Вы тут

30 жніўня


1753 год — 260 гадоў таму пры Віленскім універсітэце была заснавана Віленская астранамічная абсерваторыя. Гэта адна з самых старых астранамічных абсерваторый у Еўропе. Адным з арганізатараў і першым яе дырэктарам быў М. Пачобут-Адляніцкі. У абсерваторыі ў розны час працавалі П. Славінскі, М. Глушневіч, М. Гусеў і іншыя вучоныя, навуковая і асветніцкая дзейнасць якіх мела вялікае значэнне ў распаўсюджванні ў Беларусі і Літве прыродазнаўчых ведаў. У 1753-65 гадах абсерваторыя існавала як астранамічны кабінет. Пасля набыцця больш сучасных астранамічных інструментаў, з 1773 года, праводзіліся сістэматычныя назіранні планет, астэроідаў, камет, зацьменняў Сонца і Месяца. Першая ў Расіі пачала астрафізічныя даследаванні: з 1864 года асноўны напрамак — вывучэнне фатаграфічнымі метадамі паверхні Месяца і фізічных з'яў , якія адбываюцца на Сонцы. Праводзіліся таксама метэаралагічныя назіранні; віленскія астраномы прымалі ўдзел у вызначэнні геаграфічных каардынат населеных пунктаў і ў геадэзічных экспедыцыях на тэрыторыі Віленскай, Гродзенскай, Мінскай і Курляндскай губерняў. Абсерваторыя мела вялікую бібліятэку, у 1843-46 гадах выдавала свае навуковыя працы. Спыніла дзейнасць пасля пажару ў 1876-м.

1700 год

— цар Пётр І абвясціў вайну Швецыі, лічачы галоўным прыярытэтам знешняй палітыкі Расіі выхад да Балтыйскага мора і вяртанне захопленых Швецыяй у пачатку XVІ стагоддзя земляў. Прэтэнзіі да Швецыі меў таксама і польскі кароль Аўгуст ІІ, які аформіў у 1699 годзе з Пятром І Паўночны Саюз супраць Швецыі, а пазней да іх далучылася і Данія. Швецыя была тады найбольш магутнай дзяржавай у рэгіёне, войска яе налічвала каля 150 тысяч чалавек, яно было добра ўзброена і мела багаты вопыт ваенных дзеянняў, таму па праве лічылася найлепшым у Заходняй Еўропе. Шведскі флот налічваў 42 лінейныя караблі і 12 фрэгатаў (гэта 13 тысяч чалавек). Расія ж, хоць і валодала велізарнай арміяй (каля 200 тысяч чалавек), але была досыць слабая эканамічна, ды і ўзбраенне пакідала жадаць лепшага. Флоту на гэтым перыядзе ваенных дзеянняў у Расіі не было зусім. Вайна атрымала назву Паўночнай і доўжылася 21 год. Руская армія, пачаўшы яе з разгромных паражэнняў, пад канец так падужэла і вырасла прафесійна, што шведы вымушаны былі заключыць мір. У 1721 годзе быў заключаны Ніштацкі мір, па якім Расія атрымлівала ў вечнае карыстанне Ліфляндыю, Эстляндыю, Інгрыю і частку Карэліі з Выбаргам, а Пётр І, у сваю чаргу, вяртаў шведам Фінляндыю і 2 мільёны рублёў. Першае акно ў Еўропу было прабіта.

1948 год — нарадзіўся (горад Мінск) Георгій Аляксандравіч Шышко, беларускі вучоны ў галіне педыятрыі, доктар медыцынскіх навук (1992), прафесар (1996). Аўтар навуковых прац па неанаталогіі, інтэнсіўнай тэрапіі нованароджаных.

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Як кадравыя агенцтвы падманваюць даверлівых грамадзян

Як кадравыя агенцтвы падманваюць даверлівых грамадзян

Калі ў кадравым агенцтве вам прапануюць заплаціць грошы і гарантуюць стапрацэнтнае працаўладкаванне, смела разварочвайцеся і сыходзьце: перад вамі, напэўна, ашуканцы.

Грамадства

Прыродныя антыбіётыкі: Лекі, якія дапамагаюць перамагчы інфекцыю і ўмацоўваюць ахоўныя ўласцівасці арганізма

Прыродныя антыбіётыкі: Лекі, якія дапамагаюць перамагчы інфекцыю і ўмацоўваюць ахоўныя ўласцівасці арганізма

У адрозненне ад «хімічных антыбіётыкаў», прыродныя лекі не толькі дапамагаюць перамагчы інфекцыю, але і ўмацоўваюць ахоўныя ўласцівасці арганізма.

Калейдаскоп

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

СКАРПІЁН. На гэтым тыдні традыцыйны падыход да вырашэння праблем не заўсёды будзе ўдалы.

Грамадства

Як дзейнічалі партызаны ва Усакінскім лесе на Клічаўшчыне

Як дзейнічалі партызаны ва Усакінскім лесе на Клічаўшчыне

Піша сын аднаго з партызан Генадзь Сахрай.