Вы тут

Нарадзіць і выжыць


Добра памятаю, як, пакідаючы радзільню, урачыста абвясціла мужу: «Здаецца, я вяртаюся з фронту». Але ўжо праз колькі дзён ніяк не магла згадаць, што менавіта прымусіла мяне так сказаць. Вядома, там былі пэўныя нязручнасці.

Скажам, іншы радзільны дом акурат у той час, як маё дзіця наважылася з’явіцца на свет, зачынілі «на мыйку», і ложак мне змаглі прапанаваць толькі ў калідоры. У дадатак напярэдадні ва ўсім будынку адключылі гарачую ваду — у нас жа гэта самая дакладная прыкмета таго, што надышло лета... Але ці варта зважаць на такую драбязу? Здаецца, праўду кажуць: родавыя выпрабаванні жаночая памяць сцірае хутчэй за любога гіпнатызёра.

...Спачатку я пачула незадаволены крык свайго дзіцяці, а праз секунду хтосьці з медыцынскай брыгады зазначыў: «Нуль гадзін, нуль хвілін». Дату нараджэння сына мне прапанавалі вызначыць самой, бо ўчора толькі што мінула, а заўтра яшчэ не настала. Я доўга не вагалася: акурат заўтра мая аднакласніца, тая, што ўзяла дзяўчынку з дзіцячага дома, збіралася святкаваць дзень нараджэння сваёй, цяпер ужо роднай, дачкі. Я і падумала: хачу, каб маё дзіця было такім жа ўсмешлівым, як яе малая... І калі назаўтра мне прынеслі самы каштоўны скрутак у свеце, першым, што я ўбачыла, была сонная ўсмешка маёй малечы, майго сына...

Я яшчэ не ведаю, якія выпрабаванні надарыцца перажыць нам удваіх. Але міжволі адзначаю, што жыццё ў мяне цяпер будзе дакладна вельмі доўгае — наперадзе ж яшчэ столькі цікавага, нязведанага. Вось дзіва: нейкі год таму мне здавалася, што сакрэтаў пра гэты свет для мяне амаль не засталося...

Зрэшты, тут сусветная медыцына не стала б са мной спрачацца. Напрыклад, амерыканскія вучоныя сцвярджаюць, што для жанчын, якія адважыліся нарадзіць дзіця ў 40 гадоў і пазней, прырода падрыхтавала каштоўны бонус: амаль усе яны маюць шанцы адсвяткаваць сваё 90-годдзе. Англійскія ж навукоўцы не так даўно абвясцілі вынікі аднаго вельмі цікавага даследавання, згодна з якім познія дзеці даюць сваім маці цалкам 100-працэнтную гарантыю гэтага. Ва ўсякім разе, архівы арыстакратычных сем’яў Англіі за 1200 гадоў, дзе з англійскай дакладнасцю зафіксаваныя не толькі даты нараджэння і смерці шматлікіх лэдзі і сэраў, але і ўзрост іх маці, сведчаць, што познія роды быццам абуджаюць нейкі «ген доўгажыхарства». Дарэчы, беларускія жанчыны, якія дажылі да 100 і болей гадоў (І, між іншым, не раз прызнаваліся самымі старымі жыхарамі планеты), усе без выключэння сваіх малодшых нараджалі ў далёка «паслябальзакаўскім» узросце.

Усю гэтую інфармацыю я знайшла і зберагла на камп'ютары асобным файлам яшчэ тады, калі бегала па крамах, рыхтуючыся да ідэальнай будучыні ў ідэальных дэкарацыях. Падбірала каляску пад колер шпалераў — а як інакш, няўжо тая каляска будзе стаяць у кватэры і ўтвараць дысананс з маёй дызайнерскай мэбліроўкай? Шукала найлепшыя бутэлечкі для штучнага кармлення — само сабой, я ж праз тры месяцы збіралася вяртацца да працы, баючыся згубіць сябе сярод пялюшак і дзіцячых капрызаў. Прыдзірліва стварала свайму будучаму нашчадку такі першы гардэроб, які найлепшым чынам адпавядаў бы майму ўласнаму — мы ж будзем разам выходзіць на людзі, ці не так? З гэтай нагоды, памятаю, аднойчы нават заўважыла бяздзетнай сяброўцы: «Дзіця — гэта аксесуар! І яно мусіць быць прыгожым».

Жанчыны, даруйце мне гэтыя словы, але ж я вельмі доўга жыла для сябе. І вельмі цьмяна ўяўляла, да якой ступені можа змяніць звыклы лад жыцця і ўвесь светапогляд адна маленькая істота. Як той казаў, я проста была «па-за тэмай». І толькі цяпер, здаецца, пачала нешта разумець пра гэта жыццё. І нарэшце стала ўсведамляць, што мела на ўвазе Маргарыта Церахава, распавядаючы ў інтэрв’ю пра свайго позняга сына: «Жанчыне, каб выжыць, трэба нарадзіць». Калісьці гэтыя словы выклікалі шчырае абурэнне ў нас з сяброўкай — хіба мала ў жыцці сучаснай жанчыны цікавых заняткаў, акрамя выхавання дзяцей?

Тая сяброўка, дарэчы, першая забылася на дарогу да майго дома, як толькі я перастала абмяркоўваць з ёй дызайнерскі абутак і пляткарыць пра так званых «зорак». Усё гэта мяне больш не цікавіла, ды і калі мне цяпер было пляткарыць? Увогуле — і гэта высветлілася вельмі хутка — падрыхтаваўшыся быццам да ўсяго на свеце, прадугледзець адну важную акалічнасць я ўсе ж не здолела.

Бо не ведала, што дзіця запатрабуе аддаць яму не проста шмат часу, а ўвесь час.

Вось тут я ўпершыню адчула відавочны мінус сваіх гадоў. Бабуль, якія ахвотна маглі б дапамагчы з выхаваннем унука, у нас проста не засталося. Сяброўкі не ў тым ўзросце, калі чужое немаўля выклікае жаданне паціскаць ды пагушкаць (зрэшты, дзве мае прыяцелькі-равесніцы, былая калега і аднакурсніца, таксама толькі што нарадзілі сыноў). Муж... Першы час я яго амаль не бачыла — справы ягонай фірмы ішлі ўсе горш. Калі ж фірму ліквідавалі, у пошуках грошай і самарэалізацыі ён наогул з'ехаў за мяжу. А я засталася. Адна.

Дакладней, удваіх з маім новым жыццёвым вопытам, які яшчэ толькі мусіла набыць... Чытаючы па начах інтэрнэт-парады для маладых матуль і ў каторы раз натыкаючыся на фразу «не разлічвайце, што здолееце справіцца з усім адна», моцна крыўдавала. На ўсіх, хто па розных прычынах не прапанаваў мне дапамогу. Пакуль не прыняла думку, што дапамогі не будзе. І перастала крыўдаваць. Вось тут мне сапраўды зрабілася лягчэй. Бо пустой мітусні ў маім жыцці ўжо амаль не засталося, практычна ўсё я навучылася рабіць вельмі хутка. І раптам заўважыла, што выдатна спраўляюся адна.

У інтэрнэце сядзець трэба меней...

Марына БЕРАЗЕНСКАЯ

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Дыета ад хандры. Што жаваць, каб не перажываць

Дыета ад хандры. Што жаваць, каб не перажываць

«Сумныя» прадукты — прэч з халадзільніка!

Грамадства

«Сталінскі праспект мы называлі брадвеем». Як і чым жылі беларускія стылягі

«Сталінскі праспект мы называлі брадвеем». Як і чым жылі беларускія стылягі

Пасля смерці Сталіна «жалезная заслона», якая аддзяляла Савецкі Саюз ад навакольнага свету, прыадчынілася.

Калейдаскоп

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

АВЕН. Неабходна будзе сканцэнтраваць намаганні на рабоце.

Грамадства

Прынцып Інэсы Караткевіч: цаніць кожную хвіліну

Прынцып Інэсы Караткевіч: цаніць кожную хвіліну

«Ні разу не пашкадавала, што прыйшла працаваць у такую ўнікальную структуру, як спажыўкааперацыя»