Вы тут

2 кастрычніка


1828 год — на­ра­дзiў­ся (мяс­тэч­ка Куз­нi­ца Гро­дзен­скай гу­бер­нi) Мi­ха­iл Во­сi­па­вiч Ка­я­ло­вiч, бе­ла­рус­кi i рус­кi гiс­то­рык, эт­ног­раф, пуб­лi­цыст i гра­мад­скi дзе­яч. Вы­кла­даў у Рыж­скай i Пе­цяр­бург­скай се­мi­на­ры­ях, з 1856 го­да — у Пе­цяр­бург­скай ду­хоў­най ака­дэ­мii, пра­фе­сар (1862). Аў­тар да­сле­да­ван­няў па гiс­то­рыi Бе­ла­ру­сi, Поль­шчы i Ра­сii, дзе за­кра­наў пы­тан­нi эт­на­ге­не­зу i эт­нiч­най гiс­то­рыi бе­ла­ру­саў, рус­кiх, лi­тоў­цаў: «Аб рас­ся­лен­нi пля­мё­наў За­ход­ня­га краю Ра­сii», «Аб эт­на­гра­фiч­ным ат­ла­се за­ход­нiх гу­бер­няў», «Аб эт­на­гра­фiч­най мя­жы па­мiж За­ход­няй Ра­сi­яй i Поль­шчай». У 1885—1887 га­дах апуб­лi­ка­ваў на­тат­кi пра па­да­рож­жа па Бе­ла­ру­сi i Лiт­ве. Зай­маў­ся вы­дан­нем гiс­та­рыч­ных кры­нiц «Дзён­нiк апош­ня­га па­хо­ду Стэ­фа­на Ба­то­рыя на Ра­сiю…», «Дзён­нiк Люб­лiн­ска­га сей­ма 1569 го­да». Па­мёр у 1891 го­дзе.

1869 год — на­ра­дзiў­ся Ма­хан­дас Ка­рам­чанд Ган­дзi. Лю­дзi на­зва­лi яго Ма­хат­ма («вя­лi­кая ду­ша»). Яго па­ва­жаў Леў Талс­той i не­да­люб­лi­ваў Уiн­стан Чэр­чыль. Яго лi­чы­лi рэ­ва­лю­цы­я­не­рам, рэ­ак­цы­я­не­рам, дроб­на­бур­жу­аз­ным iдэ­о­ла­гам, «вя­лi­кiм сы­нам Iн­дыi», «баць­кам на­цыi», «ар­хi­тэк­та­рам сва­бо­ды», «сум­лен­нем ча­ла­вец­тва», пра­ро­кам i свя­тым. Ён на­ву­чыў Iн­дыю ад­стой­ваць iс­цi­ну, да­бi­вац­ца яе без на­сiл­ля, па­вёў яе да сва­бо­ды i не­за­леж­нас­цi, сцвяр­джа­ю­чы: «Не­на­сiл­ле, якое я пра­па­ве­дую, — гэ­та ак­тыў­нае не­на­сiл­ле моц­ных». «Ён стаў ка­ля па­ро­га ха­цiн ты­сяч абяз­до­ле­ных, апра­ну­ты гэ­так жа, як яны, — пi­саў Ра­бiнд­ра­нат Та­гор. — Ён звяр­нуў­ся да лю­дзей на iх мо­ве. У ад­каз на клiч Ган­дзi Iн­дыя зноў рас­кры­ла­ся для вя­лi­кiх здзяйс­нен­няў».

1871 год — 25‑га­до­вы рус­кi эт­ног­раф i па­да­рож­нiк Мi­ка­лай Мi­ка­ла­е­вiч Мiк­лу­ха-Мак­лай сы­шоў з кар­ве­та «Вi­цязь» на паў­ноч­на-ўсход­нi бе­раг Но­вай Гвi­неi i… тра­пiў у ка­мен­ны век. Але не раз­гу­бiў­ся — даб­ра­ўся да ней­ка­га па­се­лi­шча, знай­шоў цы­ноў­ку i лёг спаць, за­бiў­шы ад­ра­зу двух зай­цоў: ад­па­чыў i раз­ве­яў страх па­пу­а­саў. Ту­быль­цы на­зва­лi яго «Ка­а­рам та­мо» («ча­ла­век з Ме­ся­ца»). Мiк­лу­ха-Мак­лай зай­маў­ся вы­ву­чэн­нем по­бы­ту i но­ра­ваў па­пу­а­саў, да­вёў­шы, што яны — тыя ж мы, толь­кi жы­вуць на iн­шым краi Зям­лi. Да гэ­та­га ча­су на бе­ра­гах Но­вай Гвi­неi мож­на су­стрэць яко­га-не­будзь па­пу­а­са па iме­нi Мак­лай — зна­чыць, па­мя­та­юць «ча­ла­ве­ка з Ме­ся­ца».

Выбар рэдакцыі

Калейдаскоп

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

СКАРПІЁН. На гэтым тыдні традыцыйны падыход да вырашэння праблем не заўсёды будзе ўдалы.

Культура

Народная артыстка Беларусі Ніна Шарубіна: Не скупіцеся на добрыя словы!

Народная артыстка Беларусі Ніна Шарубіна: Не скупіцеся на добрыя словы!

Мы правялі ў кампаніі опернай дзівы ўсяго толькі адзін дзень, але так і не змаглі разгадаць яе таямніцу: дзе ж хаваецца ў яе сутках 25-я гадзіна?

Грамадства

Інтэрвальнае галаданне: чаканні і рэальнасць

Інтэрвальнае галаданне: чаканні і рэальнасць

Сваім вопытам з чытачамі «Звязды» дзеліцца вядомая беларуская тэлевядучая Марыя Лемешава

Грамадства

Дапамога — ёсць! Чым займаецца гэтай зімой Беларускі Чырвоны Крыж?

Дапамога — ёсць! Чым займаецца гэтай зімой Беларускі Чырвоны Крыж?

Людзі, у якіх няма даху над галавой, у першую чаргу маюць патрэбу ў падтрымцы ў экстрэмальных умовах надвор'я.