Вы тут

Як правільна пазбавіцца ад небяспечнага дрэва


Чаму дрэвы становяцца небяспечныя для чалавека і як мінімізаваць гэту пагрозу?

Халодныя і моцныя вятры, што ўсё часцей праяўляюць сябе ў восеньскі час, здаецца, выпрабоўваюць сілы паніклых дрэў, якія ўжо скінулі лістоту. Некаторыя з іх не вытрымліваюць гэтага спаборніцтва са стыхіяй і з грукатам падаюць на зямлю... ці на прыпаркаваны побач аўтамабіль.


Чаму падаюць дрэвы?

Аслабленне дрэў у гарадах адбываецца па розных прычынах, адзначае кіраўнік сектара маніторынгу расліннага свету Інстытута эксперыментальнай батанікі імя В. Ф. Купрэвіча Аляксандр СУДНІК. Гэта могуць быць: тэхнагеннае забруджванне наваколля ад стацыянарных і перасовачных крыніц (напрыклад, ад выкарыстання супрацьгалалёдных рэагентаў на аснове NaCl); пагаршэнне ўмоў росту (анамальныя цеплавыя палі, асфальтабетоннае пакрыццё вуліц і тратуараў, вырошчванне дрэў у малагабарытных лунках); невыкананне патрабаванняў догляду за зялёнымі насаджэннямі; няправільны падбор устойлівых да забруджвання відаў і іншае. Пад уплывам гэтых і іншых фактараў дрэвы могуць стаць небяспечнымі.

— Згодна з Законам «Аб раслінным свеце», небяспечнымі называюцца дрэвы, што ствараюць сваім імаверным падзеннем пагрозу прычынення шкоды жыццю і здароўю грамадзян, маёмасці грамадзян і юрыдычных асоб, — расказвае вядучы інжынер па ахове навакольнага асяроддзя УП «Зелянбуд Першамайскага раёна горада Мінска» Яўгенія БАЦЯНОЎСКАЯ. — Да іх адносяцца сухастойныя дрэвы; дрэвы, пашкоджаныя стваловай гніллю ці якія маюць іншыя значныя пашкоджанні ствала і (ці) каранёвай сістэмы; дрэвы, што завіслі на іншых дрэвах, а таксама нахіленыя ўбок да будынкаў, калі радыус іх магчымага падзення перавышае бяспечную адлегласць да такіх аб'ектаў.

Хто ацэньвае небяспеку

Вызначаць, небяспечнае дрэва ці не, і прымаць рашэнне аб яго выдаленні могуць упаўнаважаныя выканкамам юрыдычныя асобы ў галіне азелянення. Так, у Мінску стан дрэў вызначаюць Зелянбуды адміністрацыйных раёнаў, у іншых рэгіёнах — арганізацыі жыллёва-камунальнай гаспадаркі ці лясгасы.

— Небяспечнае дрэва вызначаецца вядучым інжынерам па ахове навакольнага асяроддзя, а таксама камісіяй, у склад якой уваходзяць прадстаўнікі мясцовага выканаўчага і распарадчага органа, юрыдычнай асобы ў галіне азелянення, іншых зацікаўленых органаў і арганізацый, — адзначае Яўгенія Бацяноўская. — Толькі маючы заключэнне аб прызнанні дрэва небяспечным, можна выдаліць гэты аб'ект расліннага свету.

Па словах намесніка начальніка ўпраўлення біялагічнай і ландшафтнай разнастайнасці Мінпрыроды Андрэя КУЗЬМІЧА, гэты дакумент заўсёды павінен быць пры сабе ў той асобы, што займаецца выдаленнем. Важна таксама абазначыць месца, дзе праводзяцца адпаведныя работы, стужкай ці іншым чынам з указаннем кантактных даных арганізацыі, якая выдаляе дрэва.

Усе небяспечныя дрэвы адначасова выявіць і выдаліць немагчыма, упэўнены спецыялісты. Сёння ў нашай краіне, згодна з Законам «Аб раслінным свеце», землекарыстальнікі — уласнымі сіламі ці з дапамогай спецыялізаваных арганізацый — раз на пяць гадоў павінны праводзіць на сваёй тэрыторыі ўлік аб'ектаў расліннага свету. Падчас такіх абследаванняў могуць выяўляцца і небяспечныя дрэвы.

Мая тэрыторыя — мае правілы?

Што датычыцца грамадзян, участкі якіх  выдзелены для будаўніцтва і абслугоўвання жылога дома, вядзення асабістай дапаможнай гаспадаркі, то на іх палажэнні Закона «Аб раслінным свеце» і адпаведна неабходнасць атрымання дазволу на выдаленне драўнінна-хмызняковай расліннасці не пашыраюцца.

— Выключэнне складае сітуацыя, калі на ўчастку да атрымання яго грамадзянінам раслі каштоўныя дрэвы і выканкам зафіксаваў у дакументах неабходнасць іх захаваць, — тлумачыць Андрэй Кузьміч. — Каб выдаліць такія расліны, трэба звяртацца ў той орган, які ўстанавіў абмежаванні. Ва ўсіх астатніх выпадках грамадзянам нішто не замінае саджаць, перасаджваць, выдаляць дрэвы на сваім участку — як самім, так і з дапамогай прафесіяналаў.

Пры гэтым гаворка ідзе пра тэрыторыю толькі ў межах зямельнага ўчастка. Часта грамадзяне саджаюць дрэвы за яго межамі, напрыклад, паміж участкам і дарогай. Але самавольна гэтым займацца не варта, упэўнены Андрэй Кузьміч. Дрэвы, высаджаныя за межамі ўчасткаў, адносяцца да тэрыторыі агульнага карыстання і разглядаюцца не як уласнасць грамадзяніна. Калі ў месцы іх пасадкі былі раней праведзеныя камунікацыі, то пры правядзенні, напрыклад, рамонтных работ гэтыя дрэвы давядзецца выдаліць. Каб пазбегнуць такіх выпадкаў, лепш загадзя пацікавіцца ў сельвыканкаме, ці можна пасадзіць дрэва ў тым ці іншым месцы за межамі ўчастка. Што датычыцца пасадак дрэў і кустоў на прыдамавых тэрыторыях шматкватэрных дамоў, то з тых жа прычын яны павінны праводзіцца арганізавана.

Ці можна самастойна выдаляць дрэвы, што растуць на могілках?

Гэтае пытанне вырашаецца згодна з заканадаўствам аб пахаванні і пахавальнай справе. Так, за арганізацыю работ па ўтрыманні і добраўпарадкаванні месцаў пахавання адказваюць мясцовыя органы ўлады. А непасрэдна за парадкам на могілках сочаць спецыялізаваныя арганізацыі, юрыдычныя асобы, індывідуальныя прадпрымальнікі, вызначаныя выканкамамі. Яны ў тым ліку выконваюць работы па азеляненні месцаў пахавання і догляду зялёных насаджэнняў агульнага карыстання. Таму для выдалення небяспечных дрэў ці іншай расліннасці па-за агароджамі лепш звяртацца да іх, пры гэтым спецыяльнага дазволу для такіх аперацый атрымліваць не трэба.

Згодна з Правіламі ўтрымання і добраўпарадкавання месцаў пахавання, асобы, якія ўзялі на сябе арганізацыю пахавання (гэта могуць быць, напрыклад, сваякі памерлага), выконваюць работы па выдаленні аб'ектаў расліннага свету з участкаў для захавання праходаў паміж імі. Але перад выкананнем работ, асабліва з дрэвамі, якія пры выдаленні могуць пашкодзіць надмагіллі ці ствараюць пагрозу для самога чалавека, спецыялісты раяць узгадняць свае дзеянні з мясцовымі органамі ўлады, на балансе якіх знаходзяцца могілкі.

Ад штрафу да пазбаўлення волі

За незаконнае выдаленне аб'ектаў расліннага свету прадугледжваецца як адміністрацыйная, так і крымінальная адказнасць.

Так, згодна з артыкулам 15.22 Кодэкса аб адміністрацыйных правапарушэннях, за незаконныя выдаленне, выманне, перасадку драўнінна-хмызняковай расліннасці, што расце за межамі населеных пунктаў і не ўваходзіць у склад ляснога фонду, яе пашкоджанне ці знішчэнне фізічная асоба можа атрымаць штраф у памеры да 20 базавых велічынь (БВ), а за выдаленне, перасадку такой расліннасці ў населеных пунктах — у памеры да 50 БВ.

За падобныя дзеянні, што нанеслі шкоду ў буйным памеры, надыходзіць крымінальная адказнасць (артыкул 277 Крымінальнага кодэкса).

— Пры гэтым трэба ведаць, што скласці пратакол за такія адміністрацыйныя правапарушэнні маюць права не толькі мясцовыя органы ўлады, тэрытарыяльныя органы Мінпрыроды, але і арганізацыі, што ажыццяўляюць эксплуатацыю жыллёвага фонду і (ці) аказваюць камунальныя паслугі, — адзначае Андрэй Кузьміч.

Як выратаваць дрэвы?

Перш чым выдаліць небяспечнае дрэва, неабходна паспрабаваць яго захаваць, упэўнена Яўгенія Бацяноўская. Для гэтага прымаюцца ўсе неабходныя меры ў залежнасці ад стану расліны. Так, пашкоджанае стваловай гніллю дрэва ўжо не выратуеш, яго неабходна выдаляць. Звычайна спецыялісты хутка развітваюцца і з сухастоем. Але калі на дрэве застаюцца жывыя галінкі, выразаюць суш, і яно атрымлівае шанц на ажыўленне.

— Калі дрэва небяспечнае з-за ўхілу ці кроны, праводзіцца санітарная ці амаладжальная абрэзка, — расказвае Яўгенія Віктараўна. — Таксама ўлічваюцца ўзрост дрэва і тэрыторыя, дзе яно расце. Калі гэта ажыўленае месца, то, вядома, пакідаць яго небяспечна. Калі ж гэта парк ці паляна, то мы даём яму максімум жыцця. Таму што нават у самым скрыўленым дрэве можна ўбачыць прыгажосць.

Вераніка КОЛАСАВА

Фота Анатоля КЛЕШЧУКА

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Карэспандэнт «Звязды» высвятляла, чаму так цёмна на асветленых вуліцах Магілёва

Карэспандэнт «Звязды» высвятляла, чаму так цёмна на асветленых вуліцах Магілёва

Вечарам прайсціся ўздоўж цэнтральнай вуліцы Першамайскай у Магілёве адно задавальненне.

Спорт

Баскетбаліст Бенджамін-Павел Дуду: У Гане мяне называлі белым

Баскетбаліст Бенджамін-Павел Дуду: У Гане мяне называлі белым

Мама Бена — беларуска, тата — ураджэнец Ганы.

Эканоміка

Куды звяртацца, калі грамадзяніну затрымліваюць зарплату?

Куды звяртацца, калі грамадзяніну затрымліваюць зарплату?

Адказ на гэта і іншыя пытанні — у гутарцы з Дзмітрыем Шаўчуком.