Вы тут

Адкрыўся цэнтр дапамогі ахвярам ДТЗ, якія знаходзяцца ў вегетатыўным стане


Штогод у дарожна-транспартных здарэннях траўміруецца каля 3,5 тысяч чалавек, больш за паўтысячы — гіне, каля двух тысяч чалавек прызнаюць інвалідамі. З іх 3% знаходзяцца ў даволі цяжкім, часам вегетатыўным стане. Для такіх людзей на базе Рэспубліканскага клінічнага шпіталя інвалідаў Вялікай айчыннай вайны імя П.М Машэрава ў аграгарадку Лясны Мінскага раёна адкрыўся Цэнтр дапамогі ахвярам ДТЗ. У Беларусі такіх людзей, якія пасля аўтамабільных аварый знаходзяцца ў вегетатыўным стане, некалькі дзясяткаў. У кожнага — свая гісторыя, якая ў секунды перавярнула не толькі іх жыццё, але і іх блізкіх.


...Тады 40-гадовы Аляксандр Бурачкоў трапіў у ДТЗ па віне п’янага кіроўцы. Саша быў пасажырам на заднім сядзенні, калі ў іх аўтамабіль уехала машына, якая выйшла з-пад кантролю. Гэта здарылася ў чэрвені 2017-га. Урачы не давалі пацыенту ніякіх шансаў — траўмы, сярод якіх цяжкая адкрытая чэрапна-мазгавая, прыбівалі надзею нават у аптымістаў, якія сваімі рукамі выцягнулі з таго свету не аднаго траўміраванага. Але Саша не толькі выжыў, але і паступова пачаў выходзіць з вегетатыўнага стану. 

Сёння ён жыве ў вёсцы Вялікае Сяло Дзяржынскага раёна. Дзякуючы сястры Жанне, цётцы і яе мужу, якія на гэты час сталі яго самымі блізкімі людзьмі, паступова яго стан мяняецца да лепшага.

— Калі спачатку зваротнай сувязі не было ўвогуле, то сёння Аляксандр рэагуе на тэлевізар, глядзіць відэа ў інтэрнэце, і яго стан ужо нават можна лічыць не вегетатыўным, — кажа Аксана Гутарава, лечачы ўрач Аляксандра. 

— Пытаеш, як справы — і ён паднімае ўверх вялікі палец, — дадае сястра Жанна. — Раней у яго стаяла трахеастома, зараз у ёй няма патрэбы і ўрачы ў гэты раз яе знялі. Засталася гідрастома, але Саша ўжо навучыўся есці праз рот, спадзяюся, з часам знімуць і яе. Ён вялікі малайчына, бо змагаецца за жыццё. Хоць усе мы разумеем, што працэс аднаўлення вельмі доўгі.

У цэнтр дапамогі ахвярам ДТЗ, а да гэтага ў паліятыўнае аддзяленне шпіталя інвалідаў ВОВ Аляксандр трапляе не першы раз. Тут распрацоўвацца пэўная праграма рэабілітацыі, урачы ставяць мэту і дасягаюць яе. Зараз, напрыклад, пацыент знаходзіцца на вертыкалізатары — прыстасаванні, незамянімым для ляжачых хворых. Яно дазваляе прывесці цела ў вертыкальнае становішча, што паляпшае кровазабеспячэнне і функцыяванне ўсіх органаў і сістэм. Даюць пацыентам і заданні на дом, а таксама навучаюць блізкіх, як дапамагаць хвораму рабіць зарадку, масаж, рабіць апрацоўку трахеастомы ці іншых прылад. 

— Раней такі чалавек быў адсунуты на другі план, мог разлічваць толькі на догляд блізкіх і дапамогу сацыяльных службаў. Сёння мы гэту сітуацыю імкнёмся мяняць, — расказвае галоўны ўрач Рэспубліканскага клінічнага шпіталя інвалідаў Вялікай Айчыннай вайны імя П.М.Машэрава Віктар Лішакоў. — Мы працуем са сваякамі, вучым іх прыёмам догляду. Напрыклад, бацька Максіма Максімава сёння дасць фору некаторым медыцынскім работнікам. За тры гады ён навучыўся ўсяму: як правільна перавярнуць, накарміць, апрануць. 

32-гадовы Максім Максімаў — гонар медыцынскага персаналу цэнтра. Калі тры гады таму ён не рэагаваў ні на што, то зараз яго апошняе дасягненне — 12 кіламетраў на велатрэнажоры. У 2016-м Максім уваходзіў у зборную па каратэ і вяртаўся з чэмпіянату Еўропы, які праходзіў у Польшчы. Той раніцай прымарозіла і пайшоў дожджык, машыну са спартсменамі, якая выязджала з другаснай дарогі, панесла на слізкім пакрыцці прама пад Газэль. У аварыі адзін з хлопцаў загінуў, Максім аднаўляецца дагэтуль. Яго бацька Валерый Віктаравіч два гады таму звольніўся з працы і ўвесь час прысвячае аднаўленню сына, які сёння рэагуе на навакольных, усміхаецца жартам, самастойна можа сядзець у крэсле і нават імкнецца размаўляць. 

— На перыфірыі да такіх як мы ўрачы ставяцца з асцярогай, ды і не ведаюць, што з намі рабіць. Такі цэнтр для нас — сапраўднае выратаванне, — кажа Валерый Віктаравіч. 
Як тлумачаць медыкі, у нашай мазгавой дзейнасці ўдзельнічае ўсяго 30% клетак, астатнія папросту «спяць». Разбудзіць іх з дапамогай сучасных методык, у прыватнасці, электрамагнітнай стымуляцыі галаўнога мозгу, і прымусіць працаваць замест страчаных падчас чэрапна-мазгавой траўмы — вялікая надзея для такіх пацыентаў.

Цэнтр пабудаваны за сродкі спонсараў — прыватных кампаній і ахвяраванняў. У прыватнасці, дабрачынны фонд «Бяспечныя дарогі» інвеставаў больш за 250 тысяч еўра. 

— У будынку, якому 40 гадоў, складана адкрыць такі сучасны цэнтр. Мы ўклалі вялікія сродкі ў рамонт, закупілі сучаснае абсталяванне, у прыватнасці функцыянальныя ложкі, і стварылі адно з лепшых паліятыўных аддзяленняў у краіне, дзе маюцца ўсе ўмовы як для хворага, так і для яго блізкіх, якія тут могуць знаходзіцца кругласутачна, — кажа Віктар Лішакоў. 

— Такія цэнтры патрэбны, каб аблягчыць пакуты пацыента і яго блізкіх, забяспечыць якасную медыцынскую дапамогу, псіхалагічную падтрымку блізкім, а таксама навучыць іх даглядаць такога чалавека. Шэсць палат — гэта толькі пачатак. Штогод у ДТЗ траўмуецца каля трох тысяч чалавек, многія застаюцца інвалідамі і маюць патрэбу ў пастаянным доглядзе. Такіх хворых у краіне некалькі дзясяткаў. Магчымасць для іх перыядычна прыязджаць у цэнтр для абследавання і рэабілітацыі дазволіць зняць вастрыню праблемы. Гэта будзе базавая ўстанова з самымі сучаснымі методыкамі, на прыкладзе якой мы плануем распаўсюдзіць такі вопыт на рэгіёны, — падкрэсліў міністр аховы здароўя Уладзімір Каранік.

Алена КРАВЕЦ

Фота БЕЛТА

Загаловак у газеце: Зломленыя лёсам, але не зламаныя

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Галiна Левіна: Помнiк — не канструктар i не чарцёж, яго трэба перажыць, выпакутаваць

Галiна Левіна: Помнiк — не канструктар i не чарцёж, яго трэба перажыць, выпакутаваць

У архiтэктара Галiны Левiнай — Хатынь, творчая спадчына яе бацькi.

У свеце

Як Еўропа аднаўляецца ад кавiднага ўдару?

Як Еўропа аднаўляецца ад кавiднага ўдару?

Сёлета еўрапейская эканомiка будзе перажываць глыбокую рэцэсiю з-за ўспышкi каранавiруса, нягледзячы на хуткiя i ўсёабдымныя антыкрызiсныя меры як на саюзным, так i на нацыянальным узроўнi.

Эканоміка

Тонкае мастацтва дабрабыту. Складаем сямейны бюджэт разам са спецыялістам Нацбанка

Тонкае мастацтва дабрабыту. Складаем сямейны бюджэт разам са спецыялістам Нацбанка

2020 год паставіў усіх нас перад неабходнасцю дакладна планаваць свае выдаткі.

Калейдаскоп

Вясёлыя гісторыі чытачоў

Вясёлыя гісторыі чытачоў

Класiкаў трэба ведаць…, Быў бы араты, будзе й прыганяты, Па малiну…