Вы тут

Жыццё без пасудамыйкі, або Дазвольце сабе думаць рукамі


З жахам заўважыла, колькі губляю грошай, калі еду ў горад. Раптам становіцца патрэбным усё, што трапляецца на вочы. Не прыкмеціла, як за адзін дзень аддала шэсць рублёў за гарбату з варэннем з шышак, дваццаць рублёў за тры майкі для сыночка Сымонкі, ну і сабе адну прыхапіла, бо па пятніцах у найбліжэйшым ад работы сэканд-хэндзе чацвёртую рэч даюць у падарунак. Потым вяртаешся дахаты і думаеш — а навошта мне тая майка, вунь, у шафе вісіць штук дваццаць, а нашу толькі тры ад сілы.


Цяпер у нас на ўчастку ёсць футбольныя вароты, амаль як у кнізе пра Карлхена.

У вёсцы няма патрэбы ў вялікай колькасці адзення. Як паказала жыццё, дастаткова пары маек, джынсаў, світара, курткі, шапкі з шалікам ды цёплых непрамакальных чаравікаў — і можна лёгка перажыць зіму. І без той чайнай лыжкі варэння, хоць сабе і з такіх модных цяпер шышак, я лёгка магла б пражыць. Тым больш, вунь сасновы лес пад бокам: збірай і вары. Сёлета з-за ўсіх клопатаў на рабоце і дома не паспела. А налета, дасць бог, звару. І буду частаваць сяброў — зусім бясплатна.

Мая прыяцелька год таму пераехала з сям'ёй у трохпакаёвую кватэру ў цэнтры Мінска. Яе муж зрабіў сучасны рамонт. На кухні, вядома, убудавалі ўсю неабходную бытавую тэхніку, у тым ліку і пасудамыечную машыну. Ледзь не ў першую чаргу абзавяліся робатам-пыласосам. Акрамя таго, гаспадыня, каб аблегчыць сабе жыццё, ужо каторы год замаўляе гатовыя наборы прадуктаў (з пакрокавым апісаннем прыгатавання з іх стравы) з дастаўкай дадому. Застаецца толькі дастаць усе інгрэдыенты з вакуумных пакетаў, нарэзаць, змяшаць згодна з фотарэцэптам і паставіць у духоўку. Калі наогул ляніва гатаваць — усёй сям'ёй ідуць у рэстаран альбо заказваюць дадому піцу ці сушы.

Калі жыла ў горадзе, я таксама часта ела ў сталоўках ды бістро, часам заказвала дастаўку ежы дадому. Але ў вёсцы такога жадання ні разу не ўзнікала. Наадварот, практычна штовечар уключаецца фантазія: што можна прыгатаваць з прадуктаў, якія ёсць у халадзільніку. Бо да найбліжэйшай крамы чатыры кіламетры, і працуе яна не кругласутачна, а аўталаўка прыязджае ў вёску ўсяго два разы на тыдзень.

Мы ўжо не першы год нарыхтоўваем на зіму сабе і сябрам скрыпень.

Хоць гатаванне для мяне — у асноўным яшчэ тая руціна, але разам з тым менавіта яна мяне выдатна супакойвае і расслабляе. Павольна прасейваеш у міску муку, дадаеш трошкі солі, дзярэш на тарцы халоднае масла. Затым рукамі пераціраеш усё да стану крошкі, убіваеш туды яйка і збіраеш цеста ў шар. Заварочваеш яго ў харчовую плёнку і кладзеш на гадзінку ў халадзільнік. Тым часам дзярэш на тарцы моркву, шаткуеш капусту, дробна рэжаш цыбулю і часнок. Усё гэта тушыш са свежымі памідоркамі. Тонка раскатваеш цеста і запаўняеш яго адціснутай начынкай. Зверху паліваеш смятанкай і шчодра пасыпаеш надзёртым сырам. Праз хвілін пятнаццаць-дваццаць кухня напаўняецца водарам, які хутка разліваецца па ўсёй хаце. У такія імгненні адчуваеш сябе Мумі-мамай з казачнай гісторыі пра Мумі-троляў і верыш, што там, дзе пахне пірагамі, ніколі не можа здарыцца нічога дрэннага.

Сябры, калі прыязджаюць да нас у госці, пытаюцца, чаму мы не купім сабе пасудамыйку. Маўляў, вельмі зручна, столькі часу вызваляецца, закінуў брудныя талеркі ды кубкі ў машыну і займайся сваімі справамі. А я злавіла сябе на думцы, што пасля таго, як пераехала жыць у вёску, палюбіла мыць посуд. Магчыма, таму, што ў нас ракавіна стаіць перад самым акном і, робячы руцінную справу, можна любавацца шыкоўным краявідам. Наогул для мяне, як і для аўтаркі кнігі пра тое, як цаніць і берагчы сябе «Да сябе пяшчотна», Вольгі Прымачэнкі, мыць посуд — сапраўдная медытацыя: «Мне падабаецца адчуваць, як бруднае становіцца чыстым, мокрае — сухім, халоднае — цёплым. Простыя дзеянні дазваляюць разгарачанаму розуму супакоіцца, а думкам, якія ліхаманкава блукаюць, спыніцца».

На мінулых выхадных паехалі сям'ёй на рэчку паглядзець, як суседзі вудзяць рыбу, і вярнуліся дадому з поўнымі пакетамі скрыпеню (іван-чаю). Мы ўжо не першы год нарыхтоўваем на зіму сабе і сябрам гэтую вельмі карысную і духмяную расліну. Спачатку збіраем лісце, затым вялім яго, ферментуем і сушым. Мой любімы этап — ферментацыя. Асабліва падабаецца тое рабіць пасля напружанага рабочага дня. Беражліва сціскаеш рукамі вяленыя лісцікі, пакуль з іх не пачне выдзяляцца сок — і напружанне як рукой здымае.

Там, дзе пахне пірагамі, быццам не можа здарыцца нічога дрэннага.

«Навошта вы траціце на гэта час? — здзівіўся мінчанін, які ўбачыў мой пост пра скрыпень у сацыяльных сетках. — На дварэ 21 стагоддзе, можна ж проста пайсці ў краму і выбраць гарбату на любы густ». Сапраўды, сёння практычна ўсё можна купіць за грошы. Але, па-першае, куплены чай ні ў якое параўнанне не ідзе з нашым скрыпенем. Па-другое, купляючы ўсё, мы пазбаўляем сябе вельмі важнага — работы рукамі. Калі некалькі гадзін запар мяла скрыпень, я, здаецца, зразумела, чаму нашы бабулі неяк абыходзіліся без псіхатэрапеўтаў і антыдэпрэсантаў. Мая мама і дагэтуль часта кажа: «Калі б не агарод, не ведаю, што рабіла б. А так пакорпаешся ў зямлі гадзінку-другую, і дрэнныя думкі знікаюць з галавы». Вялікі тэрапеўтычны эфект яшчэ і ў тым, што ты можаш памацаць вынік сваёй работы — тую ж самую градку без пустазелля. «Галоўнае, — як піша Вольга Прымачэнка, — убачыць у гатаванні (мыцці посуду, праполцы...) не прыкрую неабходнасць, а магчымасць расслабіцца. Дазволіць сабе думаць рукамі, а не галавой».

Я ўжо даўно прасіла мужа набыць футбольныя вароты, каб паставіць на ўчастку. Але, на шчасце, мне ў рукі трапіла кніга пра зайчыка Карлхена. У выніку муж разам з сынам змайстравалі амаль такія ж вароты, як тата з Карлхенам, — з тоўстых бярозавых галінак. Мала таго, што яны не каштавалі нам ні капейкі, дык і глядзяцца вельмі арыгінальна, гарманічна ўпісаліся ў наш вясковы каларыт. Але галоўнае — сумесная праца, а затым і сумесная гульня ў футбол, згуртавала Сымона з татам яшчэ больш. Вядома, практычна ўсё можна купіць за грошы. Але навошта пазбаўляць сябе магчымасці зрабіць штосьці сваімі рукамі?

Надзея ДРЫНДРОЖЫК

Фота аўтара

Выбар рэдакцыі

Эканоміка

«Чуткі пра „смерць“ наяўных моцна перабольшаны»

«Чуткі пра „смерць“ наяўных моцна перабольшаны»

Банкамат становіцца па-сапраўднаму шматфункцыянальнай прыладай.

Грамадства

Што агульнага ў космасу з патэльняй? ​У сям’і Якубоўскіх з Жодзіна з фізікай сябруюць усе

Што агульнага ў космасу з патэльняй? ​У сям’і Якубоўскіх з Жодзіна з фізікай сябруюць усе

Як сямейная пара настаўнікаў фізікі робіць складанае простым.