У пятніцу ў польскай сталіцы адбыўся сапраўдны батл за званне «лідара нацыі». Два прэтэндэнты на прэзідэнцкую пасаду сарвалі горла, спрабуючы даказаць, хто ж здолеў прыцягнуць больш прыхільнікаў, паведамляе тэлеканал СТБ.
Нагадаем, у другі тур галасавання, які адбудзецца ўжо праз тыдзень, выйшлі апазіцыйны кандыдат Караль Наўроцкі і мэр Варшавы Рафал Тшаскоўскі. Разам яны не набралі нават 70 % галасоў выбаршчыкаў — рэкордна нізкі паказчык для Польшчы, як, дарэчы, і яўка на гэтыя выбары.
І тым не менш лічбы на акцыях падтрымкі кандыдатаў аказаліся вельмі ўражальнымі. Мітынг Рафала Тшаскоўскага сабраў 140 тысяч чалавек, у той час як яго сапернік, Караль Наўроцкі, змог мабілізаваць толькі каля 50 тысяч. Аднак не ўся масавасць прыхільнікаў Тшаскоўскага была шчырай.
Польскія СМІ раскрылі, што шматтысячны натоўп складаўся з праплачаных бюджэтнікаў. Дарэчы, прыйшоў падтрымаць свайго праеўрапейскага калегу і новаспечаны прэзідэнт Румыніі. Як бы там ні было, польскі народ, які цяпер стаіць перад вельмі цяжкім выбарам, ужо не імкнецца падымаць сцяг ЕС у неба.
— Польшча не зменіцца, калі Тшаскоўскі стане прэзідэнтам. Яна проста не зможа вызваліцца ад замежнага ўплыву, ад уплыву нашых нямецкіх і французскіх суседзяў. Нас ужо прадаюць, а што будзе, калі сюды звязуць усіх мігрантаў і зброю. Тады і адгукнецца еўрапейская дэмакратыя, якая ўжо зрабіла Румынію рабом палітычных гульняў, — агучыла меркаванне адна з удзельніц мітынгу.
Аднак гучней за ўсіх працягвае крычаць прэм’ер-міністр Дональд Туск. Так, напярэдадні ён заявіў, што ў выпадку перамогі апазіцыйнага кандыдата Караля Наўроцкага на прэзідэнцкіх выбарах краіну можа чакаць грамадзянская вайна. Занепакоенасць палітыка напрамую звязана з вынікамі нядаўняга апытання, згодна з якім рэйтынгі грамадзянскай падтрымкі Тшаскоўскага і Наўроцкага зраўняліся.
— Неабходна наладзіць сувязь паміж прэзідэнтам і ўрадам, якой цяпер няма і не будзе, калі Наўроцкі выйграе. Мы змаглі перамагчы ў кастрычніку 2023 года, калі фарміравалася наша кіруючая кааліцыя. Аднак цяпер стаўкі вельмі высокія. Я патрабую мабілізацыі электарату на карысць Рафала Тшаскоўскага. У адваротным выпадку вайны не пазбегнуць, — заявіў на мітынгу прэм’ер-міністр Польшчы Дональд Туск.
І вось у чым інтрыга: другі тур электаральнай гонкі ўсё бліжэй, а фаварыт Бруселя Тшаскоўскі яшчэ ніяк не можа выбіцца ў лідары. Аднак інцыдэнт на тэледэбатах, якія прайшлі ў пятніцу, верагодна, згуляў яму на руку. Там, на вачах у мільёнаў палякаў, яго сапернік Караль Наўроцкі нібыта непрыкметна паклаў у рот нейкі пакецік, па яго словах, нікацінавы паўч. Грамадскасць апантана ўзбунтавалася, абвінавачваючы Наўроцкага ва ўжыванні псіхатропных рэчываў.
А без пяці хвілін беспрацоўны прэзідэнт Анджэй Дуда наогул прапанаваў кандыдатам здаць аналізы на забароненыя рэчывы. У выніку ні адзін з кандыдатаў не з’яўляецца прыкладам будучага добрапрыстойнага прэзідэнта. Так, эксперты ахрысцілі апошнія выступленні Наўроцкага і Тшаскоўскага «святам мярзоты, кпінаў, паклёпу і адкрытага хамства».
Дэкан факультэта журналістыкі Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта, палітолаг Аляксей Бяляеў у эфіры ток-шоу «Будні» на «Альфа Радыё» пракаментаваў сітуацыю на тэледэбатах наступным чынам:
— Нармальны палітык, які думае пра сябе, у якой бы залежнасці ні быў, напэўна, усё ж такі неяк бы паспрабаваў стрымацца. Тут мы бачым, што ў людзей наогул няма ніякіх тармазоў, уяўлення аб тым, як сябе павінен весці кандыдат у прэзідэнты на людзях. Плюс да гэтага выліваецца дадатковае вядро памыяў: знаходзяць кампрамат на таго ж Караля Наўроцкага — нібыта ён калісьці «крышаваў» прастытутак, вазіў іх камусьці ў атэль.
Эксперт звяртае ўвагу, што падобныя навіны з’яўляюцца пад маркай «надзейных, але ананімных крыніц, якія баяцца за сваю бяспеку».
— Потым, вядома, можа высветліцца, што ніякіх крыніц і не было і ўсё гэта нехта проста прыдумаў. Але хто будзе разбірацца падчас перадвыбарнай барацьбы? Цяпер галоўнае — замазаць свайго апанента ўсякім брудам.
Аляксей Бяляеў дадае, што скандалы, якія адбываюцца ў Польшчы, выдатна дэманструюць усю паўнату карціны аб «прыгожай» заходняй дэмакратыі.
— Што датычыцца рэйтынгаў, то там цяпер таксама ідзе знакамітая па еўрапейскіх дэмакратычных мерках вайна сацыялогій, — каментуе палітолаг. — Гэта значыць кожная сацыялагічная служба, набліжаная да той ці іншай палітычнай сілы, публікуе свае апытанні, дзе, зразумела, на карысць свайго прэтэндэнта спрабуе падтасаваць лічбачкі. Таму ідзе нармальная будзённая палітычная грызня, якая сёння для заходняй так званай дэмакратыі з’яўляецца нормай.
