Вы тут

У зоне павышанай небяспекі. Як працуе выбуховатэхнічны цэнтр унутраных войскаў МУС


Раз-пораз па вуліцах населеных пунктаў праязджаюць грузавікі, на кузавы якіх нанесена чырвоная паласа з вялікімі літарамі «Размініраванне». Гэта — транспарт, якім карыстаюцца сапёрна-піратэхнічныя групы ўнутраных войскаў Міністэрства ўнутраных спраў. Часцей за ўсё яны адпраўляюцца на выклікі, звязаныя з трыма падставамі — забытымі кімсьці рэчамі, паведамленнямі аб мініраванні аб'ектаў і небяспечнымі знаходкамі часоў мінулых войнаў, якія і дагэтуль падносіць нам зямля. Аператыўна-тэхнічны агляд месцаў масавых мерапрыемстваў таксама ўваходзіць у іх кампетэнцыю. Пра асаблівасці работы выбуховатэхнічнага цэнтра ўнутраных войскаў МУС мы гутарым з намеснікам начальніка ўстановы Максімам Кулем.


— Зона нашай дзейнасці размежавана з тэрыторыяй адказнасці інжынерных войскаў Міністэрства абароны і рэгулюецца адпаведнай пастановай Савета Міністраў. Калі падсумаваць, то сапёрнымі работамі ў населеных пунктах займаемся мы. Адпаведна, усё, што ляжыць па-за іх межамі, — не наша поле дзеяння. Пры гэтым за апошнія 17 гадоў нашы спецыялісты абясшкодзілі амаль 36 тысяч выбухованебяспечных прадметаў. Лічыце, у сярэднім за кожны дзень — па 5-6 штук, — адзначае Максім Куль. — Год ад году колькасць знойдзеных намі і, адпаведна, знішчаных боепрыпасаў прыблізна аднолькавая. Але існуе прыкмета — калі зіма была снежная, то смяротна небяспечных знаходак будзе крыху больш. Як вада «выштурхоўвае» камяні на полі, так яна выносіць на паверхню і снарады.

Разам з тым было некалькі выпадкаў, калі задачы па праверцы тэрыторыі ставіліся менавіта ўнутраным войскам. Напрыклад, гэта адбывалася перад будаўніцтвам новай узлётна-пасадачнай паласы ў аэрапорце. А аднойчы праз пасёлак Ураджайны, што знаходзіцца ў прысталіччы, пранёсся ўраган, што паваліў шмат дрэў. Падчас расчысткі мясцовасці былі знойдзены боепрыпасы. Выклікалі нас, мы іх абясшкодзілі. А заадно праверылі навакольную тэрыторыю, каб перадаць яе мясцоваму лясгасу ў цалкам бяспечным стане.

У мінулыя гады перыядычна паступалі паведамленні аб тым, што падчас земляных работ на будоўлі быў знойдзены чарговы боепрыпас. Вось толькі часам гэта аказваецца не паўнавартасны снарад, а ўсяго толькі корпус ад яго. Датычыцца гэта нямецкай зброі. Тут згадваецца гісторыя пра тое, як на адным з ваенных заводаў Германіі была арганізавана антыфашысцкая група, у якую ўваходзілі рускія, французы, чэхі і немцы. Яна і арганізавала сабатаж, лозунг якога гучаў наступным чынам: «Чым павольней працуеш, тым хутчэй надыдзе мір». Удзельнікі групы наўмысна псавалі складовыя часткі боепрыпасаў. Таму не выключана, што і ў нашы дні знаходзяцца такія «пасланні», якія, не выбухнуўшы, магчыма, выратавалі чыёсьці жыццё.

Гэтыя карпусы знішчаюцца падчас практычных заняткаў. Але калі снарад аказаўся сапраўдны, то падзеі адбываюцца па звыклым сцэнарыі — спачатку эвакуіруюцца людзі, пасля ачапляецца мясцовасць, зброю асцярожна грузяць у аўтамабіль і вывозяць на палігон.

— Што рабіць, калі корпус бомбы ці снарада ў такім стане, што яго немагчыма перавезці ў бяспечнае месца?

— З 2007 года, колькі я служу ва ўнутраных войсках, я не прыпомню такіх выпадкаў. За адным выключэннем. У пачатку гэтага года ў Баранавічах мужчына падарваўся на боепрыпасе падчас яго разбору. Наша сапёрна-піратэхнічная група знайшла яшчэ адну адзінку зброі. Аднак гэта было не рэха вайны — аказалася, што мужчына прынёс іх з палігона. На шчасце, памеры боепрыпаса і аддаленасць месца дзеяння ад пабудоў дазволілі знішчыць яго проста на месцы. І, шчыра кажучы, я не магу ўявіць, як знішчыць нетранспартабельную бомбу праз дарогу ад жылога квартала. Таму будзем спадзявацца, што да гэтага не дойдзе.

— Ці даводзіцца працаваць з боепрыпасамі часоў Першай сусветнай?

— Сапёрна-піратэхнічныя групы не раз выязджалі на іх ліквідацыю ў населеныя пункты Валожынскага і Баранавіцкага раёнаў. Радзей нас выклікаюць на Мядзельшчыну і Случчыну. У іншых мясцінах колькасць такіх даўніх боепрыпасаў знаходзіцца каля нуля. Справа ў тым, што праз гэтыя мясціны доўгі час праходзіла лінія фронту паміж рускай і нямецкай арміямі. І, што цікава, пераважная большасць нашых знаходак там — гэта снарады. У тыя часы іх вытворчасць яшчэ не была настолькі дасканалая, і таму далёка не ўсе стрэлы заканчваліся выбухамі. Разам з тым такія снарады і цяпер смяротна небяспечныя.

Што да мін, то нам даводзіцца абясшкоджваць часцей за ўсё мінамётныя. Супрацьтанкавыя і супрацьпяхотныя ўжо даўно з'яўляюцца рэдкімі знаходкамі. Справа ў тым, што пры пастаноўцы мінных палёў рабіліся карткі мясцовасці з прывязкай. Пасля разгрому Германіі Савецкі Саюз атрымаў гэтыя звесткі, і таму ачыстка мінных палёў прыйшлася на першыя пасляваенныя гады. Вельмі рэдка здараецца так, што адну-дзве міны своечасова не знайшлі, вось яны і «ўсплываюць» у нашы дні.

— Ці даводзілася знаходзіць мірныя артэфакты ваеннага часу?

— Нярэдка падчас сапёрных работ нам трапляюцца прадметы посуду, гадзіннікі, компасы. Калі рэч бяспечная, то яна ачышчаецца і перадаецца ў музей. Невялікая экспазіцыя створана ў нашым выбуховатэхнічным цэнтры, асобная працуе ў часці 5448 у пакоі баявой славы. Там жа ёсць і музей унутраных войскаў. Некаторыя знаходкі былі адпраўлены нават у музей гісторыі Вялікай Айчыннай вайны.

— У якой амуніцыі выбухатэхнік адпраўляецца на баявое заданне?

— Добра сябе зарэкамендаваў выбуховаабарончы касцюм «Атлант-5». Ён можа вытрымаць падрыў выбуховага прыстасавання масай да ста грамаў. Таксама ў нас ёсць бронекамізэлькі самага высокага класа абароны і проціасколкавыя шлемы. У перспектыве да іх можа далучыцца касцюм «Даспех», які лічыцца на цяперашні момант адным з найлепшых у свеце. Зараз вывучаецца неабходнасць яго набыцця. А сучасны мінашукальнік дазваляе знаходзіць аб'екты, зробленыя з канкрэтнага металу або сплаву. Гэта значыць, што ім можна карыстацца нават ва ўмовах моцнай засмечанасці тэрыторыі і на моцна мінералізаваных грунтах.

— На базе 2-й інжынернай брыгады ў пасёлку Сосны летась быў створаны супрацьмінны цэнтр Узброеных Сіл. Наколькі актыўнае ў вас супрацоўніцтва?

— Супрацьмінны цэнтр каштоўны тым, што ў ім ёсць мноства макетаў, якія дапамагаюць нам у тэарэтычнай падрыхтоўцы. Палігонам мы карыстаемся сваім. Спецыяліст рыхтуецца прыблізна адзін месяц, яму выдаецца пасведчанне ўстаноўленага ўзору. А атрыманыя веды, як і паўсюль, замацоўваюцца на практыцы. У нашым выпадку — на канкрэтных выездах. Напрыклад, шэраг трэніровак праводзіцца ў месцах масавага знаходжання людзей, на стадыёнах. Зразумела, складана правесці заняткі адразу на ўсім чыгуначным вакзале ці тэрыторыі аэрапорта — усё ж гэта аб'екты, якія функцыянуюць пастаянна, 24 гадзіны ў суткі. Але гэта неабходна для агульнай бяспекі. Так, мы некалькі разоў выязджалі па паведамленнях, у якіх гаварылася пра замініраваны борт. Ну а колькі разоў «мініравалі» чыгуначны вакзал, дык і злічыць цяжка. Практыка патрэбна, каб ведаць на баявым заданні, куды ісці і што рабіць.

Што да лжывых выклікаў, то немалая іх частка прыходзіцца на забытыя сумкі і пакеты. Але сапёры ўдзячны неабыякавым грамадзянам, якія паведамляюць пра кінутыя без нагляду рэчы. Пільнасць і неабыякавасць — гэта вельмі добрыя чалавечыя якасці.

Валяр'ян ШКЛЕННІК

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Галiна Левіна: Помнiк — не канструктар i не чарцёж, яго трэба перажыць, выпакутаваць

Галiна Левіна: Помнiк — не канструктар i не чарцёж, яго трэба перажыць, выпакутаваць

У архiтэктара Галiны Левiнай — Хатынь, творчая спадчына яе бацькi.

У свеце

Як Еўропа аднаўляецца ад кавiднага ўдару?

Як Еўропа аднаўляецца ад кавiднага ўдару?

Сёлета еўрапейская эканомiка будзе перажываць глыбокую рэцэсiю з-за ўспышкi каранавiруса, нягледзячы на хуткiя i ўсёабдымныя антыкрызiсныя меры як на саюзным, так i на нацыянальным узроўнi.

Эканоміка

Тонкае мастацтва дабрабыту. Складаем сямейны бюджэт разам са спецыялістам Нацбанка

Тонкае мастацтва дабрабыту. Складаем сямейны бюджэт разам са спецыялістам Нацбанка

2020 год паставіў усіх нас перад неабходнасцю дакладна планаваць свае выдаткі.

Калейдаскоп

Вясёлыя гісторыі чытачоў

Вясёлыя гісторыі чытачоў

Класiкаў трэба ведаць…, Быў бы араты, будзе й прыганяты, Па малiну…