Вы тут

Сяргей Рутэнка: Са мной варыянт «нічога не рабіць» не пройдзе


Дынаміка і імклівасць спорту робяць яго рэчаіснасць насычанай на падзеі, імёны і адкрыцці. Ад гэтага толькі цікавей назіраць, як з кожным годам пішацца спартыўная гісторыя. І як яе пішуць адны і тыя ж людзі, мяняючы сваё месца ў гэтай гісторыі. А часам — мяняючы і від спорту. Як, напрыклад, гэта зрабіў Сяргей Рутэнка. Яго імя трывала асацыіруецца з гандболам, у развіццё якога ён унёс вялікі ўклад. А сёння Сяргей Рутэнка ўзначальвае Беларускую тэнісную федэрацыю. Чым гандбольны вопыт дапаможа ў развіцці тэніса і якія планы ў кіраўніка гэтага віду спорту, Сяргей Рутэнка расказаў «Звяздзе».


— Сяргей Аляксеевіч, вы ўзначальваеце тэнісную федэрацыю амаль паўгода. Ужо паспелі дасягнуць нейкіх пастаўленых мэт?

— Магу сказаць, што мы ўжо зрабілі за гэты час. Я наведаў большую частку рэгіёнаў краіны, але не ўсе. Убачылі асноўныя праблемы — трэнеры, суддзі, інфраструктура. Мы вядзём работу па лініі адукацыі, распрацоўваем праграму павышэння кваліфікацыі. Наша задача — ахапіць як мага больш рэгіянальных школ, прадаставіць ім спецыялістаў, у некаторых рэгіёнах гэта вялікая праблема. Развіваем такія кірункі як тэніс на калясках, пляжны тэніс, аматарскі тэніс. У планах — пад эгідай федэрацыі правесці чэмпіянат краіны па аматарскім тэнісе. Гэта асноўныя моманты, над якімі мы працуем. І, на жаль, міжнародныя праблемы, што зваліліся на нас у апошні месяц, унеслі свае карэкціроўкі ў работу. Мы спадзяваліся, што ў нашых калег хопіць мудрасці прыняць іншае рашэнне і не рабіць такія рэчы. Але не... Таму вялікую частку часу, энергіі і сіл забірае вырашэнне дадзенай праблемы. Мы актыўна супрацоўнічаем з Расійскай Федэрацыяй, я камунікую з калегамі з Грузіі. Наладжваем адносіны з краінамі постсавецкай прасторы. Гэта таксама вялікі кавалак работы, і стараемся з усім спраўляцца.

— Але беларускія тэнісісты могуць выступаць у міжнародных турнірах ІTF і WTA. Можна сказаць, што ў гэтым пашанцавала?

— І пашанцавала, і не. Ігракі адчуваюць каласальны ціск. Я ўжо неаднаразова прасіў балельшчыкаў падтрымаць іх. Тэнісісты топ-узроўню — гэта самастойныя баявыя адзінкі, іх амаль не бывае ў краіне і яны пастаянна адчуваюць на сабе ціск. Так, яны выступаюць, але ў якіх умовах. На 6 мая ў нас запланавана пазачарговая міжнародная канферэнцыя з нагоды адхілення беларускіх і расійскіх тэнісістаў. І я спадзяюся, што дэмакратычныя заходнія сілы змогуць не выключыць мікрафон і паслухаць, што я ім скажу. Я хачу данесці да іншых федэрацыяй, якія будуць там прысутнічаць, наступнае: няма ніякай гарантыі, што іх не адхіляць заўтра. Мне будзе цікава паглядзець на іх рэакцыю. Спадзяюся, дадуць сказаць. Я быў сведкам, як на Асамблеі Міжнароднай федэрацыі гандбола расійскаму прадстаўніку проста выключылі мікрафон. Але гэта было да пандэміі, мы былі разам у адной зале і ён проста стаў гучна выступаць. У нас будзе анлайн-сустрэча і, спадзяюся, камеру мне не выключаць.

Сёння яны стараюцца знішчыць усе, што тут было створана за апошнія 30 гадоў. Практычна з нуля за 30 гадоў Беларусь дала свету такіх гульцоў як Максім Мірны, Вікторыя Азаранка, Арына Сабаленка, Аляксандра Сасновіч, Ілья Івашка. Мала якія краіны могуць пахваліцца такім вынікам. Мы будзем працаваць у рэаліях, што сёння склаліся. Але хацелася б іх разумець. На сёння ўсе прававыя і нарматыўныя інстытуты знішчаны. Па вусным пажаданні МАК кагосьці адхілілі, кагосьці — не. І незразумела, як далей працаваць. Калі ёсць рэгламент, мы будзем яго прытрымлівацца, выпраўляць недахопы. Але яго няма.

— Вельмі прыемна, што, нягледзячы на ўсе цяжкасці, вы развіваеце тэніс на калясках.

— Я не хачу вельмі хваліцца. Мы дамовіліся, што ўсякая дапамога і падтрымка будзе аказана. Мы ўжо арганізавалі ўдзел нашых спартсменаў у расійскіх спаборніцтвах. Мы будзем супрацоўнічаць з Нацыянальным Параалімпійскім камітэтам. Для мяне гэта нават не абмяркоўваецца, гэта нашы спартсмены.

— Зразумела, што гандбол і тэніс — абсалютна розныя віды спорту. Але ў рабоце кіраўніка тут ёсць пункты перасячэння?

— У міжнародных федэрацыях працуе шмат прадстаўнікоў іншых відаў спорту. Томас Бах — фехтавальшчык, але сёння кіруе ўсімі алімпійскімі відамі спорту. Тры з паловай гады, што я быў у статусе намесніка старшыні федэрацыі гандбола, я адказваў за Магілёўскую вобласць, і да гандбола амаль не меў дачынення. Я не казаў трэнерам, як працаваць. На мяне былі ўскладзены арганізатарскія функцыі. Там я атрымаў шмат вопыту. Напрыклад, як прыцягнуць маладых спецыялістаў, калі няма бюджэту. І там я ўбачыў, як моцна дзяржава падтрымлівае спорт: ад адукацыі і размеркавання спецыялістаў да першапачатковай дапамогі. Гэты механізм сапраўды працаваў, мне трэба было толькі знайсці людзей. Многія казалі, што за такую зарплату я нікога не знайду. Але былі маладыя энтузіясты, якім трэба было стварыць умовы. Такая ж сітуацыя і ў тэнісе. Шмат спецыялістаў сканцэнтравана ў Мінску, але яны занятыя сем гадзін на тыдзень. Гэта вельмі мала, і мы з такой сітуацыяй мірыцца не будзем. Але мы будзем прыслухоўвацца да людзей і ісці ім насустрач. Сёння наша работа накіравана на падрыхтоўку рэзерву. Гэта важна для кожнага, бо гэта — развіццё тэніса. Калі мы не будзем працаваць, праз 10 гадоў у нас не будзе ніякага тэніса. Гэта ў інтарэсах не толькі краіны, але і ўсіх спецыялістаў, занятых у ім.

— Спартыўны кіраўнік павінен разумець псіхалогію сваіх спартсменаў, асаблівасці трэніровачнага працэсу?

— На мой погляд, так. Напрыклад, у тэнісе ёсць паняцце сусветнага рэйтынгу. І кожны тэнісіст павінен прайсці ўсе стадыі развіцця, пастаянна выступаць на міжнародных спаборніцтвах, набіраць балы і рэйтынг. Мы не можам трымаць яго дома, а потым заявіць, што ў нас вырасла новая зорка. Яны з юніёрскага ўзроўню павінны набіраць рэйтынг. І ў сённяшніх умовах нам трэба гэта ўлічваць. Мы можам стварыць сваю сістэму ацэнкі гульцоў, але яна не будзе працаваць на міжнародны рэйтынг.

Кожны від спорту патрабуе індывідуальнага падыходу. Гэта адна з прычын, чаму я сам стаў займацца тэнісам. На трэніроўках можна і са спецыялістамі пагаварыць, і са спартсменамі. Даведацца, што іх цікавіць, хвалюе. Кіраўніку тое вельмі важна.

— Калі вы актыўна паглыбіліся ў тэніс, сустрэлі нешта такое, што моцна вас здзівіла ў гэтым відзе спорту?

— Мяне здзівіла, як трэнеры ўважліва ставяцца да псіхалагічнага стану спартсменаў. У іншых відах спорту я такога не заўважаў. Так, у камандных відах усе зараджаны на перамогу, настроены аддаваць усе сілы. Але там не надаюць такой важнасці псіхалагічнаму стану. Я нават адчуў гэта на сабе, калі пачаў трэніравацца. Я ў тэнісе навічок і мяне ўразіла, які гэта тэхнічна складаны від спорту, дзе значэнне маюць нават невялікія нюансы. І я адчуў, што такое, калі гульня не атрымліваецца, пачынаеш злавацца і ўсё пагаршаецца. Гэта мяне здзівіла.

— Сяргей Аляксеевіч, як вядома, у вас ёсць вопыт работы ў замежных спартыўных арганізацыях, дзе зусім іншы спартыўны менеджмент. Сёння ў сваёй рабоце вы гэты вопыт выкарыстоўваеце?

— Вельмі цяжка адказаць адназначна, але я паспрабую. У еўрапейскіх краінах спартыўны менеджмент працуе па законах рынку. Уплывае і тое, што гэтыя дзяржавы не такія сацыяльна арыентаваныя, як наша. Усе гэтыя рэаліі адбіваюцца на функцыянаванні спартыўнага менеджменту. У нас ёсць буйныя дзяржаўныя прадпрыемствы, якія дапамагаюць спорту. Часта ўзнікаюць размовы, што спартыўным федэрацыям трэба актыўна супрацоўнічаць з камерцыйнымі структурамі і самім забяспечваць сябе грашамі. Але ў той жа час ёсць шэраг бюракратычных момантаў, з-за якіх мы не можам тое зрабіць. І мы становімся абмежаванымі для ўзаемадзеяння з пэўнымі формамі ўласнасці. Гэта не добра і не дрэнна, проста канстатацыя факта, што ёсць два розныя падыходы. Некаторыя заходнія падыходы ў нас прымяняць вельмі складана. Прывяду прыклад. Я ставіў пытанне, чаму мы не пераймаем вопыт стварэння спартыўных акадэмій, як на Захадзе. Аказваецца, калі калегі абмяркоўвалі апошняе з бацькамі спартсменаў, тыя вельмі абураліся. Яны не хочуць падпісвацца пад тым, што вось цяпер акадэмія будзе выхоўваць іх спартсмена, але потым яны будуць павінны аддаваць частку даходаў акадэміі. Але тыя ж самыя бацькі пагаджаюцца на такія ўмовы ў заходніх акадэміях.

І ў той жа час, у нашай структуры спартыўнага менеджменту ёсць свае перавагі. Напрыклад, многія заходнія калегі прызнаваліся, што яны могуць толькі марыць пра такія спартыўныя комплексы, як ёсць у нас. У нас два розныя шляхі развіцця. І мне ў рабоце патрэбны крыху іншы вопыт.

— Які?

— Веданне менталітэту нашых спецыялістаў і замежных калег. Разуменне, чаго хочуць прадпрыемствы і бізнес, на што яны разлічваюць. Гэта цэлае мастацтва.

— Напэўна, ваш міжнародны вопыт сёння дапамагае вам у няпростых перагаворах з калегамі з міжнароднай федэрацыі?

— Не буду называць прозвішчы кіраўнікоў, з якімі я меў гаворку. Мой вопыт падказвае, што не варта ім верыць. Калі мы размаўляем тэт-а-тэт, яны цалкам са мной пагаджаюцца і сцвярджаюць, што ўсё разумеюць. Але кажуць адно, а робяць іншае. Прывяду прыклад. Яшчэ да гэтага бана я размаўляў з прэзідэнтам Міжнароднай тэніснай федэрацыі Дэвідам Хагерці. Пасля падзей 2020 года нам забаранілі праводзіць дзіцячыя міжнародныя турніры, спасылаючыся на тое, што ў нашай краіне небяспечна. Мова дазваляе мне гутарыць з ім без перакладчыка. І я проста спытаў, чаму яны вырашылі, што ў Беларусі небяспечна. У адказ пачуў, што ёсць нейкая незалежная кампанія, якая праводзіць расследаванне. Але ніхто з міжнароднай федэрацыі ці з гэтай кампаніі ў Беларусь не прыязджаў. Ведаючы іх менталітэт, мне прасцей загнаць іх у кут. Але які сэнс тое рабіць? Я як былы спартсмен і сённяшні кіраўнік ні ў якім разе не стану рызыкаваць бяспекай спартсменаў, запрашаючы іх на турніры ў нашу краіну. Я запрасіў членаў камісіі міжнароднай федэрацыі прыехаць у Беларусь, паабяцаў усё ім паказаць. Да нас ніхто так і не прыехаў.

— На першым нацыянальным форуме трэнераў па тэнісе, які прайшоў у сакавіку, вы падкрэслілі, што да трэнерскай работы варта прыцягваць не топавых спартсменаў, а тых, у каго не ўсё атрымалася. Сяргей Аляксеевіч, чаму вы так лічыце?

— Там было пытанне, чаму мы не прыцягваем топавых спартсменаў. Я адказаў, што тое неабавязкова рабіць. Калі наш топавы спартсмен захоча стаць трэнерам, мы будзем толькі рады. Але ва ўсіх відах спорту практыка паказвае, што добрымі трэнерамі становяцца спартсмены, у якіх засталося ўнутранае незадавальненне сваімі дасягненнямі. І яны стараюцца кампенсаваць гэта як трэнеры. Такі быў мой асноўны пасыл. У спорце галоўнае — жаданне дайсці да сваёй мэты як спартсмен ці як трэнер. Топавы спартсмен, як правіла, даходзіць.

Я не скажу пра сябе, што я топавы спартсмен, няхай іншыя даюць ацэнкі. Але ў нейкі момант я вельмі стаміўся ад спорту, і не ад самога гандбола, а ад яго паднаготнай. Яе не бачаць гледачы, не заўсёды заўважае нават кіраўніцтва, але спартсмены бачаць усё. І я сапраўды стаміўся. Я разумеў, што са сваім характарам я не змагу сядзець ці стаяць каля пляцоўкі і крычаць гульцам, што рабіць, не мачы магчымасці выйсці самому і ўсё зрабіць. З многім прыходзіцца мірыцца. Мы гулялі фінал Лігі чэмпіёнаў, я выступаў з траўмай, з трэшчынай у назе. І на лаўцы пры замене я сядзеў побач з супервайзерам, які сачыў за работай суддзяў. Я бачу, што ў сапернікаў склалася сітуацыя, пры якой павінны даць чырвоную картку. А яе не даюць. Той супервайзер просіць мяне не заводзіцца. Маўляў, у іх на гэтай пазіцыі толькі адзін гулец, на якога трацяць шмат грошай і выдаляць яго нельга. І гэта адзін з мільёна прыкладаў, з якімі сутыкаецца спартсмен. І ад такога стамляешся, плюс фізічная стомленасць, траўмы. У спорце ёсць вялізны пласт момантаў, якія не бачаць аматары. І ім не трэба яго бачыць, яны глядзяць гульню і атрымліваюць задавальненне. Спорт у першую чаргу — відовішча для людзей. Трэнерам я дакладна быць не хачу. Магчыма, яшчэ нешта зменіцца, маё жыццё ўжо столькі разоў падкідвала сюрпрызы, што я ўжо не ведаю, чаго чакаць. Але сёння дакладна не хачу. Я думаю, што ў тэнісістаў таксама наступае перанасычэнне сваім спортам. Таму добрымі трэнерамі становяцца тыя, у каго застаецца недаказанасць.

— На форуме шмат увагі ўдзялялася праблеме трэнерскага патэнцыялу ў рэгіёне. Як вы плануеце вырашаць дадзеную праблему?

— Мы не мелі ілюзій, што на форуме мы здымем усе праблемы. Я як кіраўнік хацеў пачуць, што хвалюе трэнераў. Як бы мы ні сцвярджалі, што мае дзверы заўсёды адчыненыя, не ўсе фізічна могуць даехаць. І форум стаў пляцоўкай, каб пачуць і акрэсліць праблемныя моманты. Я для сябе адзначыў шмат цікавага па адукацыі, па судзейскай праблеме. Пасля форуму мы знайшлі трэнера ў Магілёўскую вобласць. Мы атрымалі зваротную сувязь, у якіх абласцях патрэбныя спецыялісты і каго мы можам туды накіраваць. Гэта вялікая карпатлівая работа, якая патрабуе шмат часу. Форум даў разуменне, у які бок нам усім рухацца, каб вырашыць агульныя праблемы. Яны былі, ёсць і будуць. Ад іх можна хавацца, і тады яны будуць нарастаць. А можа іх вырашаць у парадку ўзнікнення.

— Падчас форуму вы неаднаразова прасілі калег праяўляць ініцыятыву, быць актыўнымі. Але, пагадзіцеся, можа быць такое, калі людзі вас паслухалі, натхніліся, але вярнуліся ў свае гарады, выдыхнулі — і ўсё ўвайшло ў каляіну?

— Сапраўды, заўвага трапная. І нацыянальны форум трэнераў па тэнісе не быў аднаразовым мерапрыемствам, мы плануем праводзіць яго як мінімум раз на год. У рабоце федэрацыі будзе шмат змяненняў, і трэнеры павінны рухацца разам з намі. Для гэтага нам трэба працаваць над змяненнямі ў іх свядомасці.

— У сваім выступленні вы сказалі: «У нас ёсць два варыянты — або нічога не рабіць, або працаваць. Але са мной варыянт «нічога не рабіць» не пройдзе». Сяргей Аляксеевіч, вы жорсткі кіраўнік?

— Я сам быў спартсменам, я ведаю, што такое, калі трэнер цябе ганяе, і добра памятаю, як на гэта скардзяцца гульцы. Калі я перайшоў у «Барселону», я нібыта трапіў у рай, я нават сам казаў спартсменам, што трэба больш працаваць. Мяне, вядома, ніхто не слухаў. А калі трэнер не вытрымаў і стаў усіх муштраваць, яны занылі. Я не бачыў ні адной каманды, ні адной сферы, дзе б усё працавала само сабой, без кантролю кіраўніка. Так заўсёды было. І тут я раздзяляю пазіцыю нашага Прэзідэнта, які заўсёды кажа настройвацца на сур'ёзную работу. Усе, хто прысутнічаў на форуме для трэнераў, хварэюць за тэніс. Але на самай справе, не заўсёды словы супадаць з дзеяннямі. На форуме многія скардзіліся, што накіроўваюць на вучобу ў Мінск мноства спецыялістаў, але тыя не вяртаюцца, таму трэнераў у рэгіёнах не хапае. Мы зрабілі запыт, колькі людзей яны накіравалі, і рыторыка змянілася. Таму — так, са мной варыянт «нічога не рабіць» не пройдзе. Можна называць гэта дыктатурай, жорсткім кіраваннем, але інакш не будзе.

— Магчыма, выяўляецца спартыўная школа і работа са Спартаком Пятровічам Мірановічам, з яго легендарнымі напружанымі трэніроўкамі?

— Можа, і так. Я трапіў на збор да Спартака Пятровіча з трыма трэніроўкамі на дзень. Спаў на раскладушцы ў інтэрнаце, бо фізічна не паспяваў даехаць дадому праз увесь горад. Трэніраваліся мы ва Уруччы, а жыў я на Кунцаўшчыне, апошняй станцыяй метро тады была Пушкінская. Зразумела, такі рэжым паўплываў на характар і адносіны да работы.

— Сяргей Аляксеевіч, у вашым жыцці ёсць трэнеры, настаўнікі, на чый аўтарытэт вы абапіраецеся?

— Усе трэнеры і кіраўнікі любога віду спорту, старэйшыя за мяне, выклікаюць у мяне павагу. Я паважаю ўзрост, і гэта нават не абмяркоўваецца. Мне пашанцавала сустрэцца са многімі вялікімі трэнерамі. Нядаўна пазнаёміўся з Шамілем Тарпішчавым. Не трэба займацца тэнісам, каб ведаць, што гэта легендарны чалавек. Кіруюся я кімсьці? Хутчэй, не. Ад усіх трэнераў, з якімі я працаваў, я бачыў вялікую аддачу сваёй справе. І для мяне гэта ўрок па жыцці. Я не патрабую ад сваіх супрацоўнікаў больш, чым я раблю і аддаю сам. Гэта было маім асноўным прынцыпам, калі я быў капітанам клубаў і зборнай, яго прытрымліваюся і цяпер. Я заўсёды ўваходжу ў становішча людзей, я нікога не ламаю. Але і расслабіцца са мной нельга.

— Вельмі важна, каб для гэтага была моцная і баяздольная каманда калег...

— Мне пашанцавала. Калектыў Беларускай тэніснай федэрацыі вельмі мне дапамагае. Вядома, у некаторых момантах мы яшчэ прыглядаемся адзін да аднаго. Але каманда працуе вельмі добра. І я магу толькі сказаць ім «дзякуй» і пахваліць.

— Сяргей Аляксеевіч, гандбол не адпускае, за гульнямі сочыце?

— Безумоўна, не адпускае. Часам прыязджаю на гульні. Сустракаю шмат сяброў, яны пытаюцца пра тэніс, жартуюць, дзе мая ракетка. Цікава назіраць за нашымі маладымі гандбалістамі. Думаю, сёлета развязка чэмпіянату Беларусі будзе вельмі цікавай.

— А дзеці вашы спортам захапляюцца?

— Не паверыце, яны займаюцца таэквандо. Мы проста праходзілі міма спартыўнай школы, і яны прапанавалі зайсці пацікавіцца, што там ёсць. І мае дзеці захапіліся таэквандо. У іх секцыі працуюць выдатныя трэнеры, самі ў мінулым спартсмены. І дзеці літаральна ляцяць на трэніроўкі, я іх не прымушаю. Дачка займалася і верхавой яздой, і плаваннем, і мастацкай гімнастыкай. Але найбольшае жаданне і цікавасць выклікае толькі таэквандо.

— Як чалавек, які ведае ўсю паднаготную вялікага спорту, вы б хацелі, каб вашы дзеці сталі прафесійнымі спартсменамі, калі ў іх узнікне такое жаданне?

— Гэта будзе іх выбар. Важна рабіць тое, ад чаго атрымліваеш задавальненне. І калі для іх такім заняткам стане спорт, я буду толькі рады. Мне пашанцавала, я займаўся справай, якая прыносіла мне задавальненне. І сёння спорт мяне не адпусціў. Я дакладна не буду прымушаць дзяцей чымсьці займацца. Жонка ў мяне — чалавек мастацтва, дызайнер. Яна часта з дзецьмі малюе, ім падабаецца. І мы падтрымаем любы іх выбар. Мой абавязак — выхаваць іх так, як мяне выхавалі бацькі, з павагай да дарослых і іншымі базавымі прынцыпамі, даць ім магчымасць развівацца. Недзе падкажу, наўрад ці яны мяне паслухаюць, але гэта будзе іх выбар. Я не хачу, каб яны аднойчы да мяне прыйшлі і сказалі, што ўсё жыццё займаюцца нялюбай справай, якую я ім абраў. Свой выбар яны зробяць самі.

— Сяргей Аляксеевіч, у вас ёсць імя і рэпутацыя ў гандболе, ёсць прыватны бізнес. Аб'ектыўна ўзнікае пытанне, навошта вам пасада старшыні тэніснай федэрацыі і вялікая адказнасць, прадугледжаная такой пасадай?

— Мой светапогляд не дазваляе мне адмовіць людзям, калі я ім патрэбен. Калі мне кажуць, што патрэбныя мой вопыт, мае навыкі, як я магу сказаць «не». У мяне шмат пытаюцца, навошта я вярнуўся ў Беларусь, у нашу зборную, калі б у Іспаніі мог жыць на шырокую нагу, стаць там чэмпіёнам свету, алімпійскім чэмпіёнам, чаго, не хаваю, мне хацелася і я не дасягнуў. Але я не мог інакш. Я разумеў, што патрэбен тут. Вяртаючыся ў зборную, я разумеў, што еду ў горшыя ўмовы. Мы ехалі на турніры на простым аўтобусе, а зборная Іспаніі лятала на чартарных рэйсах і жыла ў пяцізоркавых гасцініцах. Калі я магу дапамагчы, я не магу адмовіцца. На выбарнай канферэнцыі я казаў, што пастараюся захаваць тое, што было да мяне, і ўдасканаліць тое, што ёсць сёння. Вось мая асноўная матывацыя як старшыні Беларускай тэніснай федэрацыі. Гэта спорт, мне гэта цікава. Узрост мне дазваляе спраўляцца з вялікай нагрузкай, з вялікай адказнасцю, і пакуль буду карысны, буду ў страі.

Валерыя СЦЯЦКО

Фота — Беларуская тэнісная федэрацыя

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Сёння распачынае работу УНС у новым статусе

Сёння распачынае работу УНС у новым статусе

Амаль тысяча дзвесце чалавек збяруцца, каб вырашаць найважнейшыя пытанні развіцця краіны. 

Навука

Наколькі эфектыўна працуе сістэма інтэлектуальнай уласнасці?

Наколькі эфектыўна працуе сістэма інтэлектуальнай уласнасці?

Расказаў першы намеснік старшыні Дзяржаўнага камітэта па навуцы і тэхналогіях Рэспублікі Беларусь Дзяніс Каржыцкі.

Здароўе

У Нацыянальны каляндар плануюць уключыць новыя прышчэпкі

У Нацыянальны каляндар плануюць уключыць новыя прышчэпкі

Як вакцыны выратоўваюць жыцці і чаго можа каштаваць іх ігнараванне?

Грамадства

Курс маладога байца для дэпутата

Курс маладога байца для дэпутата

Аляксандр Курэц – самы малады народны выбраннік у сваім сельсавеце і адзіны дэпутат сярод сваіх калег па службе.