Вы тут

«Брэйк-данс — не спорт, а творчасць і імправізацыя»


Гэты кірунак з'явіўся ў Нью-Ёрку яшчэ ў канцы 1960-х гадоў, але папулярны стаў толькі ў 80-я. Рух бі-бояў з кожным годам пашыраўся, праўда, у СССР ён развіваўся менш інтэнсіўна, чым у іншых краінах, і на гэта былі свае прычыны. Нягледзячы на з'яўленне ў апошні час мноства стыляў вулічнага танца, класіка хіп-хоп культуры — брэйк-данс — па-ранейшаму мае вельмі шмат прыхільнікаў. У 2018 годзе ён быў уключаны ў праграму Юнацкіх Алімпійскіх гульняў. Цікава, наколькі актыўна развіваецца гэты кірунак у Беларусі цяпер? Пра гэта мы даведаліся ў загадчыка аддзялення вулічнай культуры і спорту, педагога дадатковай адукацыі дзяцей і моладзі сталіцы, старшыні Прэзідыума Рэспубліканскага маладзёжнага грамадскага аб'яднання «Беларуская федэрацыя брэйк-данса» Аляксандра ВОЙНАВА.


— Якія ўмовы створаны для танцораў сёння?

— Да канца 1990-х брэйк-данс многімі ўспрымаўся ў штыкі. Казалі, што амерыканізуем нашу культуру. Тыя, хто быў захоплены гэтым танцавальным кірункам, вучыліся самастойна — па відэакасетах, прывезеных з-за мяжы. Цяпер у Беларусі брэйк-данс папулярны пераважна сярод падлеткаў і маленькіх дзяцей. Бацькі адводзяць малых у школу танца, пачынаючы з чатырох гадоў, а ўжо ў сем-восем гадоў дзіця ездзіць на сусветныя фіналы. Для бі-бояў і бі-гёрл дастаткова: гладкай падлогі і музычнага абсталявання. Бывае, што танцоры прывозяць «добрую падлогу» з сабой, гэта значыць, пераносную пляцоўку з лінолеумам, дыджэйскімі прыладамі і мікрафонамі.

— Ці ёсць у бібоінгу абмежаванне па поле, узросце, фізічнай падрыхтоўцы?

— Танцаваць могуць усе. Але падрыхтоўка да спаборніцтваў для хлопцаў і дзяўчат праходзіць па-рознаму. Хлопцы больш фізічна развітыя, таму ўключаюць у выступленне складаныя сілавыя манеўры, а дзяўчынкі грацыёзныя, яны часта выкарыстоўваюць элементы сальсы. У школах па брэйк-дансе як хлопчыкі, так і дзяўчынкі трэніруюцца разам. Гэта стварае здаровае канкурэнтнае асяроддзе.

Як і ў любой іншай справе, каб дамагчыся добрых вынікаў, трэба шмат працаваць. Выдатная фізічная падрыхтоўка — бонус для танцора. Як паказвае практыка, усё роўна, колькі гадоў чалавек танцуе, важна, наколькі ён мэтанакіраваны і матываваны. Аднойчы прыйшоў да нас у школу, поўны, не пластычны дзевяцігадовы хлопчык. Цяпер яму 15 гадоў — гэта высокі, шыракаплечы юнак, які вельмі падабаецца дзяўчатам.

— Ці ўсе, хто захапляецца гэтым кірункам, прагнуць славы, папулярнасці?

— Усё залежыць ад амбіцый. Напрыклад, я заўсёды хацеў перамагчы на чэмпіянаце свету па брэйк-дансе. У якасці танцора не змог, затое выйграў у якасці трэнера: у 2017 годзе мае вучні сталі пераможцамі чэмпіянату свету, а за паўгода да гэтага — чэмпіёнамі Еўропы. Яны засвяціліся ў Галівудзе, дзякуючы чаму цяпер вядомыя на ўвесь свет. Лічу, што для ўласнага развіцця трэба выязджаць за межы краіны. Наша федэрацыя не толькі рыхтуе дзяцей да міжнародных спаборніцтваў, але і прывозіць у Беларусь замежных танцораў. Гэта абмен вопытам і карыснае ўзаемадзеянне. Нядаўна ў Мінску адбыўся першы чэмпіянат па брэйк-дансе ў Рэспубліцы Беларусь. У ім удзельнічала больш за 800 чалавек. Атмасфера была неверагодная!

— Што дае танцорам Беларуская федэрацыя па брэйк-дансе?

— Федэрацыя — гэта 17 школ па ўсёй краіне, якія аб'ядналіся для агульнай справы. Калі мы яе адкрывалі, была канкрэтная мэта — развіццё брэйкінга ў Беларусі. Сярод выкладчыкаў школ няма лішніх людзей, усе трэнеры — вопытныя дзеючыя танцоры. Многія з іх з'язджаюць у маленькія гарады і адкрываюць там школы, прыцягваюць да танцавальнага руху новых прыхільнікаў. Для нас брэйк-данс — гэта, найперш, не спорт, а творчасць. Не набор механічных рухаў, а імправізацыя, адлюстраванне настрою чалавека.

— Для выступоўцаў важна валодаць рознымі стылямі?

— Як паказваюць вынікі розных спаборніцтваў, у пашане ўніверсальныя танцоры. Тыя, хто міксуе стылі, элементы, імправізуе, эксперыментуе і, галоўнае, чуе музыку. Выпадкаў, калі бі-бой крута танцуе, але не чуе біт, шмат. Прафесійныя брэйкдансеры просяць паставіць дыджэя іншы трэк, калі ён ім не падабаецца.

— Вы пачыналі займацца брэйкінгам 20 гадоў таму. Адчуваеце розніцу паміж сучаснымі танцорамі і танцорамі таго часу?

— Брэйк-данс увайшоў у маё жыццё, калі мне было 18 гадоў. Выкладчыкаў па гэтым кірунку танца ў Беларусі не было, былі толькі мы — хлопцы з вялікім запалам і жаданнем танцаваць. Таму эксперыментавалі, спрабавалі розныя варыянты выканання элементаў, з-за чаго разбівалі свае калені і плечы ў кроў. Цяпер танцоры-пачаткоўцы хутка вучацца. Некалькі гадоў узмоцненай падрыхтоўкі — і з'яўляюцца крутыя магчымасці для развіцця. Вядома, не кожны зможа доўгія гады займацца брэйкінгам. Кагосьці прызываюць у армію, у кагосьці з'яўляецца сям'я. Часта хлопцам-танцорам дзяўчаты не дазваляюць хадзіць на трэніроўкі, патрабуючы да сябе большай увагі. Я лічу, што гэта няправільна. Дзякуючы трэніроўкам у хлопцаў няма часу на ўсякую лухту, яны занятыя справай. Плюс да ўсяго развіваецца іх фізічная сіла.

— А што развівае гэты стыль танца апроч яе?

— Ён дапамагае арыентацыі ў прасторы, развіццю лідарскіх якасцей, дадае ўпэўненасці ў сабе. Бацькі прыводзяць дзяцей, каб пазбавіць іх ад комплексаў і дэпрэсіі. Акрамя таго, трэнеры паказваюць вучням, як правільна падаць. Нават калі танцор гуляе ў футбол, ён аўтаматычна пазбягае траўмаў.

— Сочыце за выступленнямі іншых танцораў, параўноўваеце са сваім узроўнем падрыхтоўкі?

— Асабіста я гэтага не раблю, таму што на падсвядомым узроўні чалавек капіруе паводзіны, элементы танца. Аналізуем толькі ўласныя выступленні, глядзім на памылкі, робім высновы і выпраўляем іх.

— Як вызначыцца з выбарам школы пачаткоўцу?

— Лепш ісці туды, дзе выкладаюць вопытныя педагогі-практыкі. Школа — гэта не толькі падрыхтоўка да спаборніцтваў; а традыцыі, лагеры, выязныя мерапрыемствы, зборы, работа з бацькамі, падтрымка. Бацькам, якія хочуць аддаць дзіця ў школу па брэйк-дансе, раю кіравацца не тэрытарыяльным прынцыпам (бліжэй да дому), а рабіць стаўку на прафесіяналізм выкладчыкаў.

Дар'я ШЛАПАКОВА, студэнтка IV курса факультэта журналістыкі БДУ


Аргкамітэт Алімпійскіх гульняў — 2024 у Парыжы прапанаваў унесці ў праграму спаборніцтваў брэйк-данс, паведаміла СNN.

На думку прадстаўнікоў аргкамітэта, брэйк-данс — гэта гарадскі спорт, універсальны і надзвычай папулярны сярод больш чым аднаго мільёна хлопцаў і дзяўчат у Францыі, таму ён мае права ўвайсці ў праграму гульняў.

Прадстаўнік МАК расказаў СNN, што камітэту спадабалася гэтая прапанова, паколькі яна адпавядае актуальным на сённяшні дзень мэтам па амаладжэнні Алімпіяды. «Прапанова аргкамітэта Алімпійскіх гульняў — 2024 шмат у чым адпавядае рэформам Алімпіяды 2020 года, якая імкнецца зрабіць праграму спаборніцтваў гендарна збалансаванай, больш арыентаванай на моладзь і больш гарадской», — гаворыцца ў заяве МАК.

Як паведамляе ТАСС, у ліпені 2018 года МАК прыняў рашэнне ўключыць пяць новых відаў спорту ў праграму Гульняў 2020 года ў Токіа: бейсбол/сафтбол, каратэ, сёрфінг, скалалажанне і скейтбордынг. Пры гэтым было агаворана, што гэты спіс спаборніцтваў будзе актуальны выключна для Алімпіяды-2020, а аргкамітэты наступных летніх Алімпіяд маюць права таксама фарміраваць спаборніцкую праграму.

Канчатковае рашэнне аб уключэнні ў праграму спаборніцтваў вышэйназваных пяці відаў спорту Міжнародны алімпійскі камітэт павінен прыняць да снежня 2020 года. Брэйк-данс дэбютаваў у якасці алімпійскага віду спорту на Юнацкіх Алімпійскіх гульнях 2018 года ў Буэнас-Айрэсе.

Сяргей РАСОЛЬКА

Выбар рэдакцыі

Культура

Больш за 100 літаратараў з усіх рэгіёнаў краіны возьмуць удзел у мерапрыемствах Дня беларускага пісьменства

Больш за 100 літаратараў з усіх рэгіёнаў краіны возьмуць удзел у мерапрыемствах Дня беларускага пісьменства

Свята, якое ўжо традыцыйна ладзіцца ў першую нядзелю верасня, сёлета прымае Слонім.

Грамадства

Як працуюць сядзелкі

Як працуюць сядзелкі

Попыт на сядзелак ці медсясцёр, якія могуць даглядаць цяжка хворых людзей на даму, пастаянна расце.

Культура

Алесь Родзім: Рабілі «афармілаўку» для калгасаў, вярталіся ў свае падвалы і працягвалі маляваць

Алесь Родзім: Рабілі «афармілаўку» для калгасаў, вярталіся ў свае падвалы і працягвалі маляваць

Беларускаму складніку Тахелеса прысвечаны арт-фестываль «Міфалагема тысячагоддзя», што адкрыўся ў прасторы Ок16 15 жніўня.