26 кастрычніка, панядзелак

Вы тут

Жанчын сярод беларускіх вучоных каля 40 працэнтаў


11 лютага па рашэнні ААН адзначаецца Міжнародны дзень жанчын і дзяўчынак у навуцы (International Day of Women and Girls in Science).


medina-center.ru

Генеральная Асамблея ААН выступае за пераадоленне дыскрымінацыі ў адносінах да жанчын і забеспячэнне поўнага і роўнага іх удзелу ў навуковай дзейнасці. Тэма дня ў гэтым годзе — «Інвестыцыі ў жанчын і дзяўчынак у навуцы для інклюзіўнага росту».

Міру вядомыя імёны многіх жанчын, якія зрабілі выбітны ўнёсак у навуку, сярод іх Марыя Складоўская-Кюры, Лінда Бак, Гетры Коры, Разалін Сасмен Ялоў, Барбара Мак-Клінток, Элізабет Блэкберн....

Нават ІТ-індустрыя распачалася менавіта з жанчын. Так, дачка паэта Байрана Ада ЛАЎЛЕЙС лічыцца першым у гісторыі праграмістам. Яна апісала прынцыпы работы першага ў свеце «камп’ютара» (аналітычнай машыны), напісала праграмы, якія ніхто з яе сучаснікаў не зразумеў, але пазней менавіта яны ляглі ў аснову першых кодаў для ЭВМ. Ада Лаўлейс увяла ў абарачэнне тэрміны «цыкл», «рабочая ячэйка», «размеркавальная карта», апісала асноўныя прынцыпы алгарытмізацыі.

Яшчэ адзін з піянераў праграмавання — Грэйс ХОПЕР — амерыканскі матэматык і контр-адмірал флоту ЗША. Яна была адной з першых, хто пісаў праграмы для гарвардскага камп’ютара «Марк І». Грэйс распрацавала першы кампілятар для камп’ютарнай мовы праграмавання, выявіла першы ў свеце «баг» (праграмную памылку) і стала аўтарам тэрміна debuggіng, яна мае шматлікія ўзнагароды за неацэнны ўклад у развіцце мовы праграмавання COBOL (яе празвалі «бабуляй Кобала»). Кажуць, што менавіта ёй належаць словы «праграмаваць — не складаней, чым планаваць вячэру».

А «маці» смартфонаў і планшэтаў лічыцца Сафі УІЛСАН. За 35 гадоў сваёй кар’еры яна атрымала 59 (!) патэнтаў. Сафі працавала над стварэннем першых камерцыйна паспяховых персанальных камп’ютараў і арыгінальнага ARM-працэсара, нашчадкі якога ў цяперашні час змяшчаюцца ўнутры большасці мабільных прылад.

Згодна са стратэгіяй Еўракамісіі па гендарнай роўнасці, адной з мэтаў з’яўляецца дасягненне прадстаўніцтва жанчын ў навуцы на ўзроўні мінімум 40 працэнтаў.

Па дадзеных Інстытута сацыялогіі НАН Беларусі, у нашай краіне доля жанчын-даследчыкаў складае 39,7% (у тым ліку, сярод кандыдатаў навук — 40,6% і 18 % — сярод дактароў навук). Аналіз дынамікі дадзеных аб кадравым складзе акадэмічнай навукі сведчыць, што доля жанчын-навукоўцаў пастаянна расце, а ўдзельная вага жанчын у складзе кіраўніцтва навукова-даследчых інстытутаў і іншых навуковых падраздзяленняў НАН Беларусі не змяншаецца.

Надзея НІКАЛАЕВА

Выбар рэдакцыі

Культура

Прывіды беларускіх муроў. Балі ў разбураным замку

Прывіды беларускіх муроў. Балі ў разбураным замку

Бона Сфорца не была ў Белым Ковелі, але танцуе там у выглядзе прывіду.

Грамадства

Жыццёвы шлях Якава Крэйзера. Першы камдзiў, якi атрымаў Зорку Героя, заслужыў яе, абараняючы Барысаў

Жыццёвы шлях Якава Крэйзера. Першы камдзiў, якi атрымаў Зорку Героя, заслужыў яе, абараняючы Барысаў

У пачатковы перыяд Вялiкай Айчыннай вайны зацятыя баi разгарнулiся пры абароне Барысава — старадаўняга беларускага горада на Бярэзiне.