Вы тут

Новыя выклікі і надзеі


Сусветны эканамічны форум у Давосе, які прайшоў на мінулым тыдні, выявіў нечаканыя змены ў сусветнай эканоміцы. У той час як у ЗША з перамогай на прэзідэнцкіх выбарах Дональда Трампа актыўна абмяркоўваюцца пратэкцыянісцкія меры, закліканыя абараніць амерыканскі рынак ад наступстваў занадта паспяховай дзейнасці Кітая ў галіне экспартных паставак, лідар КНР Сі Цзіньпін заклікаў абараняць свабоду гандлю і шанаваць глабалізацыю. Трэба адзначыць, што кітайцы заўсёды ў апошнія дзесяцігоддзі выказваліся ў абарону глабалізацыі, бачачы ў ёй пазітыўную сілу для Кітая. Улічваючы магутны эканамічны рост кітайскай эканомікі, гэта зразумела. Акрамя таго, умовы ўдзелу Кітая ў сусветнай эканоміцы палепшыліся, калі глабалізацыя не будзе павернутая назад. 11 снежня 2016 года споўнілася 15 гадоў з моманту ўступлення Кітая ў СГА, а паводле статута арганізацыі гэта азначае аўтаматычнае прызнанне эканомікі краіны рыначнай (першыя пятнаццаць гадоў у СГА Кітай прызнавалі эканомікай з нярыначным статусам). Акрамя ўсяго, гэта цягне за сабой адмену артыкула, які дазваляў іншым краінам уводзіць спецыяльныя антыдэмпінгавыя тарыфы ў дачыненні да кітайскіх тавараў.


Уступленне на пасаду прэзідэнта ЗША Дональда Трампа суправаджалася магутнымі пратэстамі. Чамусьці пратэстоўцы білі вітрыны магазінаў і канфліктавалі з паліцыяй. Амерыканскія СМІ сканцэнтравалі асноўную ўвагу на пратэстах, паспрабаваўшы зменшыць значэнне інаўгурацыі прэзідэнта. За гэта яны атрымалі гнеўны адказ з боку кіраўніка апарату Белага дома Райнса Прыбаса, які абвінаваціў амерыканскія СМІ ў жаданні пазбавіць легітымнасці новага прэзідэнта ЗША. Пра падобныя рэчы казаў і прэс-сакратар Трампа Шон Спайсер — ён адзначыў, што амерыканскія СМІ распаўсюджвалі лжывую інфармацыю аб колькасці людзей, якія прысутнічалі на цырымоніі ўступлення на пасаду новага кіраўніка дзяржавы, спрабуючы яе зменшыць. Сам жа новы прэзідэнт пачаў з таго, што і абяцаў — прыступіў да адмены рэформы аховы здароўя, праведзенай яго папярэднікам Баракам Абамам.

У гэты ж самы час па-русафобску настроеныя члены парламента ЗША не пакладаючы рук працуюць над тым, каб пазбавіць новага амерыканскага прэзідэнта магчымасці палепшыць адносіны з Расіяй. У прыватнасці, яны плануюць унесці ў Кангрэс законапраект, які не дазволіць прэзідэнту зняць санкцыі з Расіі, калі такое жаданне ў яго паўстане. Хоць ініцыятыва агучана прадстаўнікамі дэмакратычнай меншасці, няма сумнення, што яе падтрымаюць і некаторыя з членаў Рэспубліканскай партыі, якая дамінуе ў Кангрэсе.


Кітайскія СМІ адрапартавалі аб тым, што страхі аб неўзабаве маючым адбыцца скарачэнні кітайскай нацыі неабгрунтаваныя. На хвалі апасенняў, што кітайскае насельніцтва імкліва старэе і неўзабаве будзе занадта мала працоўных рук сярод моладзі і занадта шмат пенсіянераў, якіх трэба забяспечваць, кітайскія ўлады ў 2015 годзе адмянілі забарону мець другое дзіця ў сям'і. У выніку ў 2016-м у КНР з'явілася на свет 17,6 мільёна дзяцей, у той час як у папярэдніх 2011—2015 гадах — нараджальнасць была на 1,4 мільёна чалавек штогод меншай. Калі цяпер у Кітаі каля мільярда трохсот сямідзесяці мільёнаў жыхароў, то 2021 год КНР можа сустрэць з насельніцтвам у мільярд чатырыста дваццаць мільёнаў чалавек. Гэта дазволіць вытрымліваць канкурэнцыю з вельмі маладым насельніцтвам Індыі, дзе вялікая пенсійная нагрузка на бюджэт яшчэ справа аддаленай будучыні.


На фоне неабходнасці канцэнтраваць уладныя паўнамоцтвы для барацьбы з шматлікімі выклікамі, якія абрынуліся на Турцыю (гэта і спроба ваеннага перавароту, якая адбылася ў ліпені мінулага года і выявіла сур'ёзныя супярэчнасці ў грамадстве, і хваля тэрарызму, якая дэстабілізавала мірнае жыццё грамадзян, і вайна, якая працягваецца ў суседняй Сірыі і ў выніку якой у Турцыю з'ехаліся мільёны бежанцаў), парламент Турцыі 21 студзеня прыняў пакет змяненняў у канстытуцыю краіны. З гэтага часу форма праўлення змяняецца з парламенцкай на прэзідэнцкую, скасоўваецца і пасада кіраўніка ўрада. Прэзідэнт становіцца кіраўніком дзяржаўнай сістэмы, атрымлівае паўнамоцтвы па прызначэнні кандыдатаў на вышэйшыя дзяржаўныя пасады.


На мінулым тыдні адбыліся вельмі прадуктыўныя візіты кіраўніка беларускай дзяржавы ў Егіпет і Судан. Асабліва плённа беларуская дэлегацыя папрацавала ў Егіпце, з якім адносіны Беларусі можна назваць найбольш развітымі на ўсім Афрыканскім кантыненце. Плануецца пашырыць ужо даўно пачатае супрацоўніцтва ў галіне вытворчасці беларускай тэхнікі на тэрыторыі гэтай краіны як за кошт нарошчвання выпускаемай прадукцыі, так і за кошт яе разнастайнасці. Перспектывы развіцця эканамічнага супрацоўніцтва ёсць, але галоўнае залежыць ад гатоўнасці прымаючага боку падтрымаць беларускія ініцыятывы.

Сяргей Кізіма, доктар палітычных навук

Выбар рэдакцыі

Культура

Як палескі творца ажыўляе дрэва. Іван Супрунчык і яго жывая гісторыя

Як палескі творца ажыўляе дрэва. Іван Супрунчык і яго жывая гісторыя

Немагчыма злічыць, колькі таленавітых людзей жыве ў Беларусі. Часам вялізны талент можна знайсці нават у невялікай вёсачцы.

Культура

Аляксандр Радзькоў: Аб людзях пісаць складана

Аляксандр Радзькоў: Аб людзях пісаць складана

«Кожны чалавек — гэта космас!»

Грамадства

Да плюс 32! З нядзелі да нас ідзе новая хваля спякоты

Да плюс 32! З нядзелі да нас ідзе новая хваля спякоты

Калі 23 чэрвеня тэмпература паветра была блізкай да кліматычнай нормы.