Вы тут

Адкрылася выстава пра летні адпачынак класікаў


«Чытаю біяграфіі нашых класікаў. Многіх я знаў асабіста. Як іх залізаныя і прычасаныя партрэты розняцца ад тых, якімі яны былі ў сапраўднасці людзьмі, у меру святымі і ў меру грэшнікамі, а не нейкімі манекенамі...»


Гэтыя словы Максіма Танка зрабіліся лейтматывам выставы «Моры рэальныя і выдуманыя. Беларускія літаратары на вакацыях». Выстава з’яўляецца сумесным праектам Беларускага дзяржаўнага архіва-музея літаратуры і мастацтва і Нацыянальнага цэнтра сучасных мастацтваў. Праект адметны яшчэ і тым, што ў пару зімовых святаў глядач атрымлівае магчымасць перанесціся да цёплага мора, адчуць тое, што адчувалі беларускія паэты і пісьменнікі, падчас летняга адпачынку. Надзвычай цікава разглядаць фотаздымкі, якія не прызначаліся для публікацый, рабіліся для сябе, для хатняга альбома, дзе героі без гальштукаў і афіцыйных касцюмаў, з валасамі, ускалмачанымі ветрыкам, са шчаслівымі ўсмешкамі... Хаця архіўныя фотаздымкі чорна-белыя, іх дапаўняюць каляровыя карціны беларускіх мастакоў з фонду НЦСМ і адмысловае афармленне. Вось малады Янка Брыль у Неапалі, Уладзімір Дубоўка і Янка Купала на пляжы ў Ялце... Уладзімір Караткевіч сустракае «пацалункі салёнай марской вады», змушаючы прыгадаць сваё апавяданне «Залаты бог».

Але не ўсе адпачынкі звязаныя з выездам на экзатычную прыроду. Для Якуба Коласа морам было і поле ржаных каласоў — як вядома, ён нават займаўся селекцыяй на ўчастку свайго дома ў Мінску. Максім Танк не меней, чым далёкія падарожжы ў цёплыя краі, любіў адпачываць і натхняцца ля роднай Нарачы.

Шчаслівыя, расслабленыя твары... Мора, горы, пальмы. Пісьменнікі часта выязджалі на мора яшчэ і таму, што да іх паслуг былі дамы творчасці — у Ялце, Піцундзе, Кактэбелі, Місхоры... З падабраных у буклеце выставы цытат з твораў пісьменнікаў атрымліваецца незвычайны канцэптуальны твор — «мора беларусаў». Маршруты летніх вакацый абавязкова пакідалі след у напісаным. Калі ў 1938 годзе Якуб Колас і Янка Купала адпачывалі ў Грузіі, у санаторыі Цхалтупба, Купала склаў верш: «Грузія, дружная з сонцам краіна, // Як жа ты сэрца і думкі салодзіш!» Гледзячы на фота ў экспазіцыі, можам згадаць не толькі кнігі, але і асабістую перапіску. «Але галоўнае — мора. Пішу цяпер вечарамі, а ўдзень не магу без яго. Берагі сухія, як перац у перачніцы, змаршчкаватыя, як мозг, як далонь малпы, а сярод іх дзівоснага спакою вада, жыццё, усё, дзеля чаго варта дыхаць. Днямі забіраюся ў скалы і ляжу на распаленых баках, як яшчар», — так распавядаў Янку Брылю свае ўражанні ад паездкі ў Кактэбель у 1962 годзе Уладзімір Караткевіч. Шчаслівы твар маладога класіка таксама можна пабачыць на архіўных фота.

Выставу можна наведаць да 18 лютага 2024 года.

Людміла ІВАНОВА

Выбар рэдакцыі

Калейдаскоп

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Стральцам на гэтым тыдні не трэба пераацэньваць сваіх магчымасцяў.

Гандаль

Кандытарскія вырабы — брэнд беларускай харчовай прамысловасці

Кандытарскія вырабы — брэнд беларускай харчовай прамысловасці

Напярэдадні Міжнароднага сімпозіума кандытараў эксперты расказалі аб планах і перспектывах кандытарскай галіны.

Сям'я і дэмаграфія

Святлана Клачкова: Чым больш дзяцей, тым больш любові

Святлана Клачкова: Чым больш дзяцей, тым больш любові

Як жа шматдзетная сям’я спраўляецца з хатнімі клопатамі?