Вы тут

​ Як гэта - выхоўваць семярых сыноў? Расказала маці-выхавальніца дзіцячай вёскі


Вікторыя Кузьміна, маці-выхавальніца дзіцячай вёскі «Вытокі»:

— Я выхоўваю семярых хлопчыкаў: трох маіх біялагічных сыноў, 13-гадовага Радзівона, Рамана 9 гадоў і Аляксандра 8 гадоў. І чатырох прыёмных. Хлопцы, якія засталіся без апекі бацькоў, рознага ўзросту: старэйшаму, Уладзіміру, 17 гадоў, Якаву — 16, таксама з намі сямігадовы Аляксандр і шасцігадовы Максім. Маці-выхавальніцай я працую 10 гадоў, і столькі ж часу са мной Валодзя і Яша. Тры дзіцяці ўжо выраслі і не жывуць з намі — гэта мае «выпускнікі».

Вядома, з хлапчукамі бывае складана. Але дзякуючы маім выдатным сябрам, дасведчаным псіхолагам дзіцячай вёскі «Вытокі» я спраўляюся. Ды і старэйшыя хлопцы, Уладзімір і Якаў, актыўна дапамагаюць у выхаванні малодшых, іх прыклад, словы і справы маюць вялікую вагу і значэнне. Дапусцім, заняткі спортам: старэйшыя хлопчыкі любяць футбол, адцісканні, і тыя, каму ад шасці да дзевяці, таксама стараюцца не адставаць. Валодзя з Яшам настаўляюць і ў бытавых пытаннях: «Ложак трэба засцілаць вось так. Мама не нянька, ты павінен умець паклапаціцца пра сябе сам». А якія пірагі мы пячэм разам — пальчыкі абліжаш! Мае хлапчукі ўсё ўмеюць самі: і прыбраць у доме могуць, і гатуюць смачныя стравы. Гэта і ёсць агульны побыт сям’і, дзе кожны па сваіх сілах робіць нешта для дабра ўсіх. Разам працуем на агародзе, разам фарбуем дрэвы, робім прыборку і гатуем абед. Сямейныя каштоўнасці фарміруюцца праз супрацоўніцтва. Я заахвочваю ў дзецях ініцыятыву.

Магу з асабістага досведу сцвярджаць: пры ўсіх тых добрых умовах, якія ствараюцца ў нас у дзіцячых дамах, толькі сям’я паўнавартасна рыхтуе да дарослага жыцця, адаптуе да грамадства. Найлепшы прытулак ці інтэрнат гэтага не здолеюць. Калі ты кругласуткава знаходзішся побач з дзіцём, працэс навучання і выхавання не спыняецца ніколі. Клопат, ласка, добрае слова і эмацыйная падтрымка патрэбны хлопчыкам і дзяўчаткам увесь час, а не толькі некалькі гадзін у дзень. Як узаемадзейнічаць з людзьмі, арганізаваць свой побыт, набыць іншыя неабходныя навыкі? На ўсе гэтыя пытанні адкажа толькі сям’я. Мы нават у садок аддаём дзяцей на паўдня: навучаем у садку, выхоўваем дома. Псіхолагі пацвердзяць: нават калі ты не займаешся з дзіцём, яно назірае за табой і несвядома капіруе твае паводзіны. Так закладваецца характар, сцэнар будучага жыцця — і важна, каб гэтыя працэсы не далі збою! Нават пірог сумесна спячы — гэта вельмі шмат значыць. А ў дзіцячым доме дзеці атрымліваюць усё гатовае: згатаваную ежу, памытае і папрасаванае адзенне. Яны не бачаць, як купляюцца прадукты, варыцца суп ці пячэцца пірог.

Але гэта не азначае, што ў сям’і вас не чакае ніякіх цяжкасцей. Калі вы прымаеце адказнае рашэнне ўзяць дзіця з дзіцячага дома, то падрыхтуйцеся да гэтага кроку — не толькі маральна і псіхалагічна, але і фізічна, бо дзеці патрабуюць шмат сіл. Заручыцеся падтрымкай з боку лекараў і псіхолагаў, а таксама родных і блізкіх людзей. Прайдзіце спецыяльную падрыхтоўку. І памятайце, што дзіця — гэта асоба са сваім характарам і сваім мінулым, часта не бясхмарным. Часам спачатку ўсё ідзе гладка, а потым хлопчык ці дзяўчынка пачынаюць расці, узнікаюць праблемныя пытанні. Трэба быць мудрымі і цярплівымі, мець сяброў і спецыялістаў, якія дапамогуць вам парадай і справай.

Перад тым, як узяць дзіця ў сям’ю, пазнаёмцеся з ім. Гучыць банальна, але на самой справе гэта важна. З выгляду ўсе дзеці прыгожыя і кранальныя, але бывае так, што менавіта з гэтым дзіцём вам цяжка будзе сысціся характарамі. Спачатку трэба пасябраваць з маленькім чалавекам, і толькі потым пачынайце яго ці яе выхоўваць, навучаць. Таму што, калі паміж вамі не будзе сяброўства, цёплых і шчырых адносін, паўплываць на паводзіны дзіцяці вы не зможаце. Ласка, сардэчнасць — на першым месцы. Будзьце гатовыя да таго, што дзіця будзе пастаянна правяраць, ці прымаеце вы яго такім, якое яно ёсць. Ці любіце яго, калі яно плача, нервуецца, робіць нешта не тое: ламае цацкі, кажа вам крыўдныя словы. Калі ўсё добра, любіць дзіця нескладана. А калі з’яўляецца праблема, трэба паказаць свайму выхаванцу, што вы яго прымаеце безумоўна.

Усё роўна, у якім узросце адбылася ў дзіцяці драма, — усе дзеці, якія спазналі няшчасце са сваімі біялагічнымі бацькамі, траўмаваныя. Гэта трэба ўлічваць. Бываюць неўсвядомленыя ўчынкі і паводзінныя рэакцыі, дзіця само не разумее, чаму плача або капрызіць. Дарослы павінен мець цвёрдую вытрымку, мудрасць і, вядома, падтрымку з боку педагогаў і псіхолагаў, а таксама ўнутраны стрыжань і пазітыўную ўстаноўку: «усё атрымаецца, я дапамагу дзіцёнку і ён (яна) будзе шчаслівы».

Не саромейцеся прасіць парады ў спецыялістаў. Ваша задача — накіраваць характар, здольнасці дзіцяці ў добрае рэчышча, дапамагчы яму ўсвядоміць сямейныя каштоўнасці, сфарміраваць маральныя прынцыпы. Вядома, гэта складаны, доўгі працэс, справа нават не пяці, а часам сямі-дзесяці гадоў. Я гэта бачу па сваіх выхаванцах, у якіх стараюся ўкладаць шмат добрага і разумнага, і вынікі з’яўляюцца не адразу. Лягчэй, калі дзіця з маленства жыло ў нядрэнных умовах. А калі спазнала цяжкі досвед, калі ўжо сфарміраваны негатыўныя звычкі, уздзейнічаць на іх бывае цяжка. Што ў такіх выпадках раблю? Стараюся наладзіць адносіны, падказаць, калі просіць парады — дапамагчы. Навязваць сваю волю сілай не мае сэнсу, бо асоба фарміруецца ў раннім дзяцінстве. Змяніць асобу немагчыма, але можна ўплываць на дзіця праз супрацоўніцтва, сяброўства і прыняцце.

Максім

Вясёлы, абаяльны, усмешлівы, гаваркі, любіць увагу і актыўныя гульні. Дапытлівасць гэтага шасцігадовага хлопчыка не ведае межаў: Максім хоча ўсё ведаць, усім цікавіцца і задае шмат пытанняў. Ласкавы і прыязны, ён ахвотна ідзе на кантакт, гатовы пагаварыць на любую тэму. З задавальненнем гуляе з іншымі дзецьмі, шчыры і адкрыты з дарослымі. Жыццярадасны і рухавы, не любіць доўга сядзець на адным месцы. Займаецца спортам, ахвотна катаецца на самакаце, ровары, гуляе ў футбол, зімой — у снежкі. Сабраць што-небудзь з дэталей канструктара, пакорпацца ў пясочніцы разам з іншымі дзецьмі — таксама ўваходзіць у кола яго захапленняў.

Цяпер Максім жыве ў дзіцячай вёсцы «Вытокі» разам з іншымі рабятамі. Калі знойдзецца сям’я, гатовая ўзяць яго пад апеку, каб займацца яго усебаковым развіццём, хлопчыку гэта пойдзе толькі на карысць.

Аляксандр

Сямігадовы Саша — спакойны, прыязны, разумны і старанны. Камунікабельны і вясёлы. Любіць актыўныя і пазнавальныя гульні. Ахвотна і з канструктарам павозіцца, і за мячом пабегае, і ў альбоме намалюе карцінку. Саша добры хлопчык, гатовы клапаціцца пра іншых і дзяліцца з імі прысмакамі і цацкамі. Любіць жывёл. У верасні ён пойдзе ў першы клас, а пакуль вучыцца лічыць і чытаць. Кемлівы і цікаўны, схоплівае веды на ляту, мае добрую памяць. Уразлівы і эмацыйны, Саша доўга памятае добрыя моманты жыцця: паездкі, сямейныя святы. А яшчэ ахвотна і без напамінкаў дапаможа маме — падмяце, прыбярэ рэчы на месцы. І вельмі любіць слухаць казкі!

У дзіцячай вёсцы «Вытокі» забяспечваецца паўнавартаснае яго выхаванне. Але здольны хлопчык зможа дасягнуць большых поспехаў, калі знойдзецца сям’я, гатовая аддаваць яму шмат часу і падтрымліваць на жыццёвым шляху.

 

ДУА «Дзіцячая вёска «Вытокі»

Тэл. 8 (017) 505-56-59


Інфармацыю пра наяўнасць часопіса "Алеся" у кіёску можна знайсці па нумарах: Брэст + 375 162 219838 Віцебск + 375 212 358437 Гомель + 375 232 558813 Гродна + 375 152 569508 Магілёў + 375 222 734102 Мінск і Мінская вобл. + 375 173 272542

Загаловак у газеце: «Калі ўсё добра, любіць нескладана»

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Сёння пачаў работу УНС у новым статусе

Сёння пачаў работу УНС у новым статусе

Амаль тысяча дзвесце чалавек сабраліся, каб вырашаць найважнейшыя пытанні развіцця краіны. 

Навука

Наколькі эфектыўна працуе сістэма інтэлектуальнай уласнасці?

Наколькі эфектыўна працуе сістэма інтэлектуальнай уласнасці?

Расказаў першы намеснік старшыні Дзяржаўнага камітэта па навуцы і тэхналогіях Рэспублікі Беларусь Дзяніс Каржыцкі.

Здароўе

У Нацыянальны каляндар плануюць уключыць новыя прышчэпкі

У Нацыянальны каляндар плануюць уключыць новыя прышчэпкі

Як вакцыны выратоўваюць жыцці і чаго можа каштаваць іх ігнараванне?

Грамадства

Курс маладога байца для дэпутата

Курс маладога байца для дэпутата

Аляксандр Курэц – самы малады народны выбраннік у сваім сельсавеце і адзіны дэпутат сярод сваіх калег па службе.