Вы тут

На арэлях мая


Май – адзін з самых яркіх і імклівых месяцаў года. У гэты час расліны апранаюць свае самыя прыгожыя кветкавыя ўборы – у вёсках і гарадах, на палях і ў лясах пейзажы пераліваюцца ўсімі колерамі вясёлкі. Многія жывёлы напрыканцы вясны абзаводзяцца патомствам. Птушкі шумна мітусяцца ў зарасніках і каля вадаёмаў у пошуках ежы для сваіх дзетак, жабкі пачынаюць летнія харавыя канцэрты…

У гэты час прырода паказвае сваё асаблівае хараство, а разам з ім – і сваю кволасць. Таму важныя задачы чалавека – разумна падыходзіць да выкарыстання рэсурсаў прыроды, жыць з ёй у згодзе і захоўваць яе прыгажосць і чысціню.

Фота Анатоля Дрыбаса

Сёлета кажаны адчуваюць павышаную ўвагу з боку чалавека. Бо менавіта гэтых жывёл некаторыя вучоныя назвалі крыніцай вірусу, які выклікае захворванне COVID-19. Наколькі мае падставу гэта тэорыя, якія на самай справе кажаны, і чаму нам трэба не баяцца, а ратаваць, чытайце ў матэрыяле “Не мыш і не птушка”.

Матэрыял Балотнае адраджэнне” расказвае пра захаванне і аднаўленне адной з галоўных прыродных каштоўнасцяў Беларусі. Наша краіна – адзін з лідараў па аднаўленні балотаў. За апошні час забалочванне асушаных тарфянікаў і аднаўленне парушанага гідралагічнага рэжыму балотаў было праведзена на больш за 60000 га. Для чаго патрэбна гэта работа, і якія асушаныя тэрыторыі хутка таксама атрымаюць другое жыццё?”

Паводле даных санітарнай службы Міністэрства аховы здароўя, штогод у нашай краіне каля 30 % пробаў вады, узятых з калодзежаў, маюць павышаную канцэнтрацыю нітратаў – соляў азоцістай кіслаты. Трапляючы ў арганізм чалавека, нітраты ператвараюцца ў нітрыты і ўступаюць у рэакцыю з гемаглабінам ў крыві, што пазбаўляе чырвоныя крывяныя цельцы магчымасці насычаць клеткі арганізма кіслародам. Гэта прыводзіць да парушэння абмену рэчываў, зніжэння імунітэту і іншых праблем са здароўем. Каб засцерагчы сябе і прыроднае асяроддзя ад забруджвальнікаў, трэба выконваць пэўныя правілы. Знайсці іх можна ў матэрыяле Вада “са смакам” нітратаў”.

Беларуская прырода багатая на розныя віды раслін. Назвы і асаблівасці многіх з іх вядомыя толькі вучоным-батанікам. Але ёсць такія, пра якія важна ведаць і неспецыялістам. Гэта расліны-лекары, якія дапамагаюць справіцца з хваробамі, і іх антыподы – ядавітыя расліны. Нядаўна ў кнігарнях з’явіліся кнігі, што дапамагаюць лепш пазнаёміцца з такімі прадстаўнікамі беларускай флоры (“Зялёныя лекары і… шкоднікі”).

Многія, а магчыма, і ўсе ведаюць, як выглядае верабей. З дзіцячых гадоў мы назіраем гэтых птушак каля чалавечага жытла. Здольнасці і асаблівасці вераб’ёў зрабілі іх героямі шматлікіх народных казак, прыкмет, павер’яў і абрадаў. Якімі ж паўстаюць у фальклоры гэтыя прадстаўнікі беларускай фаўны? Падрабязнасці – у матэрыяле “Верабей як біялагічны від і вобраз у культуры”.

Калі многія жывёлы ў маі толькі пачынаюць вывучаць наваколле, то школьнікі, наадварот, у гэты час завяршаюць свой навучальны год. Але знаёмства з прыродай не варта перапыняць і на канікулах. Пра гэта добра ведаюць тыя, хто бярэ ўдзел у экалагічным адукацыйным праекце “Зялёныя школы”. Яму, дарэчы, прысвечаны майскі нумар дадатку “Юны натураліст”. На старонках “ЮН” можна даведацца гісторыю ўзнікнення гэтага руху, мясцовыя асаблівасці і яркія прыклады сённяшняй работы дзяцей на карысць прыродзе.

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Галiна Левіна: Помнiк — не канструктар i не чарцёж, яго трэба перажыць, выпакутаваць

Галiна Левіна: Помнiк — не канструктар i не чарцёж, яго трэба перажыць, выпакутаваць

У архiтэктара Галiны Левiнай — Хатынь, творчая спадчына яе бацькi.

Грамадства

Прэмiя прыгажосцi. Дзеля чаго людзi кладуцца пад нож пластычнага хiрурга?

Прэмiя прыгажосцi. Дзеля чаго людзi кладуцца пад нож пластычнага хiрурга?

Як сведчаць шматлiкiя даследаваннi, прывабным людзям прасцей прабiцца ў жыццi i яны дасягаюць у кар'еры большага поспеху. 

У свеце

Як Еўропа аднаўляецца ад кавiднага ўдару?

Як Еўропа аднаўляецца ад кавiднага ўдару?

Сёлета еўрапейская эканомiка будзе перажываць глыбокую рэцэсiю з-за ўспышкi каранавiруса, нягледзячы на хуткiя i ўсёабдымныя антыкрызiсныя меры як на саюзным, так i на нацыянальным узроўнi.

Эканоміка

Тонкае мастацтва дабрабыту. Складаем сямейны бюджэт разам са спецыялістам Нацбанка

Тонкае мастацтва дабрабыту. Складаем сямейны бюджэт разам са спецыялістам Нацбанка

2020 год паставіў усіх нас перад неабходнасцю дакладна планаваць свае выдаткі.