Маштабнае ўсыханне іглічных лясоў Беларусі — сістэмны працэс, звязаны з глабальным пацяпленнем і пачашчэннем засух. Адбіваецца ён і на зялёных насаджэннях Мінска. У прэс-службе сталічнага камітэта прыродных рэсурсаў і аховы навакольнага асяроддзя агучылі рэкамендацыі вучоных па пытаннях перспектыўнага азелянення горада, піша SB.by.
У камітэце расказалі:
— Маштабнае ўсыханне іглічных лясоў Беларусі — сістэмны працэс, звязаны з глабальным пацяпленнем і пачашчэннем засух, да такіх высноў прыйшлі даследчыкі Інстытута эксперыментальнай батанікі НАН Беларусі і ДУ «Беллесаабарона», якія прааналізавалі дынаміку гібелі насаджэнняў за 1990–2025 гады. Навукоўцы даказалі, што яловыя лясы знаходзяцца ў стане перманентнага стрэсу, а хваёвыя масівы дасягаюць межаў устойлівасці з-за перавышэння сум актыўных тэмператур. Саслабленыя дрэвы масава засяляюцца караедамі, размнажэнне якіх напрамую залежыць ад майскай і жнівеньскай спякоты.
Гарадскія лясы займаюць каля 17 працэнтаў ад плошчы сталіцы. Мінская вобласць сур’ёзна пацярпела ад усыхання хвойнікаў у 2016–2021 гадах. Гарадскія лесапаркі знаходзяцца ва ўмовах, дзе кліматычны оптымум для іглічных ужо пройдзены: разам з кліматычнымі паясамі ён ссоўваецца на поўнач.
— Будучыня зялёных шчытоў гарадоў і прыгарадаў — за біялагічнай разнастайнасцю, адмовай ад састарэлых падыходаў да лесавырошчвання і пераходаў да праактыўнага кіравання экасістэмамі ва ўмовах зменлівага клімату, — адзначылі ў камітэце. — Абапіраючыся на атрыманыя даныя, аўтары працы рэкамендуюць для сталіцы шэраг практычных мер. Першая мера — змена пароднага складу: пры азеляненні варта адыходзіць ад чыстых іглічных монакультур на карысць змешаных насаджэнняў з дубам, ліпай, клёнам і грабам. Другая — неабходна актывізаваць маніторынг у маі і жніўні, крытычных месяцах для размнажэння насякомых-шкоднікаў. Трэцяя — варта аператыўна прыбіраць ламачча ў гарадскіх лясах, каб пазбавіць караедаў кармавой базы.
Аўтары працы таксама зазначаюць, што лясны фонд Беларусі знаходзіцца ў пераходнай зоне, дзе таежныя пароды пад націскам пацяплення паступова саступаюць месца больш цеплалюбівым. Выяўленая цыклічнасць гібелі лясоў з перыядычнасцю каля сямі гадоў дыктуе неабходнасць паступовай адаптацыі лясной гаспадаркі да новых рэалій.