Вы тут

«Знясіленыя, мы ішлі дапамагаць»


28 гадоў таму ў Мінску з'явілася Беларускае таварыства блакаднікаў Ленінграда. У аб'яднання склаліся свае традыцыі. Штогод тут адзначаюць даты, якія для тых, хто перажыў 900 дзён і начэй у ачэпленым фашыстамі горадзе, у голадзе і холадзе, пад пастаяннымі бамбёжкамі і абстрэламі, маюць асаблівае значэнне.


Гэта дні, калі была адкрыта так званая дарога жыцця, калі да нормы ў 125 грамаў хлеба дадалі яшчэ 75, калі прарвалі варожае кольца і горад быў цалкам вызвалены. І, канешне, тут не забываюцца пра ахвяр: па розных даных, падчас блакады ў Ленінградзе загінула ад 600 тысяч да мільёна чалавек. Дзень памяці і смутку блакаднікі адзначаюць кожны верасень.

Пасля ўскладання кветак каля стэлы блакаднікі сабраліся ў Беларускім дзяржаўным музеі гісторыі Вялікай Айчыннай вайны. «1941 год. Па-летняму цёпла. Мы ведалі, што ідзе вайна, але не ведалі, што ўзяты ў кольца, аб гэтым было загадана не гаварыць, каб не ствараць паніку. На абарону сталі жанчыны, падлеткі, старыя, фабрыкі пераабсталявалі па воінскіх заказах усе станкі. Блакада Ленінграда не зламіла», — старшыня Беларускага таварыства блакаднікаў Ленінграда Марыя Ягадзіцына спрабуе распавесці і нават піша вершы пра тое, што адбывалася ў паўночнай сталіцы, хоць прызнаецца, што ўсе думкі і ўспаміны, звязаныя з той трагедыяй, выкласці немагчыма.

Не было ніводнай ленінградскай сям'і, якая ў тыя гады не страціла б сваіх блізкіх. Дзякуючы літаратурнаму подзвігу аўтараў «Блакаднай кнігі» Алеся Адамовіча і Данііла Граніна ўвесь свет мог даведацца пра маштаб той трагедыі, якую перажылі жыхары горада на Няве. А яшчэ пра тыя падзеі не перастаюць распавядаць іх непасрэдныя сведкі. Блакаднікі ўдзельнічаюць у патрыятычных акцыях, круглых сталах, сустракаюцца з дзецьмі і моладдзю. І ўсё для таго, каб памяць не згасала і падобная трагедыя ніколі не паўтарылася.

75-годдзе Вялікай Перамогі выдалася няпростым. «Гэта год барацьбы са спробамі перапісаць гісторыю, прынізіць маштаб подзвігу пераможцаў Айчыны, ролю Чырвонай Арміі і зганьбаваць вызваленчую місію, якую ўзяў на сябе савецкі салдат», — заўважыў падчас сустрэчы з блакаднікамі Надзвычайны і Паўнамоцны Пасол Расійскай Федэрацыі Дзмітрый Мезенцаў. Ён адзначыў, што сёння, распавядаючы пра подзвіг, вельмі важна знаходзіць асобыя словы, якія будуць мець водгук у душах маладых людзей. І хто, як не жыхары непакорнага горада, змогуць лепш зрабіць гэта.

— Подзвіг ленінградцаў стаў сімвалам стойкасці духу, нязломнай сілы волі, любові да Радзімы, — заўважае Тамара Вішнякова.

Ёй вельмі цяжка згадваць тыя падзеі — падчас блакады сям'я Тамары Сямёнаўны страціла восем чалавек. «Дыстрафія ў мяне была страшная — усё балела. Але мы выхоўваліся па-гайдараўску. Шпіталь нам быў як дом родны. Настаўніца акампаніравала, а мы, дзеці, спявалі і танцавалі перад параненымі, людзьмі без ног і без рук. Калі ў шпіталь прывозілі прадукты, нас, дзяцей, падзывалі, давалі адну-дзве бульбіны, і мы гэты скарб неслі дамоў. Мы былі цімураўцамі — знясіленыя, хадзілі па дамах і пыталіся, ці можам, чым дапамагчы...»

Цімураўцамі блакаднікі застаюцца і зараз. Гэта закладзена нават у іх гімне, што створаны на матыў папулярнай некалі піянерскай песні «Арляня». У Беларусі яны аб'ядналіся не толькі, каб захоўваць памяць і праўду для будучых пакаленняў, але і каб дапамагаць адзін аднаму.

Спецыяльна да Дня памяці ахвяр блакады ў Беларускім дзяржаўным музеі гісторыі Вялікай Айчыннай вайны адкрылася экспрэс-выстаўка «След блакады ў душах» — на ёй прадстаўлены архіўныя фотаздымкі, а таксама плакаты і малюнкі творчага аб'яднання «Баявы аловак».

Алена ДЗЯДЗЮЛЯ

Выбар рэдакцыі

Грамадства

«Да штыка ён пяро прыраўняў». Узгадваем ваеннага карэспандэнта Канстанціна Сіманава

«Да штыка ён пяро прыраўняў». Узгадваем ваеннага карэспандэнта Канстанціна Сіманава

28 лістапада 2020 года спаўняецца 105 гадоў з дня нараджэння вядомага рускага пісьменніка, ваеннага карэспандэнта і журналіста Канстанціна Сіманава. 

Грамадства

«Калі б не сям'я Абрамукоў, наш род перастаў бы існаваць яшчэ ў 1941 годзе». Расіянка з Ніжняга Ноўгарада знайшла ў беларускай вёсцы сваякоў

«Калі б не сям'я Абрамукоў, наш род перастаў бы існаваць яшчэ ў 1941 годзе». Расіянка з Ніжняга Ноўгарада знайшла ў беларускай вёсцы сваякоў

І аднавяскоўцаў людзей, якія ў час вайны ратавалі сям'ю яе бабулі, жонкі афіцэра Чырвонай Арміі.

Спорт

«Вікторыя», якая робіць з Гродна баскетбольную сталіцу

«Вікторыя», якая робіць з Гродна баскетбольную сталіцу

Гродна — горад з багатай не толькі культурнай, але і баскетбольнай гісторыяй. 

Грамадства

У Гродне жыхары кватэр адмовіліся падчас капітальнага рамонту здымаць аздабленне з балконаў. На іх падалі ў суд

У Гродне жыхары кватэр адмовіліся падчас капітальнага рамонту здымаць аздабленне з балконаў. На іх падалі ў суд

Такога кшталту справа ў судзе Кастрычнiцкага раёна Гродна разглядаецца ўпершыню.