Вы тут

Знакі Літвінавай. Мастачка, якую можна адкрываць бясконца


Мастачка, якую можна адкрываць бясконца. А разам з ёю — адкрыць выхад у бясконцасць мастацтва. Шыкоўны жывапіс — гэта тая галактыка, у якой сыходзяцца творы-планеты: у кожным асобны свет са сваімі колерамі, формамі, адаптаванымі пад наша зямное ўспрыманне. Адбіткі гэтых планет на нябеснай карце — гэта яе акварэлі, такія ж багатыя на вобразы і колер. Парталамі, што звязваюць з гэтай галактыкай, можна назваць графіку Літвінавай. Бо нават чорна-белыя малюнкі, накіданыя, здаецца, лёгка, за нейкае імгненне, пераносяць у свет майстэрства, дзе аўтар сваімі рукамі стварае Сусвет. Ён можа існаваць паралельна з вашым, можа перакрыжоўвацца, накладвацца на яго, узмацняючы дакладнасць ліній, якія мы малюем у сваім жыцці, ці напітваючы колерамі, якіх нестае. Асабліва напрыканцы лета, якое не атрымалася надта яркім.


Тым не менш адным з тых людзей, хто расквеціў наша лета сёлета, стала Зоя Літвінава. Асветны праект «Мастак і горад», нават калі і скончыўся на плошчы Якуба Коласа, то паклаў пачатак больш глыбокаму знаёмству з творчым космасам Літвінавай. На гэтым тыдні ёй прысвечаны адразу дзве выстаўкі, і адна дапаўняе другую.

Мемарыяльны музей-майстэрня Заіра Азгура знаёміць з праектам «Знакі творчай волі». Чыя тут воля вяршэнствуе? Стваральніка. Аўтара, вядома. Малюнак на афішы знаёміць з мастачкай: аўтапартрэт, чорным па белым. Можна сказаць, нават інтэрактыўны, таму што застанецца вобраз, які кожны глядач зможа расквеціць у сваёй свядомасці. Гэта так ці інакш захочацца зрабіць, асабліва, калі ўжо ведаеш яе жывапіс. І знойдуцца адказы на пытанні пра тое, адкуль такая нястрымная энергія. Малюнак як найлепш паказвае, якая дзіўная сіла схаваная ў руцэ гэтай жанчыны. Яна стварае свой Сусвет нават тады, калі малюе партрэты ці пейзажы — падабенства можа і мае значэнне, але саступае аўтарскай экспрэсіі.

І яшчэ больш экспрэсіі... Па яе варта пайсці ў Нацыянальны гістарычны музей, дзе ў адной з залаў сыходзяцца «Сто дарог» мастачкі, выстаўка акварэляў. І тут чакаюць адкрыцці, адно з іх — самі акварэлі, па якіх можна пазнаць жывапісца Літвінаву. Акварэль прынята лічыць лёгкім матэрыялам, на які вельмі кладуцца тонкія празрыстыя выявы. Але акварэль Літвінавай сакавітая, напоўненая фарбамі гэтак жа шчодра, як і яе алейныя палотны. А што рабіць, каб адлюстраваць далёкія і экзатычныя краіны, у якіх пабывала за жыццё мастачка? Афрыка, Азія, горы, раўніны... Гэта яе ўражанні застылі яскравымі фарбамі на паперы — здаецца, ці не выпадкова праліліся. Але насамрэч кожная колеравая пляма на сваім месцы, дапамагае захаваць аднойчы ўхопленае адчуванне нейкай мясціны. І колеры тут маюць вялікае значэнне. Афрыканскі чырвоны і чырвоны беларускі — вельмі розныя. Адзін — гарачы, такое адчуванне, што абпальвае на адлегласці. Другі — радасны і рамантычны, як водбліскі сонца, што заходзіць у хмарах.

І ўсё ж нашы колеры — больш зямныя, стрыманыя, але дазваляюць уварванне іншых адценняў, на кантрасце. І разумееш, што нават у сваёй шэрай будзённасці такіх адценняў бывае шмат — а ці фіксуем, ці паспяваем ухапіць падараваную нам яркасць? Так, каб без скаргаў на тое, што выбар фарбаў на сваім месцы абмежаваны (тымі ж прыроднымі ўмовамі), і па яркасць трэба ехаць у чужыя землі. Зоя Літвінава наведала іх шмат. І паказала: выбар фарбаў аднолькавы. Варта толькі прыкласці намаганні, каб яны распаўсюдзіліся па карціне па патрэбных нам лініях і ў неабходных прапорцыях. І можа жыццё стане такое ж яркае, як творы мудрай Зоі Літвінавай, якімі захапляюцца ў розных краінах.

Ларыса ЦІМОШЫК

Выбар рэдакцыі

Жыллё

Па якіх крытэрыях дамы ўваходзяць у праграму па капрамонце?

Па якіх крытэрыях дамы ўваходзяць у праграму па капрамонце?

Пра ўсе тонкасці правядзення капітальнага рамонту расказалі спецыялісты.

Рэгіёны

Самы працяглы ўрок гістарычнай праўды і сяброўства

Самы працяглы ўрок гістарычнай праўды і сяброўства

Удзельнікі «Цягніка Памяці» папярэдніх гадоў дзеляцца сваімі ўражаннямі ад праекта.

Экалогія

Якія прагнозы на лета робяць метэаролагі?

Якія прагнозы на лета робяць метэаролагі?

Тры месяцы суцэльнай спякоты нам не абяцаюць

Гараскоп

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

У пачатку тыдня да Ракаў могуць падступна падкрасціся трывогі і сумневы.