Вы тут

Якімі новымі відамі турызму прываблівае Беларусь замежных гасцей?


За 11 сёлетніх месяцаў у нашу краіну праз міжнародныя пункты пропуску ўехала больш за 4,5 мільёна іншаземцаў. Чакаецца, што па выніках года гэтая лічба наблізіцца да пяцімільённай мяжы. Традыцыйна найбольш папулярнымі з'яўляюцца наземныя віды транспарту: так, аўтамабільным транспартам у Беларусь уехала амаль 3,2 мільёна іншаземцаў, чыгуначным — 611 тысяч, авіятранспартам у краіну прыбыла больш за 660 тысяч. Самымі папулярнымі месцамі ў нашай краіне з'яўляюцца чатыры аб'екты, унесеныя ў спіс Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА. Сярод іх жамчужыны беларускай архітэктуры — Мірскі і Нясвіжскі замкі, а таксама Белавежская пушча і элементы геадэзічнай дугі Струвэ. Беларускіх аб'ектаў, якімі цікавяцца турысты, становіцца з кожным годам усё больш, таму з'яўляюцца новыя віды турызму. Пра гэтыя новыя віды, праблемныя пытанні ў сферы і перспектывы мы пагаварылі з намеснікам дырэктара Дэпартамента па турызме Віталём ГРЫЦЭВІЧАМ.


Пагоня за ўражаннямі

Кажучы пра ўязны турызм у Беларусі, усе прывыклі лічыць традыцыйнымі яго відамі культурна-пазнавальны, аздараўленчы і агратурызм, аднак апошнія пару гадоў у краіне пачалі актыўна развівацца і новыя віды. Сярод іх, напрыклад, прамысловы турызм, які здабыў вялікую папулярнасць як сярод замежнікаў, так і сярод беларусаў.

— Каля 120 прадпрыемстваў сёння праводзяць экскурсіі па сваіх тэрыторыях. Гэта не звыклыя экскурсіі з мэтай прафарыентацыі для студэнтаў: яны створаны менавіта для турыстаў, — расказвае Віталь Валер'евіч. — Флагманам у гэтым кірунку з'яўляецца БелАЗ. Для многіх цікава сфатаграфавацца на фоне 450-тонніка або пакатацца на ім. Асобна можна сказаць і пра Мінскі трактарны завод: у рамках наведвання гэтага прадпрыемства турыст можа не толькі паглядзець экспазіцыю, пракаціцца на трактары, але яшчэ і паўдзельнічаць у яго зборцы. Пасля чаго ён атрымлівае сертыфікат, які пацвярджае, што трактар з пэўным нумарам, які праз два месяцы адправіцца, скажам, у Эфіопію, сабраны яго рукамі. Людзі сёння імкнуцца па ўражанні, ім гэта падабаецца, таму такія экскурсіі карыстаюцца попытам.

У прамысловым турызме таксама традыцыйнай папулярнасцю карыстаецца наша харчовая прамысловасць — такія прадпрыемствы, як «Камунарка» або «Слодыч».

— Вельмі цікавыя экскурсіі прапануе завод «Аліварыя»: яны абсталявалі прадпрыемства аўдыягідамі, тураператары па просьбе гасцей уключаюць гэтыя экскурсіі на завод у пакет аглядных па Мінску.

Віталь Валер'евіч таксама адзначае, што нядаўна ў Беларусі адкрылі кінатурызм. Беларуская нацыянальная студыя «Беларусьфільм» праводзіць у сябе экскурсіі, дзе можна паглядзець розныя дэкарацыі і прымераць касцюмы любімых герояў «з тэлевізара».

Першыя ў сусветным рэйтынгу

Новы імпульс атрымаў і экалагічны турызм: нягледзячы на тое што ўжо даўно стаў традыцыйным, ён працягвае развівацца ў новых варыянтах з пункту гледжання аказання паслуг.

— Напрыклад, у некаторых нацыянальных парках вельмі папулярнай стала хада па балотах. Турысты прыязджаюць у Беларусь, каб паслухаць спевы птушак, сфатаграфаваць зубра ці таго ж ваўка на фотапасткі. Гэта не так запатрабавана ў расіян, як у еўрапейцаў, — расказвае Віталь Грыцэвіч. — Наогул для аматараў экалагічнага турызму адпачынак у Беларусі — унікальная магчымасць атрымаць асалоду ад прыроды ў экалагічна чыстых, не кранутых урбанізацыяй кутках. Многія прыродныя аб'екты краіны лічацца эксклюзіўнымі ў Еўропе.

У першую чаргу гэта нацыянальныя паркі «Нарачанскі», «Прыпяцкі», «Браслаўскія азёры», «Белавежская пушча», Бярэзінскі біясферны запаведнік, заказнікі «Налібоцкая пушча», «Блакітныя азёры» і многія іншыя. Незвычайным месцам з'яўляецца і Бярэзінскі запаведнік — адзінае месца ў Еўропе, дзе на адной кампактнай тэрыторыі ў дзікіх умовах жыве «Вялікая еўрапейская пяцёрка» млекакормячых: лось, зубр, мядзведзь, воўк і рысь. Вялікую папулярнасць набірае і чарнобыльская зона.

Адна з ужо вядомых «фішак» Беларусі — агратурызм. Рускамоўная версія часопіса Nаtіоnаl Gеоgrарhіс ужо некалькі гадоў запар прызнае нашу краіну найлепшай у адпаведнай намінацыі. Беларусь абагнала ў гэтым відзе турызму Італію і Францыю.

— Нават калі не браць рэйтынгі, пра нашы дасягненні ў гэтай сферы сведчыць той факт, што генеральны сакратар Сусветнай турысцкай арганізацыі (ЮНВТО) Зураб Палалікашвілі, прыехаўшы ў Беларусь у чэрвені, заявіў, што ЮНВТО плануе 2020 год абвясціць годам агра- і экатурызму, а канферэнцыя, прысвечаная гэтай падзеі, пройдзе менавіта ў Мінску — у маі наступнага года. Гэта паказчык таго, што на сусветным узроўні Беларусь прызнана ў сферы агратурызму, — кажа суразмоўнік і дадае, што ў гэтым кірунку, нягледзячы на паспяховае развіццё, існуюць і праблемныя моманты. — Агратурызм развіваецца дзякуючы ўказу Прэзідэнта, які дзейнічае яшчэ з 2008 года. Два гады таму ў дакумент былі ўнесены змены, якія адрэгулявалі дзейнасць суб'ектаў агратурызму, дзяржава дала для іх дадатковыя магчымасці, але нам яшчэ ёсць над чым працаваць.

Віталь Валер'евіч адзначае, што агратурызм у Беларусі мае разнастайныя спецыялізацыі. Адны аграсядзібы канцэнтруюцца на гастраноміі — гаспадары збіраюць рэцэпты, гатуюць стравы, якімі частуюць гасцей. Другія паказваюць народныя абрады, традыцыі і праводзяць цэлыя фэсты, трэція спецыялізуюцца на актыўным адпачынку, арганізуюць сплавы і даюць месцы для палатак.

Працягвае развівацца ў краіне і гастранамічны турызм, хоць і не такімі актыўнымі тэмпамі. Віталь Грыцэвіч адзначае, што, нягледзячы на некаторыя дасягненні, ад сусветнага ўзроўню Беларусь пакуль значна адстае.

— Сёлета тры беларускія прадстаўнікі занялі прызавыя месцы ў конкурсе сярод барменаў. Апошнім часам рэстаранная культура павышаецца. Безумоўна, трэба запрашаць у Беларусь больш кухараў з сусветным імем — можа, гэта не папулярызуе нацыянальную кухню, але яны вучаць нашых спецыялістаў свайму мастацтву, а госці бачаць нашы прадукты. Напрыклад, сёлета, калі кухары з сусветным імем наведалі «Савушкін прадукт», дык заявілі, што ў сваіх рэстаранах цяпер будуць карыстацца толькі гэтымі прадуктамі.

Даходы ад турызму павялічацца

У сезон калядных і навагодніх свят паток турыстаў у Беларусі вырастае да летняга ўзроўню, пра гэта сведчыць вялікая загрузка гасцініц. Тлумачэнне тут простае:

— Беларусь зручнейшая за Еўропу, бо калі там сезон калядных кірмашоў заканчваецца адразу пасля Новага года, то ў нас толькі бліжэй да сярэдзіны студзеня. У беларускіх гарадах прыемна бавіць час, шпацыруючы па вуліцах, сёння ў кожным з іх ёсць свае «фішкі».

Карыстаюцца папулярнасцю і нашы гарналыжныя цэнтры: Раўбічы, Сілічы, Якуцкія горы. Турыстаў тут прыцягвае зручнае геаграфічнае размяшчэнне і фінансавая даступнасць.

Што датычыцца аздараўленчага турызму, то беларускія санаторыі ўжо даўно зарэкамендавалі сябе якаснымі і надзейнымі месцамі для адпачынку. Сёння ў большасці санаторыяў з'яўляюцца новыя віды паслуг, таму туды прыязджаюць цэлымі сем'ямі.

Павялічыць паток турыстаў дапамаглі прынятыя меры па спрашчэнні візавага рэжыму.

— З кожным годам колькасць турыстаў расце. З 10 лістапада ўвайшоў у сілу Указ № 300, які аб'ядноўвае бязвізавыя тэрыторыі ў Брэсцкай і Гродзенскай абласцях і дазваляе арганізаваным групам турыстаў наведваць усю тэрыторыю даных абласцей. Гэта дасць свой дадатковы эфект. Магчыма, колькасць турыстаў не павялічыцца, але колькасць дзён іх знаходжання ў Беларусі, несумненна, вырасце. А гэта павялічыць даходы ад турызму. Цяпер мы назіраем, як актыўна развіваюцца Брэсцкая і Гродзенская вобласці, там вырасла інфраструктура, павысілася якасць абслугоўвання. У кавярнях і рэстаранах ужо бачаць, якія турысты да іх прыязджаюць і на каго ім трэба арыентавацца. У параўнанні з іншымі абласцямі там выраслі інвестыцыі менавіта ў інфраструктуру, звязаную з турызмам.

Як і ў любой справе, якая развіваецца, у турызме нельга пазбегнуць праблемных пытанняў. Адно з іх сёння заключаецца ў кадрах.

— Спецыялістаў у сферы турызму рыхтуюць у 17 ВНУ краіны, гэта досыць шмат, яны выходзяць адтуль з добрай тэарэтычнай базай, аднак без практыкі. Тураператары скардзяцца, што часам учарашнія студэнты не ведаюць нават, як працаваць у сістэмах браніравання і адміністрацыі. Другое пытанне — веданне замежных моў, хацелася б, каб іх вучылі больш. Сёлета мы накіроўвалі групы з беларускіх гасцініц для павышэння кваліфікацыі ў турэцкія атэлі, налета таксама плануем гэта рабіць. Праводзім і шэраг іншых мерапрыемстваў для павышэння якасці абслугоўвання, запрашаем міжнародных спікераў.

Дар'я ЛАБАЖЭВІЧ

Фота Анатоля КЛЕШЧУКА

Навацыі ў туріндустрыі

Праект абноўленага закона «Аб турызме» плануецца ўнесці на разгляд у парламент  у 2020 годзе. Пра гэта паведаміў журналістам намеснік дырэктара — начальнік аддзела планавання і арганізацыі турысцкай дзейнасці дэпартамента па турызме Міністэрства спорту і турызму Беларусі Віталь Грыцэвіч у прэс-цэнтры БелТА.

«У адпаведнасці з устаноўленымі тэрмінамі восенню мы ўнеслі дакумент у Савет Міністраў. Мы дапрацоўвалі яго з Нацыянальным цэнтрам заканадаўства і прававых даследаванняў. Наступны крок — урад павінен унесці яго ў парламент, гэта наступны год», — сказаў Віталь Грыцэвіч.

Паводле яго слоў, змены, якія ўносіліся падчас дапрацоўкі, не носяць прынцыповага характару. «Асноўныя пасылы — стварэнне фінансавых гарантый для беларускіх турыстаў, дакладны падзел зон адказнасці тураператараў і турагентаў, больш дакладнае рэгуляванне экскурсійнай дзейнасці. Яны ўсе захаваліся», — дадаў ён.

Пры гэтым Віталь Грыцэвіч звярнуў увагу, што не варта чакаць уваходу ў сілу новага закона «Аб турызме» ўжо ў 2020 годзе. Гэта звязана з тым, што трэба падрыхтаваць падзаконныя прававыя дакументы.

Загаловак у газеце: БелАЗ, кінатурызм і чарнобыльская зона

Выбар рэдакцыі

Экалогія

Якія прагнозы на лета робяць метэаролагі?

Якія прагнозы на лета робяць метэаролагі?

Тры месяцы суцэльнай спякоты нам не абяцаюць

Памяць

Партызанскі ўнёсак у «Баграціён»

Партызанскі ўнёсак у «Баграціён»

Беларуская наступальная аперацыя пачалася 23 чэрвеня 1944 года.