Вы тут

За ацяпленне — дзве зарплаты. Як у iншых краiнах плацяць за «камуналку»


Цi ведалi вы, што 96 % беларусаў маюць жыллё ва ўласнасцi? Напрыклад, у той жа Германii такой нерухомасцю валодаюць толькi 43 % жыхароў, i наогул еўрапейцы аддаюць перавагу арэндным дамам. Беларусы аплачваюць толькi 20 % кошту цяпла, а ў Iталii за ацяпляльны сезон сям'я можа аддаць 2000 еўра. У Беларусi, як i ў Расii, можна атрымаць субсiдыю на аплату ЖКП, аднак нашы суседзi аплачваюць паслугi па рэальнай цане. I такiх нюансаў вельмi шмат. На рэальных прыкладах мы раскажам, як плацяць за «камуналку» ў iншых краiнах.


Iталiя

Кацярына з мужам i дачкой арандуюць кватэру (агульная плошча — 140 кв. м) на паўночным захадзе Iталii. Усе жыллёва-камунальныя паслугi аказваюць розныя кампанii. Адпаведна ад кожнай з iх прыходзiць i асобнае паведамленне. Лiчыльнiкi ўстаноўлены толькi на такiя паслугi, як газ i святло. Плата ж за ваду ўключана ў комплекс паслуг кампанii, якая абслугоўвае дом (на манер беларускiх таварыстваў уласнiкаў).

— Аднак iснуе пэўны нарматыў па спажываннi вады, i калi жыхары нашага дома яго перавысяць, то трэба будзе за гэта дадаткова заплацiць. Пры гэтым сума будзе раскiдана на роўныя часткi памiж усiмi, — тлумачыць Кацярына. — I такая сiстэма мне не зусiм зразумелая. Чаму наш сусед, якi жыве адзiн, павiнен заплацiць тую ж суму, што i мы? Калi ж мы вырашым паехаць у водпуск, то ад платы за ваду нас таксама нiхто не вызвалiць i пераразлiк нiхто не зробiць.

Сума аплаты гарачага водазабеспячэння пазначана ў паведамленнi за газ, таму што ў кватэры ўстаноўлена газавая калонка. За ацяпляльны сезон сям'я ў сярэднiм аддае 2000 еўра (крыху болей за 5400 бел. руб.), у мiжацяпляльны — 20 еўра (каля 54 бел. руб.) штомесяц. Плату за гэтую паслугу аўтаматычна спiсваюць з банкаўскай карткi.

— Цяпло тут вельмi дарагое, нягледзячы на тое што тэмпература паветра зiмой у сярэднiм складае каля 5-7 градусаў вышэй за нуль, — адзначае маладая мацi. — Мы як мага болей стараемся эканомiць, праз гэта ў кватэры можа быць вельмi вiльготна, i мы проста часцей праветрываем памяшканнi.

За святло сям'я штомесяц аддае 50 еўра (каля 135 бел. руб.), за ваду (акрамя той, што ўваходзiць у комплекс паслуг абслуговай кампанii) — 30 еўра (каля 80 бел. руб.) i 70 еўра (прыблiзна 190 бел. руб.) — за паслугi кампанii (сюды ўваходзiць таксама плата за ваду i вываз адходаў). Са слоў Кацярыны, сярэдняя заработная плата iтальянскiх жанчын складае 1000 еўра (прыблiзна 2700 бел. руб.), мужчын — 1500 (больш за 4000 бел. руб.).

Расiя

Жыхары суседняй краiны аплачваюць паслугi па рэальным кошце, а атрымаць субсiдыю могуць толькi тыя, хто аддае за «камуналку» больш за 22 % ад свайго сярэдняга даходу. Аднак у залежнасцi ад рэгiёна гэты парог можа быць меншы.

Паведамленне аб аплаце прыходзiць расiянам раз на месяц i не вельмi адрознiваецца ад беларускай версii. Дом пенсiянеркi Галiны, жыхаркi Санкт-Пецярбурга, абслугоўвае кiруючая кампанiя ТАА «Жылкамсервiс № 1 Неўскага раёна». Жанчына жыве адна, а плошча яе кватэры складае 31,90 кв. м. Нягледзячы на тое што ў кватэры прапiсаны два чалавекi, на аплату паслуг гэта нiяк не ўплывае. Расiйская «жыроўка» падзяляецца на некалькi блокаў — «Утрыманне i рамонт жылога памяшкання», «Камунальныя паслугi» i «Iншае». Ад першых двух Галiна адмовiцца не можа — паслугi з'яўляюцца абавязковымi, да неабавязковых адносяцца толькi радыё i тэлетрансляцыя (у беларускiм паведамленнi такiх паслуг нават няма).

У першы блок уваходзiць 18 паслуг — ад кiравання шмакватэрным домам да эксплуатацыi агульнадамавых прыбораў улiку. Сюды ж
адносяцца i ўсе агульнадамавыя затраты па водазабеспячэннi i электраэнергii. Напрыклад, тарыф на кiраванне шматкватэрным домам складае 3,39 рас. руб. (каля 0,11 бел. руб.) за адзiн квадратны метр. У лютым Галiна аддала за гэтую паслугу 108,14 рас. руб. (каля 3,65 бел. руб.). А вось ачыстка смеццеправода абышлася жанчыне ў 51,68 рас. руб. (каля 1,74 бел. руб.). Асобна ад смеццеправода аплачваецца вываз адходаў — па тарыфе 5,13 рас. руб. (прыблiзна 0,17 бел. руб.) за адзiн квадратны метр жылой плошчы. Як бачым, агульная плата за гэтыя паслугi залежыць ад плошчы кватэры, у нас жа — ад колькасцi зарэгiстраваных жыхароў. У «абавязковы» блок таксама ўваходзiць i абслугоўванне дамафона — у нашай краiне гэтая паслуга лiчыцца дадатковай, i беларусы маюць права адмовiцца ад яе.

Што ж датычыцца другога блока «Камунальныя паслугi», то ў яго ўваходзяць халоднае i гарачае водазабеспячэнне, паслугi каналiзацыi i ацяпленне. У лютым Галiна расходавала два кубаметры халоднай вады i тры кубаметры гарачай (у нас гарачую ваду лiчаць у гiгакалорыях). Тарыф на халоднае водазабеспячэнне i каналiзацыю аднолькавы i складае 31,58 рас. руб. (крыху болей за 1 бел. руб.), на гарачае — 105,92 (на беларускiя грошы гэта 3,57).

Самай жа важкай паслугай у пiцерскiм паведамленнi стала ацяпленне — жанчына аддала 1427,98 рас. руб. (каля 48 бел. руб.) за 0,8089 Гкал. У цэлым лютаўская «жыроўка» абышлася ёй у 3031,5 рас. руб. (каля 102 бел. руб). Пры гэтым мы выключылi адсюль плату за радыё, тэлетрансляцыю i адлiчэннi на капiтальны рамонт — яго ў Расii аплачваюць асобна (уносяць адразу ўсю суму цi дзеляць яе на некалькi частак).

Дарэчы, як адзначае Расстат, летась сярэдняя заработная плата ў Санкт-Пецярбургу склала 63 890 рас. руб. (каля 2150 бел. руб.),
а сярэдняя пенсiя на 1 студзеня 2020 года была прыкладна 18 000 рас. руб. (болей за 600 бел. руб.).

ЗША

Вольга жыве ў Фларыдзе, дзе арандуе жыллё ў прыватным жылым комплексе. Агульная плошча яе дома складае 220 кв. м, i жывуць там два чалавекi. Абслугоўваннем комплексу займаецца адна кампанiя, за што ўласнiкi цi арандатары дамоў уносяць пэўную плату. У абслугоўванне ўваходзяць такiя паслугi, як вываз адходаў, уборка тэрыторыi, стрыжка газонаў, утрыманне месцаў для паркоўкi, басейнаў ды iншае. Адмовiцца ад гэтых паслуг нельга — гэта з'яўляецца абавязковай умовай для пражывання ў такiх дамах.

Што датычыцца камунальных паслуг, то iх чатыры — электраэнергiя, халоднае i гарачае водазабеспячэнне, каналiзацыя. Адна кампанiя аказвае паслугi па электраэнергii, сюды ж уваходзiць i плата за цяпло (сiстэма ацяплення электрычная). Асобныя паведамленнi прыходзяць на спажыванне халоднай i гарачай вады, каналiзацыю. Цiкава, што прыбор улiку электраэнергii знаходзiцца на двары, а лiчыльнiк вады — у кампанii, якая яе пастаўляе. У Беларусi колькасць вады, якую спажылi, лiчаць у кубаметрах, у Амерыцы ж —
у галонах. Напрыклад, за месяц Вольга расходавала чатыры тысячы галонаў, што складае аж 15 кубаметраў вады.

Сярэднi кошт камунальных паслуг вагаецца каля 220 долараў (каля 620 бел. руб.) у месяц, але акрамя гэтага Вольга плацiць i за арэнду дома (1200 долараў, або каля 3000 бел. руб.), у якую ўваходзiць i яго абслугоўванне (вываз адходаў, прыборка тэрыторыi i iншае).

— Наконт сярэдняй заработнай платы сказаць цяжка, бо ў асноўным тут жывуць пенсiянеры i бiзнесмены, — адзначае Вольга.

Што кажуць эксперты?

У развiтых краiнах структура гарадскога жылля зусiм iншая, таму выбар кампанiй, якiя аказваюць паслугi насельнiцтву, значна большы. Гэта могуць быць прыватныя (валодаюць шматкватэрнымi дамамi i здаюць кватэры ў арэнду для атрымання прыбытку) i мунiцыпальныя (валодаюць шматкватэрнымi дамамi i здаюць кватэры ў арэнду для развiцця горада) жыллёвыя кампанii; прыватныя (будуюць дамы, валодаюць iмi i здаюць кватэры ў арэнду для атрымання прыбытку) i мунiцыпальныя (будуюць дамы, валодаюць iмi i здаюць кватэры для развiцця горада) жыллёва-будаўнiчыя кампанii. Iснуюць таксама жыллёвыя кааператывы, якiя купляюць шматкватэрныя дамы i перадаюць кватэры пайшчыкам (без права афармлення iх ва ўласнасць, каб вырашыць жыллёвую праблему) i жыллёва-будаўнiчыя кааператывы (будуюць дамы, валодаюць iмi i перадаюць кватэры пайшчыкам).

Акрамя гэтых арганiзацый, ёсць яшчэ кампанii па кiраваннi агульнай маёмасцю — яны могуць быць як прыватныя, так i мунiцыпальныя. I аказваюць яны толькi адну паслугу — кiраванне шматкватэрным домам. Астатнiя ж паслугi перакладзены на сэрвiсныя кампанii, якiя наймаюць хаус-майстроў, спецыялiстаў па прыборцы тэрыторыi, рамонце дома, вывазе адходаў, абслугоўваннi лiфтоў, iнжынерных камунiкацый ды iншым. Таксама гэта могуць быць групы кампанiй, дзе галоўнай з'яўляецца кампанiя па кiраваннi маёмасцю, а сэрвiсныя кампанii — яе даччынымi прадпрыемствамi. Акрамя таго, паслугi аказваюць энергетычныя кампанii, пастаўшчыкi вады i санiтарныя службы.

— Пры гэтым магiстральныя, кабельныя сеткi, сеткi водаправода i каналiзацыi належаць мунiцыпалiтэту, а пастаўшчыкi паслуг могуць быць як дзяржаўныя, так i прыватныя, — адзначае член праўлення Мiжнароднай асацыяцыi менеджменту нерухомасцi Генадзь КАЛЁНАЎ. — Усе паслугi аказваюць на канкурэнтнай аснове — пастаўшчыка выбiраюць у залежнасцi ад кошту i якасцi яго паслуг. Адказваюць за гэта менеджары кiруючых кампанiй, якiя навучаюцца сваёй спецыяльнасцi на працягу трох гадоў i здаюць экзамен у Гандлёва-прамысловай палаце.

Спецыялiст адзначае, што для ўласнiкаў жылля развiтых краiн не iснуе нiякiх iльгот на аплату жыллёва-камунальных паслуг. Каб пагасiць доўг па аплаце, iм неабходна будзе прадаць сваю ўласнасць — гэта можа быць аўтамабiль, кватэра цi лецішча. Калi ж маёмасцi няма, то можна, стаўшы арандатарам, у крайнiм выпадку атрымаць поўнае вызваленне ад аплаты арэнды i ЖКП цi панiжальны каэфiцыент на аплату арэнды i субсiдыю на аплату ЖКП у залежнасцi ад даходаў. Пры гэтым рознiцу будзе пагашаць дзяржава.

— У краiнах СНД амаль усё гарадское насельнiцтва з'яўляецца ўласнiкамi жылля, арэнднага жылля i «сапраўдных кааператываў» няма, таму субсiдыi даюць усiм жыхарам у залежнасцi ад агульнага даходу сям'i, — тлумачыць Генадзь Генадзевiч. — А вось сярэднi кошт паслуг у еўрапейскiх краiнах залежыць ад розных фактараў — ад геаграфiчнага становiшча, канструкцыi шматкватэрнага дома, ацяпляльнага абсталявання i заработнай платы.

Напрыклад, пакет жыллёва-камунальных паслуг для кватэры, якая знаходзiцца ў капiтальна адрамантаваным шматкватэрным доме берлiнскага раёна Марцан-Хёлесдорф, можа складаць 1,2 еўра (каля 3,25 бел. руб.) у месяц у пералiку на 1 кв. м. У Мюнхене гэтая лiчба можа павялiчыцца да трох еўра (крыху болей за 8 бел. руб.). Пры гэтым заработная плата (да вылiку ўсiх падаткаў i збораў) хаус-майстра ў Берлiне можа быць 1400 еўра (каля 3800 бел. руб.), а ў Мюнхене — 3800 еўра (каля
10 300 бел. руб.).

— У Кiтаi i некаторых краiнах Еўрасаюза для аплаты рэсурсаў выкарыстоўваюць дэпазiтную сiстэму — у прыбор улiку ўстаўляюць спецыяльную картку, на якой павiнны быць грошы. Калi ж яны канчаюцца, то аказанне паслугi адразу спыняецца. Таму ў такiх выпадках запазычанасцi па аплаце не можа быць у прынцыпе. Астатнiя ж паслугi аплачваюць авансам на рахунак аб'яднання ўласнiкаў цi ўласнiка арэнднага дома любым спосабам за выключэннем наяўных грошай. Больш за тое, штомесячная сума вядома наперад на ўвесь год, — расказвае Генадзь Калёнаў. — Калi чалавек не плацiць за паслугi, то яму аўтаматычна адключаюць газ, электраэнергiю i ваду, а што датычыцца астатнiх паслуг, то менеджа р кiруючай кампанii праводзiць размову з даўжнiком, абмяркоўвае з iм план спагнання запазычанасцi, i калi гэта не прыносiць вынiк, то ён падае ў суд, i ўласнiка вымушаюць прадаць кватэру. Арандатараў жа высяляюць толькi ў тым выпадку, калi ў iх ёсць магчымасць заплацiць, а яны гэтага не робяць. Калi ж яны змогуць даказаць адсутнасць даходаў (а гэта трэба пацвярджаць пастаянна), то частку запазычанасцi пагасiць дзяржава.

Валерыя КIСЛАЯ, фота аўтара

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Галiна Левіна: Помнiк — не канструктар i не чарцёж, яго трэба перажыць, выпакутаваць

Галiна Левіна: Помнiк — не канструктар i не чарцёж, яго трэба перажыць, выпакутаваць

У архiтэктара Галiны Левiнай — Хатынь, творчая спадчына яе бацькi.

Грамадства

Прэмiя прыгажосцi. Дзеля чаго людзi кладуцца пад нож пластычнага хiрурга?

Прэмiя прыгажосцi. Дзеля чаго людзi кладуцца пад нож пластычнага хiрурга?

Як сведчаць шматлiкiя даследаваннi, прывабным людзям прасцей прабiцца ў жыццi i яны дасягаюць у кар'еры большага поспеху. 

У свеце

Як Еўропа аднаўляецца ад кавiднага ўдару?

Як Еўропа аднаўляецца ад кавiднага ўдару?

Сёлета еўрапейская эканомiка будзе перажываць глыбокую рэцэсiю з-за ўспышкi каранавiруса, нягледзячы на хуткiя i ўсёабдымныя антыкрызiсныя меры як на саюзным, так i на нацыянальным узроўнi.

Эканоміка

Тонкае мастацтва дабрабыту. Складаем сямейны бюджэт разам са спецыялістам Нацбанка

Тонкае мастацтва дабрабыту. Складаем сямейны бюджэт разам са спецыялістам Нацбанка

2020 год паставіў усіх нас перад неабходнасцю дакладна планаваць свае выдаткі.