Паводле яе слоў, праект указа аб правядзенні экстракарпаральнага апладнення не ўзнік ніадкуль — ён прадыктаваны рэальнай патрэбай. «Мы даволі працяглы час збіралі меркаванні жанчын, улічвалі ўсе іх пажаданні. І разумелі, што патрэба ў гэтым у насельніцтва Беларусі, у першую чаргу ў жаночай яго часткі, безумоўна, ёсць. Адной бясплатнай спробы ЭКА для нашых жанчын аказалася недастаткова», — сказала Алена Гашкевіч.

Намеснік дырэктара адзначыла, што прадастаўленая дзяржавай раней адна бясплатная спроба ЭКА сапраўды запатрабаваная. На сёння ў краіне фактычна не засталося жанчын з бясплоддзем, якія б падпадалі пад дзеянне цяперашняга ўказа і не скарысталіся б гэтай магчымасцю.

Разам з тым ёсць катэгорыя жанчын, якія хацелі б зрабіць і другую спробу. Такая магчымасць ужо закладзена ў праекце новага ўказа. Прычым узрост для другой спробы ЭКА за кошт бюджэтных сродкаў павялічаны да 49 гадоў.

«Мы стараліся ўлічыць пажаданні беларусак настолькі, наколькі гэта было магчыма і мэтазгодна з пункту гледжання надыходу цяжарнасці, каб гэта прыводзіла да жаданага выніку», — заўважыла Алена Гашкевіч. Яна ўпэўненая, што ахвотных нарадзіць дзіця з дапамогай другой спробы будзе шмат.

«Жанчыны сапраўды задаюць такія пытанні. Практыка паказвае: калі жанчына змагла нарадзіць адно дзіця, і ў сям’і ёсць дабрабыт і адчуванне надзейнасці, якое зыходзіць у першую чаргу ад мужа, яна хоча нарадзіць і другое, — сказала эксперт. — Але калі такі шанец патрабуе сямейных сродкаў — гэта адна размова, а калі магчыма за кошт бюджэту — зусім іншая гісторыя».

Гаворачы пра магчымасці айчыннай медыцыны, намеснік дырэктара звярнула ўвагу на сучаснасць і высокую эфектыўнасць дапаможных рэпрадуктыўных тэхналогій (ДРТ). У РНПЦ «Маці і дзіця» ў 2024–2025 гадах яна складала каля 40%. Гэтыя паказчыкі адпавядаюць узроўню развітых краін свету. Таму цяпер спецыялісты цэнтра працуюць над паляпшэннем дыягностыкі.

«Напрыклад, цяпер працуем над пытаннямі перадымплантацыйнай дыягностыкі. Гэта актуальна, асабліва калі мы гаворым пра жанчын, старэйшых за 40 гадоў, якія будуць прэтэндаваць на другую бюджэтную спробу. Мы маем на ўвазе такое тэставанне, як НІПТ. Гаворка ідзе пра выяўленне розных генетычных паталогій не з дапамогай інвазіўных методык (такіх як біяпсія варсін хорыяна або амніяцэнтэз), а менавіта па крыві самой цяжарнай жанчыны. Гэта бяспечна для выношвання і не нясе дадатковых рызык перапынення цяжарнасці, чаго звычайна баяцца жанчыны, якія зацяжарваюць пры дапамозе ДРТ. У нашым цэнтры ідзе праца, каб беларускія жанчыны маглі атрымаць гэтыя тэхналогіі за кошт бюджэту», — адзначыла Алена Гашкевіч.

Як паведамлялася, праект указа «Аб правядзенні экстракарпаральнага апладнення» будзе дапрацаваны ў максімальна кароткія тэрміны. Сярод навацый — увядзенне другой бясплатнай спробы ЭКА не толькі замужнім, але і адзінокім жанчынам. Таксама мяркуецца павялічыць узрост для другой спробы да 49 гадоў тым жанчынам, якія змаглі атрымаць вынік (нарадзіць дзіця) пасля першай спробы.