Вы тут

Чайны стол: этыкет, дэкор і сервіроўка


Сустрэча за чаем -- заўсёды добрая нагода пабачыцца з роднымі, сябрамі. Але калі з самымі блізкімі людзьмі мы можам пачаяваць на кухні, то для гасцей, афіцыйна запрошаных на чай, давайце паспрабуем накрыць стол па правілах, тым больш правілы гэтыя досыць простыя.


Абрус для чайнага стала -- справа адмысловая. Калі вы выбралі для святочнага выпадку чайны сервіз з размаляванымі кубкамі, да яго лепш за ўсё падыдзе белае накрухмаленае палатно. Калі вы ўладальніца беласнежнага сервіза з залатой аблямовачкай па краі кожнага прыбора, выбірайце карункавы абрус. А калі плануецца чаяваць у кампаніі з самаварам, выбірайце квяцісты яркі абрус з вышыўкай.

Калі ў вас стол круглы або авальны, вельмі прыгожа выглядае абрус-чахол, які складаецца з асновы па памерах стала і так званай «спадніцы» (спуску абруса). «Спадніцу» можна прызборыць або зрабіць у складку. Аптымальная даўжыня спуску абруса -- не больш за 25--30 см, г. зн. прыкладна да сядзення крэсла.

Пад абрус рэкамендуюць класці шчыльную мяккую тканіну, каб не было чуваць грукату прыбораў аб стальніцу.

Сурвэткі кладуць не толькі пад персанальныя прыборы, але і пад іншы посуд, у якім ляжаць садавіна, цукеркі і іншае.

Вырабы з палатна прынята класці на калені падчас чаявання, а папяровыя -- пад край талеркі.

Сэнс палатнянай сурвэткі ў тым, каб засцерагчы адзенне ад кропель і крошак са стала. Папяровымі выціраюць рукі. Пасля заканчэння трапезы папяровую сурвэтку можна пакласці на талерку, а палатняную пакінуць на стале. Не варта яе камячыць або складаць.

Яшчэ адной неад'емнай часткай стала на чайным прыёме з'яўляюцца кветкі. Іх варта браць невысокія, каб яны не перашкаджалі ўдзельнікам застолля. Кветкі не павінны мець рэзкага выразнага паху, каб не перабіваць водар чайнага напою і прысмакаў. Паставіць вазу з кветкамі можна ў цэнтры стала. Каб госці выпадкова не перакулілі яе, лепш выбіраць вазы з шырокім дном, невысокія і ўстойлівыя. Прыгожа глядзяцца вазы, падабраныя ў тон да сервіза і абруса, тады ўбранне стала выглядае адзіным цэлым. Святочны настрой дапамогуць стварыць запаленыя свечкі.

Пры сервіроўцы стала трэба абавязкова прадумаць, які паставіць чайны сервіз, каб ён спалучаўся з абрусам і сурвэткамі. Ну і вядома, неад'емным атрыбутам чайнага стала быў ва ўсе часы і застаецца самавар. Яго ставяць на стол злева ад гаспадыні або асобна на дапаможны столік. Заварачны чайнік, сітца, кубкі са сподкамі ставяць каля самавара, астатні посуд расстаўляюць наступным чынам: кожнаму госцю ставяць дэсертную талерку (для пірожных ці піражкоў), на якую кладуць прыгожа складзеную сурвэтку (яе таксама можна пакласці злева ад талеркі). Нож, лыжку або відэлец (гэта залежыць ад дэсертаў) кладуць справа ад дэсертнай талеркі, затым правей ад талеркі ставяць чайны кубак, павернуты ручкай направа, чайную лыжку кладуць на сподак, справа ад кубка. Калі вы захочаце гасцей пачаставаць варэннем, мёдам, то пастаўце, калі ласка, госцю разетку.

Цукарніца ставіцца на стол з лыжачкай або шчыпчыкамі. Малако або вяршкі наліваюць у малочнік і ставяць на сподачак, каб не выпацкаць абрус. Цукар і вяршкі лепш паставіць у цэнтр стала.

Ну вось, калі пакліканыя госці сабраліся за прыгожа накрытым сталом, можна пачаць чаяванне, якое праходзіць па пэўных правілах.

* Самае галоўнае правіла -- чай трэба піць не спяшаючыся, тым больш не залпам, каб не апячыся. Але не варта і занадта марудзіць, халодны чай не смачны (калі толькі гэта не адмысловы "айс" рэцэпт).

* Кубікі цукру бяруць шчыпчыкамі, апускаюць у кубак і чакаюць, пакуль кавалачкі распадуцца на асобныя крышталікі (не трэба таўчы кубікі!), і толькі потым перамешваюць. Цукровы пясок бяруць лыжкай, якая пададзена да цукарніцы, а размешваюць лыжачкай, пададзенай да кубка, і пасля кладуць яе на сподак.

* Кубак бяруць правай рукой і п'юць чай невялікімі глыткамі. Калі вы зручна размясціліся ў крэсле ўдалечыні ад стала, то сподак трэба трымаць у левай руцэ на ўзроўні грудзей. Выпіўшы чай, кубак пастаўце на сподак.

* Калі падчас чаявання, вы захацелі дадаць у чай які-небудзь напой (лікёр, бальзам), спачатку наліце ​​яго ў лыжачку, а ўжо з яе ў кубак.

* Скрылік лімона бяруць спецыяльным відэльцам, а потым у кубку лыжкай выціскаюць з яго сок. Лупіну кладуць на край сподка. Лімон, які застаўся пасля чаю, даядаць не варта.

* Калі да чаю падаюць варэнне, то левай рукой бяруць разетку, правай дэсертную лыжку і асцярожна перакладаюць варэнне ў разетку.

* Пірожнае і тарты звычайна ядуць спецыяльным відэльцам ці чайнай лыжачкай, але цвёрдыя пірожныя можна есці і без іх. Калі пірожныя ляжаць на сподку на маленькіх папяровых сурвэтках, іх кладуць на сваю талерку разам з гэтай сурвэткай і ядуць прама з яе. Нарэзаныя або адзінкавыя вырабы з цеста бяруць з агульнай талеркі рукой і ядуць без дапамогі відэльца і лыжкі.

Выбар ласункаў

Важным этапам у сервіроўцы стала да чаявання з'яўляецца выбар ласункаў. Стравы павінны быць невялікімі і парцыённымі, што дазволіць гасцям лёгка ўзяць іх у руку і атрымаць асалоду ад смаку.

Нядрэнным варыянтам стануць:

* капкейкі або торт. Гэта асноўныя пачастункі для гасцей, часцей за ўсё іх усталёўваюць у цэнтры стала;

* прафітролі, мусы і невялікія пірожныя. Такія лёгкія дэсерты павінны прысутнічаць на кожнай чайнай цырымоніі;

* цукеркі і іншыя прысмакі. Шакаладныя і карамельныя, мармелад, жэле і зефір, фруктовая салата -- усё гэта з'яўляецца дадатковым пачастункам і выкарыстоўваецца для запаўнення стала. Калі вечарынка праходзіць у фармаце шведскага стала, варта разгледзець варыянт з вырабам салодкіх канапэ на шпажках або невялікіх шкляначак з дэсертамі на аснове ягад, узбітых вяршкоў і бісквіта.

Нядрэнным рашэннем стануць і ласункі ў падарунак. З іх дапамогай можна надаць прыёму іскрынку. Госці абавязкова застануцца задаволенымі.

Аліна БЯЛОВА


  • Як заварыць смачны чай?

Проста любіць і піць чай недастаткова. Для пачатку яго трэба правільна заварыць. Акрамя добрага зыходнага матэрыялу, г. зн. чайнага ліста, вельмі важная вада. Яна павінна быць чыстай і мяккай, без якіх-небудзь старонніх прымешак і з мінімальным утрыманнем соляў.

Мае значэнне і посуд, у якім чай заварваецца. У прыярытэце чайнік з фарфору (або керамікі, што ў разы лепш!). Але падыдзе і шкляны. Прычым шкло апошнім часам становіцца ўсё больш папулярным.

Перад заварваннем чайнік неабходна прагрэць: апаласнуць некалькі разоў кіпенем, а пасля выцерці насуха. Для чаго гэта робіцца? Калі ёмістасць будзе халоднай, тэмпература заварвання тут жа знізіцца і гэта паўплывае на працэс заварвання і, адпаведна, на смак чаю.

У залежнасці ад жаданай крэпасці, колькасць заваркі можна вар'іраваць. Але звычайна для чорнага бяруць 1 ч. лыжку на шклянку кіпеню, а зялёнай гарбаты -- 1,5--2 ст. лыжкі на такую ж колькасць вады. Заварку лепш размеркаваць па дне, а не сыпаць горкай, і пасля заліць кіпенем на 2/3. Накрыўшы вечкам, чайнік накрываюць сурвэткай, каб напой захаваў свой водар.

Для заварвання чорнаму чаю дастаткова 4--6 хвілін (але не больш за 8), пасля чаго яго можна разліваць па кубках. (Па старынцы многія робяць насычаную заварку ў маленькім чайніку на ўсю сям'ю, а пасля разліваюць па кубках і разводзяць кіпенем. Дык вось пажадана гэтага не рабіць, а адразу заварыць чай на ўсіх у вялікім чайніку і разліць па кубках, не разбаўляючы.)

Араматызаваны чай заварваюць не больш за 3 хвіліны, а зялёны -- у залежнасці ад гатунку: ад 1,5 да 15 хвілін (прычым зялёны чай заліваюць не крутым кіпенем, а астуджаным да 80--85 С). Пасля таго як чай практычна заварыўся, на паверхні можа з'явіцца карычневая пенка. Але гэта зусім не значыць, што заварка была бруднай ці штосьці пайшло не так. Наадварот, гэта сведчыць аб тым, што чай быў завараны па ўсіх правілах!


Інфармацыю пра наяўнасць часопіса "Алеся" у кіёску можна знайсці па нумарах: Брэст + 375 162 219838 Віцебск + 375 212 358437 Гомель + 375 232 558813 Гродна + 375 152 569508 Магілёў + 375 222 734102 Мінск і Мінская вобл. + 375 173 272542

Выбар рэдакцыі

У свеце

На краі бездані. Чаму Латвію захліснула пандэмія?

На краі бездані. Чаму Латвію захліснула пандэмія?

У Латвіі ўведзены жорсткі лакдаўн, каб прыпыніць распаўсюджванне COVІD-19.

Эканоміка

З «шэрымі» выплатамі цяпер лепш не рызыкаваць

З «шэрымі» выплатамі цяпер лепш не рызыкаваць

КДК выявілі 30 злачынстваў па выплаце зарплаты ў канвертах.

Эканоміка

Іван Крупко: Забеспячэнне харчовай бяспекі — найважнейшы напрамак нацыянальнай палітыкі

Іван Крупко: Забеспячэнне харчовай бяспекі — найважнейшы напрамак нацыянальнай палітыкі

 У краіне завяршаецца уборачная кампанія, скончана сяўба азімых культур.