«Заходнія палітыкі мэтанакіравана рыхтуюцца да вайны»
«Мы з’яўляемся сведкамі тэктанічных зрухаў у міжнародных адносінах», — сказаў Прэзідэнт Беларусі падчас пасяджэння ў вузкім складзе. Кіраўнік дзяржавы канстатаваў, што шматбаковыя механізмы кантролю над узбраеннямі альбо цалкам разбураныя, альбо страцілі сваю эфектыўнасць з-за канфрантацыі і адсутнасці даверу.
«Па перыметры граніц АДКБ нарастаюць ваенныя рызыкі і пагрозы, асабліва на заходнім флангу арганізацыі, дзе, здавалася б, павінна захоўвацца адэкватная і стабільная сітуацыя. Абстаноўка падобная на абложаную крэпасць, у якой сёння жыве Беларусь», — сказаў Прэзідэнт. «Еўрапейскія краіны фактычна пераводзяць сваю эканоміку на ваенныя рэйкі, нарошчваюць інвестыцыі ў абаронную прамысловасць, павялічваюць аб’ёмы вытворчасці ўзбраенняў. Мы ў АДКБ павінны на гэта рэагаваць і рэагуем», — сказаў кіраўнік дзяржавы.
Ён адзначыў, што сукупныя выдаткі краін НАТА на абарону ў 2025 годзе складуць каля 1,6 трыльёна долараў. Растуць ваенныя амбіцыі Германіі, якая мае намер сур’ёзна павялічыць ваенныя выдаткі. Польшча, у сваю чаргу, у 2026 годзе выдзеліць на абарону амаль 55 мільярдаў долараў (каля 5 % ВУП) і стане лідарам НАТА па гэтым паказчыку. Колькасць яе Узброеных Сіл ужо перавысіла 200 тысяч чалавек. Па тэмпах росту не моцна адстаюць ад Варшавы і краіны Балтыі.
«Усё вышэйпералічанае ў сукупнасці з агрэсіўнай рыторыкай сведчыць пра тое, што заходнія палітыкі мэтанакіравана рыхтуюцца да вайны. Не мы, Уладзімір Уладзіміравіч (Прэзідэнт Расіі Уладзімір Пуцін. — „Зв.“), рыхтуемся да вайны, а па ўсіх фактах — яны», — заявіў кіраўнік дзяржавы. Ён таксама звярнуў увагу, што краіны Захаду працягваюць напампоўваць зброяй Украіну. «Дзе гэта зброя сёння знаходзіцца, усім зразумела — па ўсім свеце расцякаецца», — заўважыў беларускі лідар.
У сваім выступленні Прэзідэнт падкрэсліў, што, нягледзячы на выклікі і пагрозы, Беларусь выступае за сумленны і адкрыты дыялог па важных міжнародных пытаннях. «Акрамя нарошчвання ваеннага патэнцыялу нашы суседзі актыўна прапаведуюць палітыку ізаляцыі і раздзяляльных ліній. Спектр найшырэйшы — ад незаконных эканамічных санкцый да закрытага неба і закрытых меж, — сказаў кіраўнік дзяржавы. — Адначасова мы — за дыялог. І гэта дэманструем у сваёй палітыцы. Сумленны, адкрыты, без ультыматумаў і папярэдніх умоў».
«АДКБ захоўвае сваю актуальнасць»
Аляксандр Лукашэнка нагадаў, што ў перыяд свайго старшынства ў АДКБ у 2023 годзе Беларусь ініцыявала Мінскую міжнародную канферэнцыю па еўразійскай бяспецы, прапанаваўшы пляцоўку для навядзення мастоў і пошуку кампрамісных рашэнняў у мэтах пераадолення рознагалоссяў у рэгіёне. «АБСЕ не працуе. Даўно можна было сабрацца кіраўнікам дзяржаў і пагаварыць на гэту тэму. Але камусьці не хочацца», — заўважыў беларускі лідар.
У канцы кастрычніка гэтага года праведзена ўжо III Мінская канферэнцыя, якая становіцца пастаянным форумам для абмеркавання надзённых пытанняў рэгіянальнай і глабальнай бяспекі для Еўразіі. «У сучаснай канфігурацыі бяспекі на еўразійскай прасторы АДКБ захоўвае сваю актуальнасць. АДКБ патрэбна. Запатрабаванасць нашай арганізацыі пацвярджаецца дынамічным развіццём усіх яе складнікаў — ваенна-палітычнага, ваенна-тэхнічнага, у сферы барацьбы з транснацыянальнымі пагрозамі», — заявіў Прэзідэнт.
«Трэба пастаянна адаптаваць АДКБ пад зменлівыя выклікі і пагрозы бяспекі, каб яна своечасова і максімальна эфектыўна рэагавала на іх. З ваенным кампанентам, антыкрызісным інструментарыем, барацьбой з тэрарызмам і наркатрафікам у нас, быццам бы, сістэма існуе», — сказаў кіраўнік дзяржавы.
Паводле слоў Прэзідэнта, ёсць шэраг выклікаў і пагроз як ваеннага, так і неваеннага характару, якія патрабуюць асаблівай увагі і рэагавання па лініі АДКБ ужо цяпер. «Гэта штучны інтэлект; беспілотныя лятальныя апараты і смяротныя аўтаномныя баявыя сістэмы, якія валодаюць алгарытмамі да саманавучання; кібертэрарызм; забеспячэнне бяспекі жыццёва важных аб’ектаў энергетычнай інфраструктуры, у першую чаргу АЭС і гідраэлектрастанцый; нарэшце, праблема закрыцця граніц для перамяшчэння тавараў і людзей. Гэтыя пытанні датычацца ўсіх дзяржаў — членаў АДКБ», — падкрэсліў Прэзідэнт.
Аляксандр Лукашэнка адзначыў, што развіваецца таксама супрацоўніцтва ў сферы кібербяспекі. Ён падзякаваў кыргызскаму боку за правядзенне канферэнцыі АДКБ па гэтай тэме. Вельмі важным Аляксандр Лукашэнка лічыць пачатак работы па далейшым удасканаленні канцэптуальных дакументаў арганізацыі. «Спадзяёмся, што яна атрымае свой працяг у бліжэйшай перспектыве», — сказаў ён.
«Пэўным сілам у Еўропе трэба адмовіцца ад канфрантацыі»
Кіраўнік дзяржавы на саміце АДКБ заявіў аб падтрымцы намаганняў Расіі ў рэагаванні на прапанову ЗША па міры ва Украіне. «Што датычыцца Беларусі, ды я бачу і сёння па рэакцыі ўсіх членаў АДКБ, мы падтрымліваем намаганні Уладзіміра Пуціна, Расійскай Федэрацыі ў рэагаванні на прапанову ЗША па міры і мірным дагаворы ва Украіне. Вельмі спадзяёмся, што гэта адбудзецца. Натуральна, пэўным, як мы гэта бачым, сілам у Еўропе трэба адмовіцца ад канфрантацыі», — заявіў беларускі лідар.
«Але не разумею, як яны ад яе адмовяцца, калі яны трацяць такія велізарныя грошы на ўзбраенне і пераўзбраенне. Працэс запушчаны. Але, думаю, і ЗША, і Расія змогуць спыніць гэты працэс, дамовіўшыся з украінцамі па мірным дагаворы», — дадаў Аляксандр Лукашэнка.
«Яшчэ раз падкрэсліваю: мы падтрымліваем вашы (Расіі. — „Зв.“) намаганні па мірным дагаворы з Украінай. Я ўчора сказаў: калі амерыканцы сябе павядуць як дыпламаты і сапраўдныя юрысты, гэты дагавор будзе ўзгоднены. Паколькі ўжо асноўныя моманты ўзгодненыя», — заявіў беларускі лідар.
«Цяпер, як у нас кажуць, мяч на ўкраінскім баку. І думаю, што ў сувязі з тымі падзеямі, якія развіваюцца на фронце, Украіна пойдзе на гэты мірны дагавор. У адваротным выпадку страціць краіну цалкам», — дадаў Аляксандр Лукашэнка.