На працягу лістапада ў Беларусі праходзіць доследная эксплуатацыя Цэнтралізаванай інфармацыйнай сістэмы аховы здароўя. Сярод устаноў, дзе ў тэставым рэжыме працуе сістэма, — Гомельская цэнтральная гарадская клінічная паліклініка. Установе ў размове з карэспандэнтамі БелТА падкрэсліваюць: адзіная інфармацыйная прастора — неабходная платформа, дзе бяспечна, структуравана, зручна будуць акумулявацца ўсе даныя пра здароўе чалавека, дзе імгненна можна будзе атрымаць і пацыенту, і ўрачу доступ да гісторыі хваробы, лабараторных вынікаў, дыягнастычных даследаванняў, прызначэнняў і рэкамендацый спецыялістаў.
Празрыста, аператыўна, дэталёва
«Усё празрыста, аператыўна, дакладна, дэталёва», — пералічвае перавагі Цэнтралізаванай інфармацыйнай сістэмы аховы здароўя галоўны ўрач Гомельскай цэнтральнай гарадской клінічнай паліклінікі Ірына Зубовіч. Яна ўдакладніла: усе паліклінікі горада і Гомельскага раёна, якія абслугоўваюць дарослае насельніцтва, а таксама некаторыя стацыянары з кансультацыйным прыёмам (напрыклад, абласны кардыяцэнтр), раней былі падключаныя да адной з медыцынскіх інфармацыйных сістэм. Іншыя стацыянары, а таксама дзіцячыя паліклінікі — да іншай. Цяпер усе сістэмы сінхранізуюцца — у Цэнтралізаванай інфармацыйнай сістэме аховы здароўя.
Галоўны ўрач робіць акцэнт: плюсы ўкаранення адзінай інфармацыйнай прасторы відавочныя і для ўрачоў, і для пацыентаў. Яна пацвярджае гэта канкрэтнымі прыкладамі з работы.
«Бывае, што пацыент, атрымаўшы дапамогу ў стацыянары, не заўсёды прыносіць нам выпіску або робіць гэта несвоечасова. Ён можа яе забыць, страціць. І каб зноў яе атрымаць, трэба ехаць у стацыянар, браць дакумент і прывозіць яго нам. Адзіная інфармацыйная прастора дае поўную карціну па канкрэтным пацыенце дакладна і аператыўна. Калі чалавек звярнуўся ў паліклініку або іншы стацыянар, урач праз Цэнтралізаваную інфармацыйную сістэму бачыць, калі і куды пацыент звяртаўся раней, з якімі скаргамі, які ў яго дыягназ, якія аналізы здаваў, якія прэпараты прымае і шмат іншага. Асабліва важна гэта тады, калі пацыент паступае ў цяжкім стане: аператыўнае атрыманне інфармацыі дазваляе хутка і правільна прыняць рашэнне», — падкрэслівае Ірына Зубовіч.
«Такое інфармацыйнае ўзаемадзеянне ў рэжыме рэальнага часу — вялікі плюс для медыкаў. У першую чаргу мы атрымліваем поўны аб’ём інфармацыі, увесь анамнез жыцця пацыента. Гэта паскарае работа, эканоміць час, паляпшае якасць медыцынскай дапамогі», — дадае яна.
У самога пацыента ў сістэме ёсць асабісты кабінет. «Чалавек праз тэлефон, планшэт, камп’ютар заходзіць па паролі ў асабісты кабінет і бачыць свае абследаванні, аналізы, можа запісацца на прыём», — адзначае галоўны ўрач.
«Ужо ёсць дадаткі і для Android, і для iOS», — удакладняе начальнік аддзела аўтаматызаваных сістэм кіравання Гомельскай цэнтральнай гарадской клінічнай паліклінікі Вячаслаў Яшчанка.
Узаемадзеянне без тоўстай папяровай карткі
«Усё для пацыента і ўрача», — такую ацэнку сістэме дае і намеснік галоўнага ўрача па медыцынскай частцы цэнтральнай паліклінікі Юлія Юдзіцкая.
«Дзякуючы сістэме ўзаемадзеянне адбываецца без звыклай тоўстай амбулаторнай карткі, якая магла згубіцца пры перадачы ці пераходзе з установы ва ўстанову. Зніклі рызыкі страты медыцынскай дакументацыі. Цяпер усё надзейна сабрана ў адным месцы», — звяртае ўвагу яна.
Пацыент у рэжыме рэальнага часу можа адсочваць стан свайго здароўя: «Не трэба запамінаць рост, вагу, апошнія паказчыкі цукру ці халестэрыну. У асабістым кабінеце на першай старонцы — актуальныя звесткі. Не трэба трымаць у галаве, калі апошні раз здаваў аналізы або калі прызначана наступная яўка. Пацыент сам можа спланаваць візіт».
Адзіная інфармацыйная прастора — гэта таксама магчымасць запытаць розныя даведкі, выпіскі без наведвання паліклінікі. «Вы заходзіце (ў асабісты кабінет сістэмы. — Заўв. БелТА), уводзіце пашпартныя даныя і фарміруеце запыт. Медсястра або памочнік урача апрацоўвае яго. Пацыент ведае, што звычайна гэта займае каля 5 рабочых дзён, пасля чаго можна прыйсці ў рэгістратуру або спецыяльны кабінет і атрымаць даведку па пашпарце», — тлумачыць Юлія Юдзіцкая.
«Яшчэ больш спрошчаная схема, калі адна ўстанова запытвае інфармацыю ў іншай. Калі такі запыт паступае нам, мы адкрываем электронную карту чалавека, фарміруем электронную выпіску і адпраўляем калегам. Чалавеку прыязджаць не трэба», — дадае яна.
Гэта асабліва зручна для пацыентаў, што карыстаюцца цэнтрамі калектыўнага карыстання. «Напрыклад, гастраэнтэролагі, рэўматолагі і іншыя. Урач у цэнтры адкрывае электронную картку і фарміруе кансультацыйнае заключэнне для пацыента і лечачага ўрача — з рэкамендацыямі па абследаваннях, ладу жыцця, фізічнай актыўнасці, дыеце, прыёме прэпаратаў. Не трэба ксеракапіраваць паперу або ўсё запамінаць — усё ў асабістым кабінеце», — адзначае яна.
Юлія Юдзіцкая таксама падкрэслівае наяўнасць падраздзялення з інфармацыяй пра лісткі непрацаздольнасці, даведкі на санаторна-курортнае лячэнне і іншыя экспертныя пытанні. Гэта дапамагае вызначыць неабходнасць дадатковай шпіталізацыі, мер па працы, умоў работы або афармлення інваліднасці.
«Празрыста цяпер і па статусе вакцынацыі. Калі раней мы выдавалі даведкі, то цяпер пацвердзіць статус можна праз амбулаторную карту ў асабістым кабінеце. Таксама ёсць электронны рэцэпт, які часта дазваляе атрымаць лекі без лішняга наведвання паліклінікі», — дадае яна.
«Дапамагае не толькі ў медыцынскіх пытаннях»
Уся інфармацыя пра пацыента ўносіцца ў сістэму падчас прыёму. «Урач адразу заносіць неабходныя даныя. Гэта хутка і зручна. Папяровыя карткі пакуль не адмененыя, таму інфармацыю можна раздрукаваць і ўклеіць, заверыўшы подпісам. У электроннай сістэме ўсё падпісваецца электронным подпісам», — удакладняе Юлія Юдзіцкая.
Яна адзначае, што сістэма дапамагае і пры пастаноўцы канчатковага дыягназу: «Медыцына павінна грунтавацца на дакладных доказах — выніках аналізаў, даследаванняў, а не толькі на клінічным аглядзе. Сістэма дазваляе ўсё дакладна фіксаваць (усе аспекты. — Заўв. БелТА).»
Адзіная прастора дазваляе атрымліваць інфармацыю з вялікай колькасці карт, напрыклад, пра дыспансерызацыю.
«Сістэма дапамагае не толькі ў медыцыне. Да яе падключаюцца кадравая, эканамічная, бухгалтарская, юрыдычная службы. Усё празрыста, зручна, эфектыўна», — падкрэслівае Ірына Зубовіч.
Шлях да лічбы
Укараненне інфармацыйных сістэм ва ўстановах горада пачалося ў 2015 годзе, нагадвае Вячаслаў Яшчанка. «Былі пратэставаныя асноўныя моманты, далей сістэма развівалася. Мы мелі прамую сувязь з распрацоўшчыкамі для дапрацоўкі функцыяналу, уключаючы электронны рэцэпт», — адзначае ён.
Для ўваходжання ў адзіную інфармацыйную прастору была праведзена вялікая работа. «Некаторыя ўстановы ўжо сінхранізаваныя ў адзінай базе. Іншыя дакупляюць абсталяванне і рыхтуюць дакументы. Дапрацаваны механізмы перадачы даных з лакальных сістэм», — дадае спецыяліст.
«Тыя ўстановы, якія ўжо атрымалі атэстат адпаведнасці па сістэме абароны інфармацыі, перадаюць даныя ў Цэнтралізаваную сістэму. Маніторынг ідзе штотыдзень. Праводзяцца нарады, ліквідуюцца праблемы, пашыраецца функцыянал», — кажа Вячаслаў Яшчанка.
Цяпер у сістэме ўжо працуюць 10 гарадскіх устаноў. «Яшчэ дзве атрымліваюць атэстат на гэтым тыдні. Астатнія даналаджваюць абсталяванне, ідзе сканаванне сетак. Каналы сувязі гатовыя. Чакаем атэстата і падключэння», — падкрэсліў ён.
Як паведамлялася, вынікі выпрабаванняў павінны пацвердзіць надзейнасць і функцыянальнасць сістэмы, уключаючы работу ў аварыйным рэжыме.
У Мінздароў нагадалі: Цэнтралізаваная інфармацыйная сістэма аховы здароўя ствараецца паводле распараджэння кіраўніка дзяржавы. У краіне будзе адзіная інфармацыйная прастора, будуць аўтаматызаваныя працэсы рэгістрацыі, збору, назапашвання, захоўвання, апрацоўкі і перадачы інфармацыі пра здароўе грамадзян.
