24 кастрычніка, субота

Вы тут

У Мінску праходзіць ІV Беларуская трыенале сучаснага дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва


Гэтага чакалі тры гады, а творы дэманструюцца толькі 10 дзён.

Праўда, з размахам: у Палацы мастацтва праходзіць ІV Беларуская трыенале сучаснага дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва.


Тац­ця­на Мак­ля­цо­ва-Якаў­ле­ва. «Бе­лы шум» (сет­ка, па­пе­ра). Фота Ларысы ЦІМОШЫК

У мастакоў ёсць не толькі фарбы! Мастацкія творы могуць быць вырабленыя з металу, нітак, тканін, скуры, шкла... Ды і наогул усе магчымыя матэрыялы могуць спалучацца паміж сабой, утвараючы неверагодную кампазіцыю, што здольная не проста аздабляць прастору (у сэнсе дэкарыраваць), а напаўняць яе думкай ці вобразам. Сутнасцю. Пазначаючы прысутнасць чалавека ў свеце. Дэкаратыўна-прыкладное мастацтва, што паказвае сучасная Беларусь, здолела здзейсніць неверагоднае. Яно і традыцыю захоўвае, але і, адштурхоўваючыся ад яе, дае волю фантазіі — сягае ў марах ці не да касмічных вышынь, спрабуючы пераадольваць прасторы.

Не, безумоўна, гэта ўсё цікава найперш тут і цяпер. А шмат якія творы наогул просяцца ў хату на сцяну, асабліва ў халады — габелены, напрыклад. Дый ліхтарыкі каляровыя абяцаюць больш святла ў кароткі дзень. Мастацкае шкло зачароўвае простасцю, але ў той жа час напоўненасцю формаў — вось пад такія вазы і кветкі не патрэбныя. Формы могуць згадвацца, быць невідавочнымі, але праз іх аўтары нібыта загадваюць нам шараду. Ці наогул гуляюць у хованкі — варта прайсціся між розных плоскасцяў, якія падзяляюць прастору, каб адчуць яе бясконцыя магчымасці ды не згубіцца...

Дэкаратыўна-прыкладному мастацтву трэба прастора — і яму яе далі. Палац мастацтва захоплены творцамі, якія бачаць у традыцыі глебу для развіцця наватарскіх пошукаў. Для іх эксперымент каштоўны тым, што дапамагае традыцыйным тэхнікам жыць і развівацца. У гэтым арганічным суіснаванні — вялікая мудрасць: тут няма супярэчнасцяў, а ёсць узаемадапаўненне. Адсюль і агульнае ўражанне: мастацтва шмат, і яно грэе, стварае атмасферу, гарманізуе прастору. Вось і старшыня Саюза мастакоў Рыгор Сітніца не хаваў захаплення ад работ творцаў, што працуюць у гэтым кірунку: «Вы тыя, хто мяне заўсёды радуе, заўсёды і здзіўляе». Старшыня секцыі дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва Саюза мастакоў, куратар выставак Ірына Кузняцова пагадзілася: экспазіцыя атрымалася прыгожая.

Натуральна, што тэрмін у тры гады (як праводзіцца трыенале) дазваляе назапасіць твораў і выбраць сапраўды найлепшыя, па-майстэрску створаныя і неардынарныя, сярод якіх ёсць адмысловыя арт-аб'екты, інсталяцыі. У той жа час асобным міні-сусветам у межах вялікай экспазіцыі з'яўляецца выстаўка міні-тэкстылю, у якой бяруць удзел і майстры з Украіны.

— Трыенале мы арганізавалі як свята дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва і мастацкага тэкстылю. Гэтая вялікая выстаўка — паказчык стану кірунку на сённяшні дзень. Радуе, што майстры ў актыўным пошуку, уключаюцца новыя матэрыялы, можна бачыць новыя мастацкія рашэнні, — адзначае кіраўнік секцыі мастацкага тэкстылю, куратар выстаўкі Вольга Рэднікіна. — І тэкстыль не стаіць на месцы. Добра бачыць, як працуюць маладыя мастакі, таму што натхняцца можна як у сваіх сталых калег, так і ў моладзі. Вельмі даўно ў нас не было асобных праектаў па міні-тэкстылі. Але ў Еўропе гэта даволі папулярны кірунак, біенале тэкстылю праходзяць рэгулярна. Мы спадзяёмся, што таксама выйдзем на двухгадовы цыкл і ўключымся ў міжнародны рух, што аб'ядновае творцаў, якія працуюць у гэтай тэхніцы. Асабіста мяне радуе, што можна пабачыць шырокі спектр мастацкіх рашэнняў. Міні-тэкстыль — удзячная глеба для апрабацыі новых матэрыялаў: дазваляе гэта зрабіць мабільна, а ў такім фармаце можна хутка адчуць нечаканыя рашэнні. Таму патрэбныя рэгулярныя выстаўкі.

Сёння ўжо не трэба даказваць, што дэкаратыўна-прыкладное мастацтва — самадастатковы кірунак, такі ж, як і станковы жывапіс, напрыклад, ці графіка. Хоць і былі часы, калі гэта разумелі не ўсе нават у творчым асяродку, а ў тым жа Палацы мастацтва для ДПМ была адведзена асобная зала. Цяпер залы мала, і справа зусім не ў колькасці...

— Дэкаратыўна-прыкладное мастацтва больш складанае паводле сваёй мовы — яна больш абагульненая, не прамая, — адзначае мастацтвазнаўца Ларыса Фінкельштейн. — І ў творцаў гэтага кірунку заўсёды быў больш шырокі погляд, яны існавалі не ў сваіх жывапісных ці скульптурных келлях, а ў вялікай прасторы інтэр'ераў, розных — на стыку — тэхнік і матэрыялаў. Сённяшняя выстаўка — вялікая карціна гісторыі дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва, якое ў нас знаходзіцца цяпер на самым піку: ні ў якім іншым мастацтве не робіцца столькі эксперыментаў. Гэта візітоўка беларускага мастацтва, тое, што з гонарам можа прадстаўляць сваю краіну.

І краіна павінна пра гэта ведаць, бачыць, разумець.

Гран-пры трыенале дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва прысуджана Святлане Баранкоўскай, Таццяне Макляцовай-Якаўлевай (праект «Белы шум»).

У намінацыі «Захаванне традыцый» адзначаны:

За работу з керамікай, шклом, металам і ў іншых тэхніках — Тамара Васюк (1-е месца), Таццяна Малышава (2-е месца), Фаіна Хамініч (3-е месца).

За работы, выкананыя ў тэхніках габелену, ткацтва, роспісу па тканіне і іншых тэхніках мастацкага тэкстылю — Ала Непачаловіч (1-е месца), Галіна Крываблоцкая (2-е месца), Наталля Лісоўская (3-е месца).

У намінацыі «Наватарства»:

Найлепшыя работы, выкананыя ў тэхніках керамікі, шкла, металу, дрэва ды іншых стварылі Мікалай Кузьміч (1-е месца), Вольга Сазыкіна (2-е месца), Жанна Марозава (3-е месца).

Адпаведна ў тэхніках габелену, ткацтва, роспіс па тканіне, вышыўцы ды іншых тэхніках мастацкага тэкстылю месцы размеркаваліся такім чынам: Вольга Рэднікіна, Алена Обадава, Настасся Арайс.

У намінацыі «Інсталяцыя» пераможцамі сталі Таццяна Козік, Ірына Кузняцова, Хрысціна Высоцкая.

Ларыса ЦІМОШЫК

Фота Таццяны ТКАЧОВАЙ

Загаловак у газеце: На стыку тэхнік і матэрыялаў

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Жыццёвы шлях Якава Крэйзера. Першы камдзiў, якi атрымаў Зорку Героя, заслужыў яе, абараняючы Барысаў

Жыццёвы шлях Якава Крэйзера. Першы камдзiў, якi атрымаў Зорку Героя, заслужыў яе, абараняючы Барысаў

У пачатковы перыяд Вялiкай Айчыннай вайны зацятыя баi разгарнулiся пры абароне Барысава — старадаўняга беларускага горада на Бярэзiне. 

Грамадства

Схадзіць на «Куфар» і застацца без грошай. На папулярным сайце можна сустрэць махляра, замаскіраванага пад пакупніка

Схадзіць на «Куфар» і застацца без грошай. На папулярным сайце можна сустрэць махляра, замаскіраванага пад пакупніка

«Лічбавыя жулікі», якія здымаюць грошы з чужых банкаўскіх карт, звычайна маскіруюцца пад інтэрнэт-рэсурсы, вартыя даверу.