Вы тут

У сталіцы прайшоў VІІ Міжнародны турнір юных даследчыкаў прыроды «ІYNT»


У сталіцы на VІІ Міжнародным турніры юных даследчыкаў прыроды «ІYNT» (Іntеrnаtіоnаl Yоung Nаturаlіsts' Tоurnаmеnt) упершыню сустрэліся падлеткі з 11 краін: Беларусі, Балгарыі, Грэцыі, Казахстана, Новай Зеландыі, Харватыі, Кітая... Хлопчыкі і дзяўчаткі ад 12 да 16 гадоў спаборнічалі ў інтэлектуальных паядынках на працягу чатырох дзён. Адметны знак гэтага свята — англійская мова, якая была асноўным сродкам стасункаў паміж удзельнікамі і арганізатарамі мерапрыемства. Месцам сустрэчы для юных знаўцаў стаў Ліцэй БДУ. Што цікавага адбывалася на турніры?


...Атмасфера ў зале неймаверная, тут вельмі шумна і шмат усмешак! Капітан беларускай каманды, пятнаццацігадовая Дар'я СІНІЦА, упэўненая, што гэта не дзіўна, бо ўсе аб'ядналіся дзеля агульнай мэты — навукі:

— Я ніколі раней не ўдзельнічала ў падобным. Адметна, што мы паказваем і даказваем: хімія, фізіка, біялогія — свет дзівосных адкрыццяў. Падчас турніру рашалі шмат цікавых задач. Напрыклад, што ўяўляе сабой кароткатэрміновая памяць і як кафеін уздзейнічае на яе, чаму курыная костка пад уздзеяннем кіслаты становіцца гнуткай, як розныя кампаненты хлеба ўплываюць на аб'ём гатовага прадукту. Мы перамаглі ў капітанскім баі сярод камандаў з Грэцыі і Грузіі, у паядынку з Казахстанам і Балгарыяй. Для выхаду ў паўфінал не хапіла паўтара бала. Гэта, вядома, трохі крыўдна, але разам з тым мы набылі велізарны вопыт, карысныя кантакты і сяброў. Усё ж такі агульныя спаборніцтвы збліжаюць, — з усмешкай кажа Дар'я.

Суразмоўніца падзялілася, што падрыхтоўка да турніру была напружаная, але ліцэісткам БДУ дапамагалі кіраўнікі — трэцякурсніца факультэта радыёфізікі і камп'ютарных тэхналогій БДУ Соф'я АНІСІМАВА і выкладчык біялагічнага факультэта Вольга УГНАЧОВА.

— Гэты турнір не скіраваны на адну дысцыпліну, таму веды з любой галіны — каштоўнасць. Важным для ўсіх удзельнікаў падзеі з'яўляецца валоданне англійскай мовай. Па сваім вопыце (у 2016 годзе Соф'я таксама была часткай каманды ад Беларусі на «ІYNT». — Аўт.) магу сказаць, што з кожным годам задачы становяцца больш складаныя, але нашы не адстаюць і заўсёды паказваюць высокія вынікі. Турнір ужо праводзіўся ў Турцыі, Балгарыі, Сербіі, Іране, Кітаі, Грузіі, сёлета выбар выпаў на Беларусь. Для нас гэта адказная місія, таму задумалі здзівіць прысутных незвычайнай візітоўкай. У нашай камандзе толькі дзяўчаты, і мы вырашылі гэта абыграць, паказаўшы гістарычную стужку, дзе расказалі пра вядомых беларускіх вынаходніц і гістарычных асоб. Нам хацелася данесці да гледача, што кожны з нас можа зрабіць нешта вартае для сваёй краіны, як і нашы папярэднікі, — расказала Соф'я.

Калі зазірнуць у аўдыторыі, дзе каманды сабраліся дзеля «навуковага бою», становіцца зразумела: форма дыскусіі нагадвае навуковы семінар або абарону дысертацыі. Кожная каманда тут выступае ў ролі дакладчыка, апанента і рэцэнзента. Пры гэтым любы яе ўдзельнік можа крытыкаваць, разважаць з сапернікам па тэме, паказваць на ўдалыя і няўдалыя моманты адказу. Затым дакладчык абараняе свае вынікі, а члены журы выстаўляюць адзнакі ўсім удзельнікам. Пасля кароткага перапынку каманды мяняюцца ролямі.

— Гэтым разам мы высвятлялі, як соль уздзейнічае на ўрадлівасць глебы, — падзялілася адна з удзельніц беларускай каманды Лізавета АНДРОНЧЫК.

Мэта «ІYNT» — распаўсюджванне творчага патэнцыялу падлеткаў, якія імкнуцца даследаваць свет, эксперыментаваць, працаваць у камандах і атрымліваць новыя веды. Турнірная форма інтэлектуальных спаборніцтваў была створана Яўгенам ЮНОСАВЫМ у 1979 годзе. Тады з'явіўся Турнір юных фізікаў (ТЮФ) — гэта «старэйшы брат» Міжнароднага Турніру юных даследчыкаў прыроды, які ўзнік у 2013 годзе. Пра ўнікальнасць «ІYNT» і расказаў яго заснавальнік:

— Часцей за ўсё алімпіяды і турніры праводзяцца ў індывідуальным заліку. Пры стварэнні ж гэтага турніру хацелася, каб фармат быў камандны. Заданні, якія прапануюцца дзецям, паходзяць з розных сфер прыродазнаўчых навук і скіроўваюць да незалежных даследаванняў і эксперыментаў. Вельмі цяжка рашыць складаную задачу за кароткі прамежак часу, ды яшчэ і ў адзіночку. Таму ўдзельнікі ніяк не абмежаваныя ў спосабах іх вырашэння і могуць звяртацца па дапамогу да сяброў або бацькоў. Калі яны разглядаюць якія-небудзь навуковыя тэмы, рыхтуюць творчыя нумары, то лепш разумеюць свае інтарэсы, якія могуць дапамагчы вызначыцца з будучай кар'ерай. Акрамя таго, гэта добра развівае фантазію. Даследуючы навуку ў паўсядзённым жыцці, удзельнікі турніру даведваюцца, што некаторыя з самых дзівосных адкрыццяў знаходзяцца не больш чым за некалькі крокаў.

Падчас спаборніцтваў удзельнікі не толькі займаліся інтэлектуальнай працай, але і добра адпачывалі. Для ўсіх ахвотных былі праведзены экскурсіі па Мінску, Мірскім і Нясвіжскім замках, сядзібе Я. Наркевіча-Ёдкі. Акрамя таго, госці ацанілі гастранамічныя цікавінкі ад сталічных устаноў. Па выніках міжнароднага турніру «ІYNT» беларуская каманда заняла 10-е месца з 21, першае месца падзялілі Новая Зеландыя і Харватыя, другое — у Швейцарыі, на трэцім — каманды з Румыніі, Грузіі, Балгарыі, Грэцыі і Кітая. Мерапрыемства адбылося пры падтрымцы фонду «Навука вакол нас».

Дар'я ШЛАПАКОВА

Загаловак у газеце: Дзівоснае — за некалькі крокаў

Выбар рэдакцыі

Спорт

«Людзі думаюць, што ўсёмагутныя і — разбіваюцца»

«Людзі думаюць, што ўсёмагутныя і — разбіваюцца»

Ці так небяспечны парашутны спорт, як здаецца на першы погляд?

Грамадства

Дзе знаходзяць падтрымку бацькі асаблівых малых?

Дзе знаходзяць падтрымку бацькі асаблівых малых?

Стаялі ў калідоры і ўспаміналі першыя крокі ў выхаванні сваіх асаблівых дзетак.

Культура

«Калі чалавецтва зноў паставіць перад сабой высокія пытанні, яно мяне ўспомніць»

«Калі чалавецтва зноў паставіць перад сабой высокія пытанні, яно мяне ўспомніць»

Пагутарылі з дачкой вядомага ўраджэнца Віцебска Лазара Хідэкеля.