Вы тут

Што ў папраўчых установах робіцца каб асуджаныя пайшлі па правільным шляху


«Жыццё пражыць — не поле перайсці. Ніколі нельга ставіць на сабе крыж. Трэба ісці наперад. Усе мы не без граху, усялякае здараецца ў жыцці. Не трэба смуткаваць і дажываць дні. Патрэбна жыць і развіваць душу, якая ёсць у кожнага. І прабачыць сабе, папрасіць прабачэння перад Богам, дараваць тым, хто нам шкодзіў. Я думаў, што мой лёс — дажываць дні і не псаваць жыццё родным. Упэўнены, і на вас ужо крыж паставілі. Але не! Вы павінны самі сабе сказаць: «Я буду шчаслівы». Нікому не дазваляйце вас зламаць. Ідзіце ў жыццё, да сваёй сям'і і да сваіх будучых дзетак», — з такімі словамі вядомы параалімпіец Аляксей Талай звярнуўся да асуджаных, з якімі сустрэўся ў папраўчай установе № 2 горада Бабруйска.


Фота Дэпартамента выканання пакаранняў МУС.

Матывацыйны спікер рэгулярна наведвае папраўчыя ўстановы. Яго мэта — не вучыць жыць дарослых людзей, а закрануць іх сэрцы і душы, расказаць, як важна любіць жыццё, нягледзячы ні на што. Ідэя праводзіць падобныя трэнінгі ад Аляксея Талая ў калоніях належыць Дэпартаменту выканання пакаранняў Міністэрства ўнутраных спраў Рэспублікі Беларусь.

— У сістэме выканання пакаранняў, у цэнтры якой людзі з рознымі лёсамі, неабходна, каб з імі працавалі прадстаўнікі грамадскасці, таму мы запрашаем прадстаўнікоў грамадскай супольнасці, якім давяраюць, — расказвае начальнік аддзела выхаваўчай работы са спецкантынгентам у папраўчых установах, следчых ізалятарах і лячэбна-працоўных прафілакторыях Дэпартамента выканання пакаранняў МУС падпалкоўнік унутранай службы Дзяніс ПАЎЛЕНКА. — Важна, каб словы аб патрыятызме, жыцці яны чулі не толькі ад чалавека ў пагонах, але і ад звычайнага грамадзяніна, які сам перажыў складаную жыццёвую сітуацыю і змог яе пераадолець. Асуджаныя павінны бачыць, што нават у найскладанейшых сітуацыях не ўсё страчана.

Першы крок да новага жыцця

Відэавіншаванне з Новым годам ад параалімпійца, бізнесмена, члена Канстытуцыйнай камісіі і матывацыйнага спікера, якое летась паказалі ва ўсіх калоніях, выклікала рэзананс сярод асуджаных. І стала ясна: трэба сустракацца асабіста. Першай калоніяй, якую наведаў Аляксей Талай, стала папраўчая ўстанова № 8 у Оршы. Тут адбываюць пакаранне тыя, хто асуджаны неаднаразова.

— Спецыфіка гэтых людзей у тым, што яны любяць сябе шкадаваць, — заўважае Дзяніс Паўленка. — Яны кажуць, што пайшлі на злачынства, таму што не маглі знайсці работу, іх падставілі і гэтак далей. А тут яны бачаць чалавека без рук, без ног, у якога ёсць работа, сям'я. Гэта зараджае ў асуджаных унутраныя супярэчнасці, яны пачынаюць аналізаваць сваё жыццё. Працэс выпраўлення перш за ўсё псіхалагічны. Чалавек павінен сам захацець змяніцца. А калоніі ствараюць для гэтага ўсе ўмовы: людзі тут працуюць, вучацца. Сустрэча з Аляксеем Талаем для некаторых можа стаць першым крокам у жаданні змяніць жыццё.

Дзякуючы Дэпартаменту выканання пакаранняў МУС, карэспандэнт «Звязды» пабывала падчас такіх сустрэч у выхаваўчай і папраўчай установах горада Бабруйска. «Супрацоўнікі калоній адзначаюць, што асуджаныя заўсёды абмяркоўваць такія сустрэчы, — расказвае намеснік начальніка ўпраўлення арганізацыі папраўчага працэсу Дэпартамента выканання пакаранняў МУС палкоўнік унутранай службы Аляксандр КРАЛЬКО. — Апошнія прызнаюцца, што іх гэта матывуе. Невядома, як бы яны сябе паводзілі, трапіўшы ў такую складаную сітуацыю. Наколькі працуе такая матывацыя — іншае пытанне. У адных яна ўзнікае на найбліжэйшую перспектыву, некаторым такога запалу хапае надоўга. А ёсць і тыя, хто дасягае пэўных поспехаў і сапраўды мяняецца».

Псіхалагічны выбух

Псіхолагі сцвярджаюць: галоўнае ў матывацыйнай справе — гаварыць людзям тое, што ім блізка і цікава. Аляксей Талай гэта добра ведае. Таму ў сваіх выступленнях закранае самыя розныя тэмы. Дзяніс Паўленка расказвае, што апошнім часам у калоніях зроблены акцэнт на здаровым ладзе жыцця, наладжана інфраструктура, праводзяцца спаборніцтвы. За час адбывання пакарання людзі, якія раней атрымлівалі толькі павесткі ў міліцыю, пачынаюць збіраць кубкі, дыпломы, граматы. Напрыклад, у папраўчай установе № 2 горада Бабруйска асуджаныя ініцыіравалі стварэнне спартыўнай залы, распрацавалі эскізы трэнажораў і нават аб'ядналіся ў хакейную каманду.

— Калі Аляксей расказвае ім пра сваю спартыўную кар'еру, яны разумеюць, наколькі спорт важны для жыцця, — удакладняе Дзяніс Паўленка. — Яны бачаць, што чалавек можа сканцэнтраваць у сабе мноства здольнасцяў і развіваць іх. У іх адбываецца своеасаблівы псіхалагічны выбух: чаму чалавек без рук і ног змог, а яны не могуць. Спадзяюся, гэта дапаможа ім і на свабодзе весці нармальны лад жыцця, а не вяртацца на злачынны шлях.

У выступленнях Аляксей робіць акцэнт на сваім дзяцінстве, расказвае, як яго выхоўвалі бацькі, дзядуля. Адзначае, што менавіта іх выхаванне дапамагло перажыць тую катастрофу, якая здарылася з ім у 16 гадоў. «Асуджаныя — як тыя дзеці: усе расповеды Аляксея прапускаюць праз сябе, успамінаюць сваё дзяцінства, якое, магчыма, было падобным да дзяцінства Аляксея, — тлумачыць Аляксандр Кралько. — Яны разважаюць, чаму ён змог узяць сваё жыццё ў рукі, а яны — не. Не ўсе, вядома, так думаюць. Але калі хаця б у часткі асуджаных такія думкі ўзніклі, было б добра».

Зразумела, што адна сустрэча не можа цалкам змяніць светапогляд дарослага чалавека. Аднак Аляксей Талай пастаянна прысутнічае ў жыцці асуджаных.

Артыкул — не кляймо

— У вачах некаторых асуджаных я бачыў душу: чалавек усвядоміў сваю віну і адчувае пакуты сумлення, — дзеліцца Аляксей Талай. — Мне іх шкада. І я прашу Бога, каб яны выстаялі, вытрымалі і пачалі новае жыццё, знайшлі на гэта сілы. Няхай такіх людзей падобныя сітуацыі зробяць мацнейшымі, а не раззлуюць на ўвесь свет. Асабліва гэта важна зусім маладым хлопцам, з якімі я сустракаўся ў калоніі для непаўналетніх.

Не ставяць крыж на асуджаных і спецыялісты Дэпартамента выканання пакаранняў МУС. «Нельга меркаваць аб чалавеку толькі па яго злачынстве, — перакананы Дзяніс Паўленка. — Усё індывідуальна, усякае можа здарыцца ў жыцці. Людзі тут самыя розныя. У кожным злачынстве трэба разбірацца». Згаджаецца з ім і Аляксандр Кралько: «Самі па сабе крымінальныя артыкулы — не кляймо. І калі асуджаныя пры дапамозе нашых супрацоўнікаў і людзей, якія іх наведваюць, адкрыюць у сабе нешта добрае і будуць развіваць, вялікая верагоднасць таго, што на свабодзе яны пойдуць па правільнай сцяжынцы. Наша задача — падтрымаць і зрабіць так, каб яны захавалі любоў да свету».

Валерыя СЦЯЦКО

Загаловак у газеце: Працэс выпраўлення — псіхалагічны працэс

Выбар рэдакцыі

Грамадства

 Для чаго Аляксей Хомчык стаў урачом?

Для чаго Аляксей Хомчык стаў урачом?

«Дзядзька Васіль загінуў, ты павінен працягнуць яго справу. Ты добра вучышся, павінен стаць доктарам».

Грамадства

Буякі, суніцы і лісічкі — прыцэньваемся да падарункаў чэрвеня

Буякі, суніцы і лісічкі — прыцэньваемся да падарункаў чэрвеня

«Ёсць і імпартныя, іспанскія — яны па-ранейшаму ў раёне 70 рублёў за кіло, 30 рублёў — кантэйнер».

Экалогія

У Беларусі пабудуюць 30 рэгіянальных смеццеперапрацоўчых заводаў

У Беларусі пабудуюць 30 рэгіянальных смеццеперапрацоўчых заводаў

Агульная плошча звалак у Беларусі займае каля 4 тысяч гектараў.