Зараз белыя дарогі ў гарадах — ад салявога пылу, які трэба змываць. Намеснік генеральнага дырэктара па ўтрыманні аб’ектаў добраўпарадкавання ДВА «Гаррамаўтадар Мінгарвыканкама» Арцём Ганчар падрабязна растлумачыў, калі пачнуць прыбіраць белы налёт з вуліц Мінска:
— Белыя дарогі ў нас — штогод пры завяршэнні зімовага перыяду. У мэтах недапушчэння галалёдзіцы і барацьбы са снегам пры яго наяўнасці выкарыстоўваюцца процігалалёдныя матэрыялы, такія як тэхнічная соль і пясчана-салявая сумесь. Пры ўзаемадзеянні з ападкамі працэс плаўлення адбываецца хутчэй. У сёлетні зімовы перыяд з-за доўгай адсутнасці снежных ападкаў і мокрага снегу гэты працэс трошкі запаволіўся. Цяпер, калі будзе станоўчая тэмпература, мы пачнём работы па мыцці вулічна-дарожнай сеткі».
Хімічныя эксперыменты
У Мінску з году ў год выкарыстоўваецца стандартная тэхнічная соль — мінеральны галіт маркі А, які здабывае «Беларуськалій», і сумесі на яго аснове. Цяпер дарожнікі не мыюць дарогі па прычыне перападаў тэмператур, паколькі гэта можа прывесці да галалёдзіцы.
«Патроху лакальна і вельмі педантычна мы пачынаем выконваць работы, звязаныя з мыццём праезных частак і тратуараў. Масава выконваць гэта мы цяпер не можам, бо ў начны час прагназуюцца нулявыя альбо адмоўныя тэмпературы», — дадаў намеснік гендырэктара.
Акрамя хларыду натрыю, які цяпер ужываецца ў процігалалёдных сумесях у Беларусі, ёсць яшчэ хларыд кальцыю. «Але хларыду кальцыю ў нас у Беларусі няма. Гіпатэтычна мы можам прывезці яго з Расійскай Федэрацыі. Яго кошт будзе ў 80 разоў большы, а расход можа быць у два разы меншы. Але ёсць нюансы.
«Праз тое, што матэрыял дарагі, натуральна, патрэбнае вельмі дакладнае дазіраванне, — лічыць начальнік упраўлення вытворчасці работ і ўтрымання дарожнай сеткі РУП „Мінскаўтадар-цэнтр“ Дзмітрый Дземідовіч. — У Маскве ў свой час перайшлі на хларыд кальцыю, але атрымаўся адваротны эфект. У яго ёсць вельмі дзіўная ўласцівасць. Ён працуе пры вузкім дыяпазоне тэмпературы. Вось калі мінус 1,5 градуса — усё добра, а стала мінус 2 градусы — і ўсё гэта зноў замярзае. Становіцца яшчэ горш. Людзі скардзіліся, што пасля яго выкарыстання ёсць „эфект прыклейвання“, калі падэшва абутку прыляпляецца да дарогі».
У скандынаўскіх краінах тратуары апрацоўваюць гранітнай крошкай.
«Груба кажучы, яны практычна на скалах стаяць — у іх гэтага матэрыялу вышэй даху. Для іх соль — рэдкасць, — адзначыў начальнік упраўлення. — Але, выкарыстоўваючы гадоў пяць гэты матэрыял, яны пазабівалі сабе ўсю ліўневую каналізацыю. Ён там прэсуецца, гэта практычна бетон, і яго немагчыма потым адтуль дастаць».
У Беларусі ж ёсць уласны і танны рэсурс — соль, які ў асноўным і выкарыстоўваецца ва ўсім свеце. «Хтосьці пачынае разважаць, што яна, маўляў, шкодная. Ды гэта тая ж соль, якой мы дома карыстаемся, — падкрэсліў Дзмітрый Дземідовіч. — Таму нічога новага не будзе, паверце вы мне. Калі нешта знойдуць танней у нас у краіне, тады гэта будзе і ў дарожнікаў. А нашу соль купляе і Еўропа, і Расія. І гэтак жа, як і мы, з ёй працуюць».
Сталічны рэгіён практычна вырашыў праблему ямачнасці
Гэтаму спрыялі павелічэнне фінансавання на бягучы рамонт і мяккая зіма, адзначыў Дзмітрый Дземідовіч. У першую чаргу пасля зімы неабходна прыбраць смецце, ачысціць маставыя збудаванні і прыпынкі. Пры неабходнасці пафарбаваць іх, а таксама ачысціць стойкі дарожных знакаў і агароджаў — як дарожных, так і пешаходных. Неабходна прыбраць снегазатрымлівальныя шчыты і сеткі, сабраць і адсартаваць сігнальныя вехі.
Міністэрствам транспарту і камунікацый Беларусі распрацаваны план на 2025–2027 гады. За гэты час усе апоры дарожных знакаў і ўсе агароджы на дарогах будуць замененыя на ацынкаваныя. Гэта дазволіць адмовіцца ад штогадовай афарбоўкі.
А яшчэ ў Мінскай вобласці сталі інтэнсіўна пераходзіць на выкарыстанне святлодыёдных свяцільняў на дарогах. «Гэта эканоміць сродкі на электраэнергію. Звычайныя лямпы выгараюць на працягу 2-3 месяцаў. Тэрмін службы святлодыёдных свяцільняў — мінімум сем гадоў», — растлумачыў Дзмітрый Дземідовіч.
Вялікая ўвага аддаецца і азеляненню ўчасткаў дарог. Сёлета плануецца азеляненне 11 участкаў уздоўж дарог агульнай плошчай 7,7 тысячы квадратных метраў. «На рэспубліканскіх дарогах дрэвы не вельмі добра прыжываюцца, таму перавага аддаецца кустам. Летась іх было высаджана каля 36 тысяч штук, большая частка з іх — падчас суботнікаў. У гэтым годзе мы плануем высадзіць звыш 10 тысяч», — адзначыў эксперт.
Дзмітрый Дземідовіч адзначыў, што фінансаванне на бягучы рамонт дарог значна павялічылася. «Як вынік, зменшылася колькасць ям. Сёлета астатак ямачнасці на сетцы дарог Мінскай вобласці складае 37 квадратных метраў. Летась гэта лічба была амаль 2 тысячы квадратных метраў, гэта значыць, у дзясяткі разоў больш», — звярнуў увагу начальнік упраўлення.
У мінулым годзе ў Мінскай вобласці за кошт выдзеленых сродкаў пры планавым заданні 290 кіламетраў было адрамантавана амаль 324 кіламетры дарог. Планавае заданне на гэты год —260 кіламетраў, але дарожнікі пастараюцца адрамантаваць больш.
Летась у Мінскай вобласці за кошт выдзеленых сродкаў пры планавым заданні 290 кіламетраў было адрамантавана амаль 324 кіламетры дарог. Планавае заданне на гэты год —260 кіламетраў, але дарожнікі пастараюцца адрамантаваць больш.
Поўная замена пакрыцця, прыпыначныя навесы і герметызацыя расколін
Намеснік генеральнага дырэктара Арцём Ганчар расказаў, што цяпер завяршаецца фарміраванне пераліку ўчасткаў вуліц, якія будуць падлягаць бягучаму рамонту з поўнай заменай асфальтабетоннага пакрыцця. Да сярэдзіны месяца гэты пералік ужо будзе сфарміраваны канчаткова. «Згодна з планам, з упэўненасцю на 90% можна сказаць, што такая замена будзе выконвацца на ўчастках Смілавіцкага тракту, Якуба Коласа, Яна Чачота, Сямашкі, Магілёўскай, Ваўпшасава, Карбышава, на праспектах Машэрава, Пушкіна, а таксама на лакальных участках МКАД. Ужо па выніках вясновага агляду, натуральна, усе гэтыя ўчасткі будуць канчаткова звярстаны і размешчаны на афіцыйным сайце „Гаррамаўтадара“. Там ужо дакладна можна будзе паглядзець, што будзе рабіцца ў гэтым годзе. План з’явіцца ў другой палове сакавіка», — адзначыў ён.
Таксама на бягучы год запланаваны і будуць працягвацца прэвентыўныя мерапрыемствы з мэтай падаўжэння жыцця дарожнага пакрыцця. «Гэта такія мерапрыемствы, як герметызацыя расколін. «Летась мы выканалі такія работы на больш чым 1 тысяча кіламетраў, сёлета хочам выйсці на 1290 кіламетраў. Да такіх мерапрыемстваў таксама адносіцца ўладкаванне ахоўных слаёў асфальтабетоннага пакрыцця. Як мяркуецца, гэтыя работы будуць выконвацца на вуліцах Малініна, Адзінцова, Русіянава, Някрасава і, магчыма, яшчэ нейкіх іншых», — падзяліўся планамі Арцём Ганчар.
На працягу трох гадоў плануецца выконваць замену ўжо самартызаваных, эстэтычна непрыдатных да далейшага выкарыстання прыпыначных падстрэшкаў на пляцоўках грамадскага транспарту. «Штогод будзем мяняць не менш за 200, адпаведна, за тры гады плануем памяняць больш чым 600 прыпыначных навесаў. У асноўным гэтыя работы будзем спрабаваць сумясціць з добраўпарадкаваннем участкаў, дзе адбываецца поўная замена пакрыццяў. Мы хочам заходзіць на прыпынкі комплексна», — падкрэсліў ён.