Вы тут

У Антарктыдзе ёсць рака, якая цячэ два месяцы на год


Пра існаванне гэтай ракі ведаюць нямногія, тым больш што знаходзіцца яна ў Антарктыдзе — на мацерыку, дзе рэк, як лічылі доўгі час, проста не можа быць. Гэтая рака называецца Онікс. Нягледзячы на тое, што яе працягласць каля 30 кіламетраў, яна з'яўляецца самай доўгай ракой Лядовага кантынента.


І цячэ Онікс усяго два месяцы на год — увесь астатні час яна стаіць, прамерзлая да самага дна. Рака знаходзіцца на Зямлі Вікторыі, выцякае з возера Браўнуорт, а ўпадае ў іншае возера — Ванда. Па антарктычных мерках клімат тут дастаткова спрыяльны, летам бывае цёпла, што і дазваляе Оніксу на некаторы час вызваліцца ад ледзянога панцыра. Менавіта ў гэтым раёне 5 студзеня 1974 года была зарэгістраваная адна з самых высокіх тэмператур у Антарктыдзе — плюс 15 градусаў па Цэльсіі.

Прынята лічыць, што Антарктыда цалкам пакрыта снегам і лёдам. Гэта не так. Напрыклад, сухія даліны Мак-Мерда, дзе працякае Онікс, з'яўляюцца самай вялікай тэрыторыяй Антарктыды, дзе снегу практычна не бывае. Агульная плошча гэтых далін складае каля 8000 квадратных кіламетраў. Снег тут проста не затрымліваецца з прычыны таго, што над далінамі пастаянна дзьмуць моцныя вятры. Ніякай рыбы ў рацэ не водзіцца, толькі багавінне і мікраарганізмы. Узровень вады ў Оніксе схільны да вельмі значных ваганняў у залежнасці ад тэмпературы паветра і хуткасці раставання леднікоў.

Але часам Онікс бывае досыць «паўнаводны». Напрыклад, у 1984 годзе па рацэ змаглі сплавіцца новазеландскія турысты-экстрэмалы. На беразе Онікса працавала палярная станцыя «Ванда», якая належыць Новай Зеландыі. Возера Ванда, у якое ўпадае Онікс, з'яўляецца гіперсалёным: утрыманне солі ў вадзе значна вышэйшае, чым нават у Мёртвым моры. Яно ўвесь год пакрыта тоўстым пластом лёду, толькі ў летні перыяд ён растае ўздоўж берагоў. Тут рыба таксама не водзіцца. Але возера знакаміта сваім «Каралеўскім клубам плыўцоў возера Ванда». Той, хто рызыкне пагрузіцца ў адталыя воды возера, атрымлівае адпаведны знак. У лік членаў клуба ўваходзяць нават некаторыя вядомыя палітыкі.

У сухіх далінах Мак-Мерда знаходзіцца яшчэ адна славутасць Антарктыды — Крывавы вадаспад, які выцякае з ледніка Тэйлара. Вада, якая цячэ з невялікай лядовай расколіны, сапраўды мае колер крыві. Гэта тлумачыцца тым, што ў ёй утрымліваецца вялікая колькасць аксіду жалеза. Гэты незвычайны вадаспад быў знойдзены ў 1911 годзе геолагам з Аўстраліі Грыфітам Тэйларам.

Выбар рэдакцыі

Тэатр

Барыс Цяцёркін: Я аднолькава ўлюбёны і ў тэатр, і ў кіно

Барыс Цяцёркін: Я аднолькава ўлюбёны і ў тэатр, і ў кіно

Артыст Купалаўскага тэатра —  пра дзяцінства, шлях да сцэны і вывучэнне беларускай мовы.

Грамадства

Праўда і міфы аб паўфабрыкатах

Праўда і міфы аб паўфабрыкатах

У Год якасці мы задалі навукоўцам нязручныя пытанні аб тым, што «ўнутры» магазіннай пельмешкі або катлеткі.

Калейдаскоп

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Для Блізнятаў надыходзіць тыдзень сур’ёзных змен у асабістым жыцці.

Адукацыя

Беларуская мадэль дашкольнай адукацыі: якасць, даступнасць, адказнасць

Беларуская мадэль дашкольнай адукацыі: якасць, даступнасць, адказнасць

У нашай краіне амаль 90 працэнтаў дзяцей ад года да шасці атрымліваюць дашкольную адукацыю.