. Ну, а сталіцу Чылі — Сант'яга я неяк хутка «прабегла». Гэта велізарны мегаполіс, у якім усе кудысьці спяшаюцца...

* * *

Хтосьці скажа: «Нішто сабе жывуць беларускія бабулі!» Я вельмі люблю маю краіну, і чым больш падарожнічаю, тым больш яе люблю. Аднак, каб жанчыне ва ўзросце ажыццявіць такое падарожжа, трэба вельмі гэтага захацець, і акрамя пенсіі мець яшчэ некалькі работ, а яшчэ — жыць сціпла. Машыны ў мяне няма, дачы няма, футра і брэндавай вопраткі таксама. Усё, што мне дораць сваякі на розныя святы, я кладу ў скарбонку — на паездку. Бо вельмі люблю падарожжы! Лічу, што яны прыносяць больш шчасця, чым матэрыяльныя даброты, даюць адчуванне свабоды...

У на­цы­я­наль­ным  пе­ру­ан­скім адзен­ні.

Парады падарожнікам ад Таццяны Каспяровіч

  • Да паездкі варта рыхтавацца загадзя, адсочваць цэны на білеты. З'явілася добрая прапанова па акцыі — трэба тут жа браніраваць, каб не прапусціць.
  • У гатэлі, лічу, трэба звяртаць увагу ў першую чаргу на месцазнаходжанне і водгукі ад іншых гасцей. І яшчэ я заўсёды шукаю гатэлі са сняданкам, каб не траціць час на пошукі, дзе б перакусіць зранку. Таму што час — гэта самае каштоўнае ў паездцы.
  • З адзення трэба браць толькі самае неабходнае. І ў цэлым рэчаў — па мінімуме. У ідэале — маленькі чамаданчык, які па правілах авіякампаній праходзіць як ручная паклажа. Гэта дапаможа сэканоміць час па прылёце: не трэба чакаць, пакуль выгрузяць багаж.
  • А калі ляцець лаўкостарам, білет толькі з ручной паклажай будзе каштаваць нашмат танней.
  • У многіх краінах, у тым ліку ў Чылі і Балівіі, нягледзячы на тое, што нашы банкаўскія карткі ў асноўным дэбетавыя, трэба казаць, што гэта крэдытка. Тады касір у краме пераключыць у сябе апарат на прыём крэдыткі, і плацеж нармальна пройдзе. У адваротным выпадку беларуская картка можа не спрацаваць. А ў цэлым нашы карткі прымаюць усюды. Я расплачвалася ёй нават на востраве Вялікадня.
  • Калі едзеце ў не самую бяспечную краіну, не надзявайце залатыя ўпрыгажэнні, не «свяціцеся» дарагім тэлефонам або фотакамерай. Грошы лепш класці ў маленькую сумачку і мацаваць яе на целе пад адзеннем. Ну і, вядома, усюды ўключаць здаровы сэнс: не гуляць па начах, асабліва ў небяспечных раёнах, не размаўляць з падазронымі тыпамі і г. д.

Запісала Святлана Бусько

Фота аўтара і з архіва гераіні

Загаловак у газеце: «На востраве Вялікадня сустрэла былога мінчаніна...»

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Як будзе праходзіць перапіс насельніцтва

Як будзе праходзіць перапіс насельніцтва

Старшыня Нацыянальнага статыстычнага камітэта Іна МЯДЗВЕДЗЕВА адзначае, што іх ведамства разлічвае перапісаць максімальную колькасць грамадзян з дапамогай укаранёных інавацый.

Грамадства

Адзіныя дзяўчаты-паркуршчыцы ў Беларусі распавядаюць пра свой спорт

Адзіныя дзяўчаты-паркуршчыцы ў Беларусі распавядаюць пра свой спорт

Гэты кірунак спорту ўвайшоў у жыццё былых студэнтак дзяржаўнага ўніверсітэта фізічнай культуры выпадкова.