Вы тут

Спосабы выкарыстання ёлкі пасля зімовых свят


І добрае, і дрэннае мае ўласцівасць заканчвацца. Вось і навагоднія святы, якіх мы так чакалі, засталіся ў мінулым. Апошняе прывітанне — Стары Новы год — і ўсё, бывай, ёлка, да наступнага снежня... Але проста выкінуць дрэўца — гэта сумна, да таго ж, неэканомна і не «эка-фрэндлі» — навошта засмечваць навакольнае асяроддзе? Тым больш што ёлачка нам яшчэ спатрэбіцца.


Калі ёлка сапраўдная…

Знайсці прымяненне сапраўднаму іглічнаму дрэўцу прасцей, чым штучнаму. У першую чаргу гэта датычыцца яловых іголак. Шкада выносіць на сметнік такі каштоўны рэсурс: хвоя вылучае араматычныя лятучыя рэчывы, дэзінфікуючы паветра. Апошнія забіваюць мікробы і ўмацоўваюць нашу дыхальную і нервовую сістэму.

Можна, напрыклад, стварыць уласнае аўтарскае іглічнае мыла ручной работы. Мылаварэнне — моднае хобі многіх крэатыўшчыкаў, а калі вы будзеце рабіць дамашняе іглічнае мыла разам з дзіцем, гэты занятак ператворыцца ў цудоўны развіццёвы ўрок. Бонус — экалагічна чысты касметычны хэндмейд-прадукт з эфектам скрабу. Рэцэптаў хвойнага мыла ў інтэрнэце мноства. Прасцей за ўсё — стварыць уласнае мыла на аснове белага неараматызаванага дзіцячага.

Іголачкі здымаем з галінак (калі ёлка прастаяла ў вас некалькі тыдняў, ігліца будзе асыпацца без усялякіх намаганняў з вашага боку), прамываем і заліваем кіпенем хвілін на 7-10. Калі ігліца стане мяккая, яе трэба здрабніць — напрыклад, дробна парэзаць нажом. Дзіцячае мыла націраем на тарцы і разаграваем на вадзяной лазні, дадаўшы ў пластычную масу трохі вады (у прынцыпе, замест дзіцячага мыла можна проста купіць у краме для рукадзелля спецыяльную мыльную аснову). І пачынаем тварыць. Дадаём у наш будучы касметычны прадукт ігліцу, апельсінавы эфірны алей, карыцу, мёд — з чым яшчэ ў вас асацыюецца зімовая ўтульнасць? Прапорцыі — 1 ч. л. ігліцы на 100 г
асновы. Можна выкарыстоўваць зялёны харчовы фарбавальнік і спецыяльныя формачкі, можна абысціся без усяго гэтага, разліўшы наша мыла для застывання ў слоічкі з-пад ёгурта. Пакідаем усё гэта на 30 хвілін — і хэндмейд-касметыка гатовая: створаная на аснове яловай ігліцы, яна ўтрымлівае эфірныя рэчывы, а значыць, валодае рэлаксуючым эфектам, здольная сунімаць мігрэнь і з'яўляецца прафілактыкай прастуды.

Калі вы адчулі прыліў натхнення, можна частку мыльнай асновы пакінуць белай, а частку пафарбаваць. І зрабіць мыла паласатым, заліўшы яго ў форму пластамі або пры дапамозе драўлянай шпажкі намаляваўшы прыгожыя разводы.

Вы спытаеце, навошта ствараць сабе клопат, калі ў крамах вялізны выбар мыйных сродкаў на любы густ і кашалёк? Справа тут не ў неабходнасці чымсьці намыліцца. Справа — у хюге. Слова гэта скандынаўскае (хоць даўно ўжо стала міжнародным) і прамога перакладу на рускую ці беларускую мовы не мае. Яно азначае абсалют хатняй утульнасці, адчуванне абароненасці і яднання са сваімі роднымі. Стварыць такую атмасферу ў сваім доме пры дапамозе пакупных рэчаў досыць складана. Тут трэба тое, што зроблена з любоўю сваімі рукамі. Вазачкі, шторкі, тое ж мыла ручной работы, іншы хэндмейд. Не ад беднасці, а ад жадання карыстацца рэчамі, якія захоўваюць цяпло вашых рук і рук вашых любімых.

Дарэчы, здробненую ігліцу можна і не замешваць у мыла, а выкарыстоўваць для падрыхтоўкі іглічных ваннаў прыгажосці. Заліваем ігліцу кіпенем, настойваем паўгадзіны, працэджваем. Выліваем у ванну. Яловыя іголкі багатыя на вітамін С, а таксама А і вітаміны групы В. Як вынік — прыгожая скура і бліскучыя здаровыя валасы. Працягваючы гігіенічную тэму, заўважым, што некаторыя заўсёднікі паравой лазні любяць яловыя венікі. Праўда, калючыя яловыя галінкі трэба доўга размочваць у кіпені. Ну і наогул такі венік — на аматара.

Працягваючы тэму хатняй утульнасці, іглічныя галінкі можна пакласці ў шклянку, заліць асновай для вырабу свечак (таксама прадаецца ў рукадзельных крамах) і стварыць прыгожыя зімовыя свечкі. Можна змясціць ігліцу ў палатняныя мяшэчкі і зрабіць араматычныя сашэ (іх кладуць у шафу, дзе захоўваецца чыстая пасцельная бялізна).

А калі вы — заўзяты агароднік-садавод, то захавайце ігліцу да вясны: гэта выдатная мульча для пасадак. Утрымлівае вільгаць у глебе, адпужвае насякомых-шкоднікаў і выдатна спраўляецца з грыбковымі захворваннямі культурных раслін. Дарэчы, яловыя іголкі паніжаюць pH глебы і дапамагаюць росту культур, якія любяць кіслую зямлю (рададэндроны, садовыя чарніцы). А яшчэ ігліца — дзейсны сродак барацьбы са шкоднікамі бульбы, у прыватнасці, з драцянікам. Увесну, саджаючы бульбу, змясціце ў кожную лунку жменю ігліцы, і гэта забяспечыць выдатны ўраджай.

Але ж, акрамя ігліцы, у ёлкі ёсць яшчэ галіны і ствол. Што рабіць з імі? Тое, што «на паверхні» — «тачылка» для ката. Кошкам падабаецца смалісты, «прыродны» хвойны пах — нездарма ж яны кожны Новы год імкнуцца паваліць ёлку! Ачысціце ствол ёлкі ад калючых сучкоў і кары, умацуйце на ўстойлівай падстаўцы, шчыльна абматайце, напрыклад, бялізнавай вяроўкай. А верхавіну ўпрыгожце старым пампонам — няхай боўтаецца на вяровачцы: кот будзе задаволены.

Яшчэ адзін варыянт — распілаваць ствол на аднолькавыя па таўшчыні кружочкі, пакрыць іх лакам, склеіць клеявым пісталетам і зрабіць падстаўкі пад гарачае для кухні. Папярэдне драўляныя пласціны варта адшліфаваць і можна апрацаваць антысептыкам. Для дэкору выкарыстоўваюць не толькі лак, але і іншыя віды пакрыццяў. Напрыклад, фарбу.

Хочаце больш складаную творчую задачу — стварыце пано. Або драўляную шторку для ванны (ці для іншых памяшканняў) — глядзіцца хораша плюс бадзёры іглічны
водар. Распілоўваем дрэва на кружочкі аднолькавай таўшчыні, пакрываем лакам, у кожным свідруем адтуліну і нанізваем на леску або ланцужок.

Калі яна ў вазоне…

Навагодняя ёлачка ў кветкавым гаршку даўно перастала быць экзотыкай: з аднаго боку, не трэба высякаць жывое дрэўца, з другога — падманваць сябе, што штучная елка здольная стварыць навагоднюю атмасферу не горш за сапраўдную лясную прыгажуню. Наогул, ніякія хвойныя не прызначаныя для дамашняга вырошчвання. І елка — не выключэнне. Таму важна як мага хутчэй перасадзіць яе ў адкрыты грунт. А да гэтага трэба правільна пасяліць елку — у самае халоднае месца. У чалавечым жыллі елцы горача, душна і занадта суха. Лепш за ўсё яна будзе адчуваць сябе на зашклёным балконе, пад аховай ад прамых сонечных прамянёў. Вельмі важна падтрымліваць вільготнасць: апырскваць елку з пульверызатара, паставіць побач ёмістасць з вадой. Паліваць расліну лепш раз у тыдзень, занесці ў дом — толькі на пару навагодніх дзён і не ставіць паблізу ад батарэй. Вырашыўшы, што прыйшла вясна, елка пойдзе ў рост, і карані аслабнуць у цесным вазоне. Перасаджваць елку ў адкрыты грунт (на прысядзібным участку або ў лесе) трэба, як толькі сыдзе снег. На жаль, іглічныя расліны дрэнна пераносяць перасадку: выжывальнасць складае прыкладна 50 %. Гэта звязана з тым, што нават пры лёгкім пашкоджанні каранёвай сістэмы іглічныя гінуць, таму перасаджваць іх можна толькі з камяком зямлі, каб не пашкодзіць карані. Але ўсё ж лепш рызыкнуць, чым пакідаць елку ў доме. У пакаёвых умовах іглічным патрабуецца апырскванне тройчы ў дзень (што вельмі нязручна для гаспадара!), інакш пачнецца апад ігліцы. Аптымальны варыянт для загараднага жылля — яшчэ да перасадкі ў адкрыты грунт прыкапаць ялінку непасрэдна з вазонам у снег пад адкрытым небам
(у зацененым месцы). І працягваць прыглядаць за ёй, пакуль не адтае глеба.

Калі ёлка штучная…

Утылізацыя штучных ёлак — сур'езнае пытанне ў многіх краінах. Справа ў тым, што яе іголкі робяцца з поліэстэру, і перапрацоўцы такія «дрэвы» не падлягаюць. Між тым, яны ёсць амаль у кожным доме і, зразумела, прыходзяць у непрыдатнасць. Што рабіць са штучнай елкай?

Адзіны варыянт — хэндмэйд-вырабы. Але паколькі матэрыял зусім не прыродны, то і прасторы для крэатыву тут няма. Драўніна сама па сабе валодае прыгожай тэкстурай, ігліца пахне лесам, а канструкцыя з жалезак і прадуктаў нафтаперапрацоўкі мае прэзентабельны выгляд, мабыць, толькі адразу пасля пакупкі. Тэарэтычна з яе галінак можна зрабіць нейкія ненавагоднія элементы дэкору для дому і саду, але каб яны добра выглядалі, патрэбны, напэўна, прафесійныя навыкі дызайнера. Калі месца дазваляе, можна захаваць штучную елку, што прыйшла ў непрыдатнасць, каб праз год выкарыстаць яе для навагодніх элементаў аздаблення дому. Або зрабіць штучныя яловыя лапкі асновай велікоднага вянка. Вешаць на дзверы велікодны вянок — заходнееўрапейская традыцыя (як і вянок калядны). Гэта адзін з сімвалаў Вялікадня, сэнс якога — вечнае жыццё. Наогул велікодны вянок робяць з галінак ліставых раслін, натуральных або штучных. Але і са штучнымі яловымі лапкамі можна паспрабаваць пакрэатывіць. Калі дадаць у вянок сімвалы Вялікадня — яйкі, кветкі і лісце, гэта прыглушыць навагодні сімвалізм, што традыцыйна замацаваўся за ігліцай.

Аляксандра АНЦЭЛЕВІЧ

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Дыета ад хандры. Што жаваць, каб не перажываць

Дыета ад хандры. Што жаваць, каб не перажываць

«Сумныя» прадукты — прэч з халадзільніка!

Грамадства

«Сталінскі праспект мы называлі брадвеем». Як і чым жылі беларускія стылягі

«Сталінскі праспект мы называлі брадвеем». Як і чым жылі беларускія стылягі

Пасля смерці Сталіна «жалезная заслона», якая аддзяляла Савецкі Саюз ад навакольнага свету, прыадчынілася.

Калейдаскоп

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

АВЕН. Неабходна будзе сканцэнтраваць намаганні на рабоце.

Грамадства

Прынцып Інэсы Караткевіч: цаніць кожную хвіліну

Прынцып Інэсы Караткевіч: цаніць кожную хвіліну

«Ні разу не пашкадавала, што прыйшла працаваць у такую ўнікальную структуру, як спажыўкааперацыя»