Вы тут

Паміж Мінскам і Ташкентам


Беларусь і Узбекістан хуткімі тэмпамі развіваюць супрацоўніцтва: краіны за кароткі тэрмін выйшлі на ўзровень стратэгічнага партнёрства. Пра тое гаварылася ў пару, калі Беларусь з афіцыйным візітам наведваў Прэзідэнт Узбекістана Шаўкат Мірзіёеў.


Фота БЕЛТА

Дзеля чаго сябруюць людзі, краіны? Вядома ж, і дзеля таго, каб у свеце гэтым, які прадзімаюць шмат розных вятроў, мацней трымацца на нагах. Як вядома, любую сістэму, прыўзнятую над зямлёй, тры пункты апоры робяць больш устойлівай, ці то простая табурэтка, ці то — нацыянальная эканоміка… А што, дарэчы, наконт “стратэгіі сяброўства” кажуць эканамісты? Цікавыя развагі на такое пытанне мы пачулі ў часе падрыхтоўкі саліднага спецыяльнага “ўзбекскага блока” ў часопісе “Беларусь. Belarus” (№ 7, 2019). Ён, дарэчы, ёсць у інтэрнэце: на партале Выдавецкага дома “Звязда”. Звярніце ўвагу на вокладку са здымкам Прэзідэнтаў і трапным выслоўем: “З цэнтра Еўропы — у Цэнтральную Азію”. Там анансуецца і Форум рэгіёнаў Беларусі ды Узбекістана — як “новы пункт адліку ў пашырэнні супрацоўніцтва дзвюх краін”. У выданні ёсць сярод іншых тэматычных тэкстаў і грунтоўнае інтэрв’ю з Насірджанам Юсупавым, Надзвычайным і Паўнамоцным Амбасадарам Узбекістана ў Беларусі пад назваю “Тот настоящий друг, кто всегда рядом” (блок выйшаў па-руску).

Насірджан Сабіравіч — доктар эканамічных навук, палітолаг, вядомы дзяржаўны дзеяч Узбекістана. Дарэчы, такі паслужны спіс Амбасадара — чым не сведчанне ўвагі Узбекістана да Беларусі! Да таго ж дыпламатычную кар’еру наш паважаны субяседнік пачынаў у 2003 годзе Надзвычайным і Паўнамоцным Амбасадарам у Кітаі ды па сумяшчальніцтве ў Манголіі. Вось як ён разважае пра тое, чаму нашым краінам варта сябраваць: “Мы жывем у грамадстве спажывання. Таму важна, ствараючы базіс, пабольш надаваць увагі і таму, што класікі эканамічных тэорый называлі надбудовай: духоўным, маральным, культурна-гуманітарным аспектам. Ва Узбекістане 33 мільёны жыхароў і цяпер высокія тэмпы прыросту насельніцтва, ён — у ліку сусветных лідараў: штогод нас становіцца больш прыкладна на паўмільёна. І для таго, каб паспяхова вырашаць сацыяльныя пытанні, нам вельмі важна мець добрую эканоміку. Каб яе мець, у першую чаргу трэба выбудаваць добрыя адносіны са сваімі суседзямі. З краінамі, якія да нас па-сяброўску ставяцца, з якімі ў нас ёсць узаемныя інтарэсы. Адна з такіх — Беларусь. У нас агульныя гістарычныя карані. Мы больш за 70 гадоў былі ў адной краіне. Менталітэт наш вельмі блізкі. Я лічу, што ўзбекі вельмі падобныя да беларусаў, а беларусы — да ўзбекаў. Быццам бы мы геаграфічна аддаленыя, а менталітэт, унутраны свет вельмі блізкі. Калі тыдзень-другі будзе магчымасць у вас пажыць ва Узбекістане — вы тое самі адчуеце. Таму нам варта разам ажыццяўляць ўзаемавыгадныя планы”.

Беларусь і Узбекістан сёння — гэта надзейныя партнёры й сябры. Таму не замінае ні вялікая геаграфічная аддаленасць паміж Мінскам і Ташкентам, ні амаль 25‑гадовы перапынак у дыпадносінах пасля распаду СССР. У немцаў, дарэчы, ёсць показка, што старая любоў не ржавее — тое ж, пэўна, можна сказаць і пра моцнае даўнейшае сяброўства. Вы б толькі чулі, якімі апладысментамі сустрэлі гледачы на сцэне Беларускай дзяржфілармоніі знакаміты, створаны яшчэ ў 1970 годзе ў Ташкенце, вакальна-інструментальны ансамбль “Ялла” пад кіраўніцтвам народнага артыста Узбекістана Фаруха Закірава! Ягоную песню “Учкудук — три колодца” многія падпявалі: як песню сваёй маладосці.

ВІА-доўгажыхар быў прыгожай разыначкай на святочным “торце” — гала-канцэрце, што адбыўся пасля адкрыцця Дзён культуры Узбекістана ў Беларусі. Яны праходзілі з 29 ліпеня па 1 жніўня ў плыні І Форуму рэгіёнаў дзвюх краін. У будынку Дзяржкансерваторыі былі разгорнуты фотавыстава “Культурная спадчына Узбекістана”, экспазіцыя дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва, на якой выклікалі захапленне гасцей свята разьба па дрэве, лакавая мініяцюра, вышыўка, тэкстыль, нацыянальнае адзенне й аксэсуары. Майстры мастацтваў, а сярод іх былі ансамбль народнага танца “Ташкент зебалары”, узбекскі нацыянальны ансамбль “Мумтоз”, заслужаная артыстка Узбекістана Айгуль Надзірава ды іншыя спевакі-салісты, выступалі яшчэ ў Бабруйску — на сцэне Магілёўскага абласнога тэатра драмы й камедыі. Шматфарбнасць і багатая аздоба касцюмаў, вытанчаная прыгажосць рухаў, музыкі, спеваў… Нават вершы Алішэра Наваі гучалі са сцэны ў перакладзе на сучасную рускую мову. І ў той жа дзень у Мінску, крыху раней, адкрылі помнік (скульптар Максім Макарэвіч) гэтаму знакамітаму паэту-мысляру XV стагоддзя, што ўпершыню пачаў пісаць вершы на роднай яму стараўзбекскай мове, а не фарсі, як было тады заведзена. Помнік-бюст стаіць у адным з мінскіх сквераў (пэўна, разам з помнікам сквер атрымае імя Алішэра Наваі?) непадалёк ад Нацыянальнага Алімпійскага стадыёна “Дынама”, на скрыжаванні вуліц Свярдлова й Кірава.

І калі ўжо ішлі поўным ходам Дні культуры, першы Форум рэгіёнаў Беларусі ды Узбекістана, у беларускую сталіцу 31 ліпеня ўпершыню з афіцыйным візітам прыляцеў Прэзідэнт Узбекістана Шаўкат Мірзіёеў. Аляксандр Лукашэнка ў той жа дзень запрасіў высокага госця на нефармальную вячэру ў мінскае прадмесце — у дзяржаўную рэзідэнцыю “Заслаўе”. І зблізку пабачылі мы на відэа, фотаздымках падарунак Шаўката Мірамонавіча кіраўніку беларускай дзяржавы: альтанку, аздобленую разьбой па дрэве. Проста шэдэўр узбекскіх майстроў! Дар можна расцэньваць і як жэст сяброўства, і як запрашэнне да працягу дыялогу — бо, як вядома, праз гутарку адладжваюцца стасункі між людзьмі, краінамі, народамі. Летась, калі Аляксандр Лукашэнка быў госцем Шаўката Мірзіёева, узбекскі сябар запрасіў яго больш чым на паўдня ў горы Чымгана, ва ўрадавую рэзідэнцыю — кіламетраў за 80 ад Ташкента. Там і пабачыў Прэзідэнт Беларусі будынкі, інтэр’еры, аформленыя ў нацыянальным стылі, у тым ліку — разьбу па дрэве. Пэўна, звярнуў на прыгажосць увагу, а Прэзідэнт Узбекістана вырашыў альтанку ў такім стылі сябру падарыць. І ў хуткім часе авіярэйсам паляцеў у Беларусь каштоўны груз, а народныя ўмельцы сабралі потым сваё тварэнне ў рэзідэнцыі “Заслаўе”.

Сустрэчы прэзідэнтаў праходзілі ў Палацы Незалежнасці — як у вузкім складзе, так і ў пашыраным фармаце з удзелам членаў дэлегацый. Аляксандр Лукашэнка звярнуў увагу, што Узбекістан знаходзіцца ў цэнтры Цэнтральнай Азіі, Беларусь — у цэнтры Еўропы: “З тым звязаныя і нашы перавагі, і нашы праблемы…Сёння ёсць пра што пагаварыць. Але самае галоўнае — ваша ініцыятыва аб тым, каб і нізы, рэгіёны завязаць у супрацоўніцтве. Гэта, пэўна, самая фішка гэтага візіту … Наша справа — адкрыць дарогу. Мы яе адкрылі. Па гэтай дарозе павінны пайсці тыя, хто будзе выконваць рашэнні, рэалізоўваць “дарожную карту”, якую зацвердзілі ўрады Узбекістана й Беларусі ды сёння рэалізоўваюць”. Абмяркоўвалі шырокае кола пытанняў супрацы, з акцэнтам на ўмацаванне эканамічных адносін. Гаварылі пра сумесныя праекты ў машынабудаванні (холдынгі “Амкадор” і “Бабруйскаграмаш” стварылі сумесныя вытворчасці ва Узбекістане, на Ташкенцкім трактарным заводзе збіраюцца трактары маркі “МТЗ”, будзе й сервісны цэнтр па іх абслугоўванні), лёгкай прамысловасці, сельскай гаспадарцы (беларускія спецыялісты будуюць тры малочна-таварныя комплексы), фармацэўтыцы, транспартнай сферы, ІТ-сектары. І, вядома ж, пра міжрэгіянальнае ўзаемадзеянне (таму паспрыяе й Форум рэгіёнаў), паглыбленне вытворчай кааперацыі, узаемаспрыянне гандлю таварамі й паслугамі. Па выніках перамоў падпісана 12 пакетаў дакументаў аб развіцці супрацы між краінамі ў розных сферах.

Фота Канстанціна Дробава

Шаўкат Мірзіёеў пасадзіў ёлку на Алеі ганаровых гасцей ля Палаца Незалежнасці. Прэзідэнты разам наведалі выставу нацыянальнай прадукцыі Узбекістана, якая праходзіла ў Мінску. Нават ехаць не прыйшлося, бо Выставачны цэнтр “БелЭкспа” — побач з Палацам Незалежнасці. Там, дарэчы, на стэндзе Джызакскай вобласці расказалі, што Заамінскі раён, у якім нарадзіўся Шаўкат Мірзіёеў, заключыў пагадненне аб супрацы са Шклоўшчынай — малой радзімай Аляксандра Лукашэнкі. Потым Шаўкат Мірзіёеў наведаў Парк высокіх тэхналогій, дзе яму былі прадэманстраваны найноўшыя распрацоўкі беларускіх кампаній-рэзідэнтаў.

Іван Ждановіч

Дарэчы. “Дарожная карта” развіцця супрацоўніцтва Беларусі ды Узбекістана цяпер змяшчае 155 канкрэтных даручэнняў органам дзяржкіравання, арганізацыям і суб’ектам гаспадарання дзвюх краін. 35 з іх прадугледжваюць рэалізацыю сумесных вытворчых праектаў, 61 — узаемныя пастаўкі канкрэтных відаў прадукцыі, 59 — рэалізацыю агульных напрамкаў супрацы, у тым ліку абмен досведам, праекты ў сферы адукацыі, правядзенне выстаў.

Выбар рэдакцыі

Жыллё

Па якіх крытэрыях дамы ўваходзяць у праграму па капрамонце?

Па якіх крытэрыях дамы ўваходзяць у праграму па капрамонце?

Пра ўсе тонкасці правядзення капітальнага рамонту расказалі спецыялісты.

Рэгіёны

Самы працяглы ўрок гістарычнай праўды і сяброўства

Самы працяглы ўрок гістарычнай праўды і сяброўства

Удзельнікі «Цягніка Памяці» папярэдніх гадоў дзеляцца сваімі ўражаннямі ад праекта.

Экалогія

Якія прагнозы на лета робяць метэаролагі?

Якія прагнозы на лета робяць метэаролагі?

Тры месяцы суцэльнай спякоты нам не абяцаюць

Гараскоп

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

У пачатку тыдня да Ракаў могуць падступна падкрасціся трывогі і сумневы.