Вы тут

Як развіваецца тэніс на калясках у Беларусі


У канцы ліпеня гэтага года ўпершыню ў гісторыі адбыўся Адкрыты чэмпіянат краіны па тэнісе на калясках. Пакуль у ім прынялі ўдзел усяго 13 чалавек, але гэты старт даў важны пачатак падобным турнірам у Беларусі. Пераможцамі чэмпіянату сталі гульцы, ужо вядомыя ў сусветным тэнісе на калясках, — Алена Берновіч і Арцём Ярмак. Пра тое, як развіваецца гэты від спорту сёння, ці прэтэндуюць беларусы на ўдзел у Паралімпійскіх гульнях і хто развівае тэніс на калясках у нашай краіне, расказала былая прафесійная тэнісістка, а цяпер трэнер Анастасія Шляпцова.


Фота Ганны ЗАНКАВІЧ.

У далёкім 1977 годзе амерыканцу Брэду Парксу прыйшла ідэя гуляць у тэніс на інваліднай калясцы. За год да гэтага вядомы фрыстайліст атрымаў цяжкую траўму, якая паралізавала спартсмену ногі. Паркс пачаў развіваць тэніс на калясках у ЗША, даволі хутка лік гульцоў стаў павялічвацца, прайшлі першыя турніры, а праз тры гады тэніс на калясках пачаў развівацца ў Еўропе і Аўстраліі. Міжнародная федэрацыя гэтага віду спорту была заснавана ў 1988-м. У гэтым жа годзе тэніс на калясках быў прадстаўлены на Паралімпійскіх гульнях у Сеуле — прайшлі паказальныя выступленні, а на наступных гульнях у Барселоне ён ужо быў уключаны ў афіцыйную праграму спаборніцтваў.

Тэнісісты-калясачнікі гуляюць на звычайных тэнісных кортах стандартнымі мячамі і ракеткамі. Адзінае прынцыповае адрозненне ў правілах паміж тэнісам на калясках і традыцыйным: у калясачнікаў дапускаецца два адскокі, мяча ад пляцоўкі, пры гэтым другі адскок можа адбыцца і за межамі корта.

У Беларусі тэніс на калясках стаў развівацца адносна нядаўна, 5—7 гадоў таму, каля яго вытокаў стаяла былая спартсменка і журналістка Валерыя Філяева. Цяпер яе справу працягвае таксама былая прафесійная тэнісістка Анастасія Шляпцова. Паўтара гады таму яна прыняла рашэнне скончыць сваю гульнявую кар'еру і пачала займацца трэнерскай работай.

— У тэніснай акадэміі Yestoday, у якой я цяпер працую, мне прапанавалі паспрабаваць займацца з тэнісістамі на калясках, — расказвае Насця. — Я зацікавілася гэтым кірункам і чым больш паглыблялася ў тэму, знаёмілася з самімі спартсменамі, тым больш мяне зацягвала. Захаплялі іх сіла волі і дух. Я з'ездзіла з гульцамі на калясках на міжнародны турнір, каб паглядзець, на якім узроўні яны знаходзяцца. Аказалася, што ён досыць высокі, і я пачала займацца з тэнісістамі больш грунтоўна.

На дадзены момант Анастасія Шляпцова адзіны ў Мінску трэнер, які працуе з дарослымі спартсменамі-калясачнікамі. Яна ж выступіла арганізатарам першага чэмпіянату Беларусі. Акрамя гэтага, дзяўчына набрала групу юніёраў, у падрыхтоўцы якіх ёй дапамагае тэнісістка-калясачніца Алена Сяркульская.

— Гэтыя людзі — паўнавартасныя спартсмены, што разумееш, калі пачынаеш з імі працаваць. У іх няма абмежаванняў, бар'ераў, яны моцныя духам — мяне гэта натхніла, дзякуючы ім я шмат чаго пераасэнсавала і ў сваім жыцці. Калі б не бачыла іх велізарнае жаданне ў вачах, не змагла б столькі працаваць, — расказвае пра сваю справу трэнер. — На дадзены момант у нас 13 спартсменаў, але спадзяюся, што гэты лік будзе расці, тэніс на калясках стане развівацца не толькі ў Мінску, але і ў рэгіёнах. Пакуль, на жаль, складана знайсці людзей, якія жадаюць займацца тэнісам, іх цяжка зацікавіць. Але першыя прыкметы паляпшэння сітуацыі ўжо ёсць. Калі раней у нас не было прыстасаванай базы для спартсменаў-калясачнікаў, то цяпер людзі даведваюцца, што ў нас ёсць і свая база, і трэнеры, і выезды на міжнародныя спаборніцтвы, і цікавасці робіцца ўсё больш.

Каб пачаць займацца, галоўнае, што трэба калясачніку, — гэта жаданне.

— Для людзей, якія прыходзяць у гэты від спорту, усё абсалютна бясплатна, патрабуюцца толькі жаданне і самааддача. Мы стараемся даць максімальныя ўмовы: корты, спартыўныя каляскі, ракеткі, каб людзі толькі займаліся. Фінансава нам вельмі дапамагаюць Беларуская тэнісная федэрацыя, Паралімпійскі камітэт і клуб Yestoday, які нядаўна адкрыўся, але ўжо цалкам прыстасаваны для людзей з абмежаванымі магчымасцямі. Калі раней мы займаліся толькі тэнісам, то цяпер маем магчымасць праводзіць заняткі па агульнафізічнай падрыхтоўцы і аднаўленні. Гэта вельмі важна, таму што асноўная нагрузка ў тэнісістаў на калясках ідзе на верхні плечавы пояс.

Анастасія адзначае: каб пачаць гуляць у тэніс, чалавеку трэба валодаць хаця б мінімальнай магчымасцю займацца спортам (дазволам урача). Можна прыйсці на пробную трэніроўку, каб паспрабаваць сябе, усё ж такі тэніс на калясцы — досыць складаны каардынацыйны від спорту.

— Сёлета мы ўпершыню пачалі працаваць з дзецьмі, лепш за ўсё ім пачынаць займацца тэнісам з 5-6 гадоў. Ахвотныя ёсць, але ўзнікла праблема з каляскамі. Спартыўныя каляскі робяць і за мяжой, і ў Беларусі, але каштуюць яны нямалых грошай, таму што вырабляюцца індывідуальна пад камплекцыю кожнага спартсмена, таму мы заўсёды рады спонсарскай дапамозе. Каляскі неабходны, каб мы маглі развівацца далей.

Досыць вялікіх грошай каштуюць і выезды на міжнародныя спаборніцтвы. Пакуль беларускія спартсмены могуць выязджаць на турніры 2-3 разы на год.

— Для нашых спартсменаў удзел у замежных турнірах вельмі важная рэч, там яны могуць паглядзець, наколькі выраслі ў майстэрстве ў параўнанні з мінулым годам. Цяпер за мяжой у нас выступаюць Алена Бярновіч і Арцём Ярмак. Алена — 110-я ракетка сярод тэнісістаў на калясках у сусветным рэйтынгу, Арцём уваходзіць у трэцюю-чацвёртую сотню. Гэта даволі нядрэнна, калі ўлічыць, што ў рэйтынгу больш за тысячу спартсменаў, — з гонарам кажа Анастасія пра сваіх вучняў.

Спаборніцтвы па тэнісе на інвалідных калясках праводзяцца на ўсіх чатырох турнірах вялікага шлема, Міжнародная федэрацыя тэніса арганізуе рэгулярны тур спаборніцтваў ІTF Wheelchaіr Tennіs Tour.

— Таксама ёсць чэмпіянаты свету, якія дазваляюць зарабіць тэнісістам рэйтынгавыя ачкі, каб трапіць на Паралімпійскія гульні. Ці ёсць шанцы ў беларусаў? Вядома! Нашы тэнісісты канкурэнтаздольныя, таму мы будзем да канца спрабаваць трапіць у Токіа, але рэальна мы нацэлены на Паралімпіяду 2024 года.

Сёння тэніс на калясках добра развіты практычна ва ўсіх краінах Еўропы, Аўстраліі і ЗША. За мяжой часцей за ўсё ў кожнага спартсмена ёсць свой спонсар, таму развіццё ідзе значна больш інтэнсіўна.

— Для гэтых людзей тэніс становіцца не проста хобі, а цэлым жыццём. Тэніс — гэта выдатны варыянт для людзей з абмежаванымі магчымасцямі паспрабаваць сябе, самарэалізавацца і знайсці дадатковую матывацыю для далейшага развіцця.

Дар'я Лабажэвіч

Загаловак у газеце: «Захаплялі іх сіла волі і дух»

Выбар рэдакцыі

Эканоміка

Ці патаннее жыллё ў наступным годзе?

Ці патаннее жыллё ў наступным годзе?

А што ў сталіцы — тое і ў рэгіёнах.

Спорт

Спартыўны псіхолаг Кацярына Буча распавядае, ці лёгка вырасціць чэмпіёна

Спартыўны псіхолаг Кацярына Буча распавядае, ці лёгка вырасціць чэмпіёна

Як правільна вызначыць від спорту, які падыходзіць для вашага дзіцяці, ці варта ўвогуле прымушаць яго хадзіць на трэніроўкі?

Грамадства

«На паводзіны Любы не было нараканняў». Наколькі складана выхоўваць дзіця з сіндромам Даўна

«На паводзіны Любы не было нараканняў». Наколькі складана выхоўваць дзіця з сіндромам Даўна

Даша нарадзіла раней за тэрмін з дапамогай кесаравага сячэння. 

Грамадства

«Тут у некаторых па дзве вышэйшыя адукацыі». Расказваем, як і чым харчуюцца бяздомныя

«Тут у некаторых па дзве вышэйшыя адукацыі». Расказваем, як і чым харчуюцца бяздомныя

Яны з розных прычын засталіся без дому і сродкаў на пражыванне.