Вы тут

Давос як люстэрка сусветных праблем


45-ы Су­свет­ны эка­на­міч­ны фо­рум, які стар­та­ваў 21 сту­дзе­ня ў Да­во­се, тра­ды­цый­на ары­ен­та­ва­ны на аб­мер­ка­ван­не та­го, як уз­ру­шэн­ні мі­ну­ла­га го­да ада­б'юц­ца на су­свет­най эка­но­мі­цы гэ­та­га, у спро­бе за­ры­ен­та­ваць удзель­ні­каў на вы­гад­ныя стра­тэ­гіі па­во­дзін. У да­вос­кім фо­ру­ме, як у люс­тэр­ку, ад­люст­роў­ва­юц­ца ўсе су­свет­ныя праб­ле­мы апош­ніх ме­ся­цаў і пра­ецы­ру­юц­ца кон­ту­ры но­вых маг­чы­мых праб­лем. Сё­лет­ні фо­рум не стаў вы­клю­чэн­нем.

У дак­ла­дзе аб гла­баль­ных ры­зы­ках 2015 го­да, які вый­шаў за ты­дзень да су­стрэ­чы ў Да­во­се, ана­лі­ты­кі па­пя­рэдж­ва­лі пра рост ры­зы­кі ад­ра­зу ў не­каль­кіх га­лі­нах. Ся­род іх да­мі­ну­юць ры­зы­кі між­дзяр­жаў­ных кан­флік­таў, зда­рэн­ні з-за эк­стрэ­маль­ных умоў на­двор'я, ры­зы­ка не­пла­це­жаз­доль­нас­ці дзяр­жаў, у тым лі­ку ў вы­гля­дзе кры­зі­саў або поў­на­га кра­ху дзяр­жаў­нас­ці, праб­ле­мы з бес­пра­цоў­ем або ня­поў­най пра­цоў­най за­ня­тас­цю, пры­род­ныя ка­та­стро­фы, ня­здоль­насць адап­та­вац­ца да змен на­двор'я, кры­зі­сы з-за не­да­хо­пу ва­ды, кра­дзя­жы ін­тэ­ле­кту­аль­най улас­нас­ці і кі­бе­ра­та­кі.

Не да­дае ап­ты­міз­му і боль­шасць вы­яў­ле­ных ана­лі­ты­ка­мі трэн­даў: ста­рэн­не на­сель­ніц­тва, зме­на на­двор'я, дэ­гра­да­цыя эка­ла­гіч­на­га ася­род­дзя, уз­рас­тан­не на­цы­я­на­ліс­тыч­ных на­стро­яў, па­ля­ры­за­цыя гра­мад­стваў і ня­роў­на­сць да­хо­даў, рос­т хра­ніч­ных за­хвор­ван­няў, аслаб­лен­не між­на­род­на­га кі­ра­ван­ня.

Но­выя тэ­мы для аб­мер­ка­ван­ня ўдзель­ні­кам фо­ру­му пад­кі­нуў і сту­дзень — ад­ной з асноў­ных ста­ла рэз­кае аслаб­лен­не кур­су еў­ра да ін­шых ва­лют з-за па­гро­зы вы­ха­ду Грэ­цыі з еў­ра­зо­ны пас­ля пар­ла­менц­кіх вы­ба­раў 25 сту­дзе­ня. Па­вод­ле не­ка­то­рых пра­гно­заў, да ўла­ды па вы­ні­ках грэ­час­кіх вы­ба­раў мо­жа прый­сці га­лоў­ная апа­зі­цый­ная сі­ла — ле­вая пар­тыя «ΣYPІZA (CІPІЗА)».

Яе прад­стаў­ні­кі зра­бі­лі да­во­лі шмат рэз­кіх за­яў, у тым лі­ку пра тое, што ў вы­пад­ку, ка­лі крэ­ды­то­ры ад­мо­вяц­ца спі­саць част­ку даў­гоў Грэ­цыі, яна мо­жа вый­сці з еў­ра­зо­ны. І па­коль­кі еў­ра, як і ін­шыя ва­лю­ты, лю­біць ці­шы­ню больш, чым скан­да­лы, яго курс імк­лі­ва зні­зіў­ся. Пры аб­мер­ка­ван­ні гэ­тай тэ­мы ў Да­во­се зна­чэн­не ма­юць як па­лі­тыч­ныя ры­зы­кі, што па­гра­жа­юць еў­ра­зо­не, так і па­тэн­цый­ныя бо­ну­сы для яе ад зні­жэн­ня кур­су еў­ра да до­ла­ра. На­прык­лад, пры ўсіх ад­моў­ных на­ступ­ствах ад маг­чы­ма­га вы­ха­ду Грэ­цыі, ніз­кі курс еў­ра да до­ла­ра вель­мі вы­гад­ны для па­тэн­цы­я­лу рос­ту экс­пар­ту та­ва­раў з Еў­ра­са­ю­за на знеш­нія рын­кі, дзе яны ста­нуць тан­ней, чым ра­ней, абы­хо­дзіц­ца спа­жыў­цам. Па­вя­лі­чыц­ца і ма­ты­ва­цыя за­меж­ных ту­рыс­таў да на­вед­ван­ня кра­ін Еў­ра­са­ю­за, што так­са­ма вы­гад­на ЕС.

З вя­лі­кіх і важ­ных тэм, якія ста­лі знач­ны­мі пунк­та­мі па­рад­ку дня за­га­дзя, ака­заў­ся стан ра­сій­скай эка­но­мі­кі і перс­пек­ты­вы яе вы­ха­ду з кры­зі­су. Вя­до­ма ж, удзель­ні­кі фо­ру­му на­ўрад ці згод­ны са сцвяр­джэн­нем аме­ры­кан­ска­га прэ­зі­дэн­та, якое пра­гу­ча­ла 20 сту­дзе­ня, што эка­но­мі­ка Ра­сіі «ра­за­рва­на на шмат­кі», але вы­ступ­лен­няў афі­цый­ных прад­стаў­ні­коў ра­сій­ска­га ўра­да і дыс­ку­сій з на­го­ды перс­пек­тыў пе­ра­адо­лен­ня ра­сій­скіх праб­лем удзель­ні­кі фо­ру­му ча­ка­лі з ці­ка­вас­цю. Ві­цэ-прэм'­ер Ра­сій­скай Фе­дэ­ра­цыі Ар­кадзь Двар­ко­віч за­пэў­ніў удзель­ні­каў фо­ру­му, што ў кра­і­ны ёсць ін­стру­мен­ты для ста­бі­лі­за­цыі эка­но­мі­кі, уклю­ча­ю­чы ска­ра­чэн­не не­па­трэб­ных вы­дат­каў. Кі­раў­нік ВТБ Анд­рэй Кос­цін пры­знаў, што 2015 год мо­жа стаць са­мым цяж­кім для Ра­сіі, у су­вя­зі з чым за­клі­каў да струк­тур­ных рэ­фор­маў, каб у 2016 го­дзе ад па­дзен­ня вяр­нуц­ца да рос­ту.

Тэ­май, цес­на звя­за­най з ра­сій­скім кры­зі­сам, ста­ла пы­тан­не цэн на наф­ту ў 2015 го­дзе. Удзель­ні­кі фо­ру­му за­ка­на­мер­на не прый­шлі да кан­сэн­су­су па ча­ка­ных цэ­нах на наф­ту, у су­вя­зі з тым, што ў экс­перт­ным ася­род­дзі ня­ма дак­лад­на­га ра­зу­мен­ня та­го, якія пры­чы­ны за­кла­дзе­ны ў та­кім імк­лі­вым па­дзен­ні ца­ны ў 2014 го­дзе. Але боль­шасць удзель­ні­каў фо­ру­му, што пра­хо­дзіў у цэнт­ры Еў­ро­пы, не вы­каз­ва­лі ней­ка­га пе­сі­міз­му з-за маг­чы­мас­ці доў­га­га за­ха­ван­ня ніз­кіх цэн на наф­ту, па­коль­кі пе­ра­важ­най боль­шас­ці еў­ра­пей­скіх кра­ін ніз­кія цэ­ны на энер­га­рэ­сур­сы вель­мі вы­гад­ныя. Пры за­ха­ван­ні ў доў­гай перс­пек­ты­ве яны ста­нуць важ­ным фак­та­рам за­ах­воч­ван­ня раз­віц­ця еў­ра­пей­скіх эка­но­мік, якія да та­го ж па­ку­ту­юць ад не­аб­ход­нас­ці ім­пар­ту да­ра­гой наф­ты ў вя­лі­кай коль­кас­ці. У прын­цы­пе, праз­мер­на да­ра­гая наф­та ня­вы­гад­ная і са­мой Ра­сіі, па­коль­кі ад­цяг­вае ад най­важ­ней­шай за­да­чы ма­дэр­ні­за­цыі і ды­вер­сі­фі­ка­цыі ра­сій­скай эка­но­мі­кі.

Знач­ны ін­та­рэс удзель­ні­кі фо­ру­му ад­чу­ва­лі і да та­го, як на гла­баль­ную эка­но­мі­ку ў 2015 го­дзе бу­дзе ўплы­ваць Кі­тай. Гэ­та­му спры­яў і той факт, што ўпер­шы­ню за шэсць га­доў ме­ра­пры­ем­ства на­ве­даў прэм'­ер-мі­ністр Кі­тая. Пры­знаў­шы, што Кі­тай больш не за­ці­каў­ле­ны ў вы­со­кіх тэм­пах рос­ту, якія мо­гуць дэ­ста­бі­лі­за­ваць кра­і­ну, Лі Кэ­цян су­па­ко­іў удзель­ні­каў тым, што і асаб­лі­вых праб­лем у кі­тай­скай эка­но­мі­цы не ча­ка­ец­ца. Бу­дуць у кра­і­не так­са­ма па-ра­ней­ша­му ві­тац­ца і за­меж­ныя ін­вес­ты­цыі.

Укра­ін­ская тэ­ма­ты­ка не маг­ла не вы­ліц­ца ў тра­ды­цый­ныя па­лі­тыч­ныя аб­ві­на­вач­ван­ні прэ­зі­дэн­та Укра­і­ны ў ад­рас Ра­сіі. Што ж да ста­ну і перс­пек­тыў укра­ін­скай эка­но­мі­кі, то ўдзель­ні­каў больш за­ці­ка­віў факт су­стрэ­чы ўкра­ін­ска­га прэ­зі­дэн­та з кі­раў­ні­ком МВФ з мэ­тай за­про­су да­дат­ко­ва­га фі­нан­са­ван­ня.

Сяр­гей КІ­ЗІ­МА,

док­тар па­лі­тыч­ных на­вук

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Захаваць. Нельга знесці

Захаваць. Нельга знесці

Знакі прыпынку нарэшце расстаўлены.

Калейдаскоп

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Стральцам на гэтым тыдні не трэба пераацэньваць сваіх магчымасцяў.