Гаворка на відэа ідзе пра работнікаў фабрыкі «Мануфактура ФурЭліт», якая спецыялізавалася на дарагой мэблі прэміяльнага сегмента. Колькасць падпісчыкаў на старонцы фабрыкі ў Instagram перавышае 90 тыс., а ў апісанні пазначаны такія гарады, як Мінск, Масква, Буэнас-Айрэс і Дубай.
Мэбля вытворчасці «Мануфактура ФурЭліт» сапраўды карысталася попытам, хоць калектыў быў зусім невялікі — усяго каля 90 чалавек. Сярэдні заробак складаў больш за 4 тысячы рублёў, што добра нават для Мінска, не кажучы ўжо пра Заслаўе, дзе размяшчалася прадпрыемства.
Мэблевую фабрыку ў 2022 годзе заснаваў Яўген Гусак. Зусім нядаўна выручка кампаніі складала $500 тыс.у год. Мэбля пастаўлялі ў асноўным у Расію, частку складалі беларускія заказы. Потым сітуацыя рэзка памянялася. Чаму і як так выйшла, журналісты вырашылі высветліць у самога Яўгена.
Самае галоўнае пытанне — як так атрымалася, што работнікам не змаглі выплаціць заробак. Па словах Яўгена, тры расійскіх кампаніі павінны яму больш за $1 млн. Потым быў вялікі заказ на абустройства рэстарана коштам $100 тыс. За яго з фабрыкай таксама не разлічыліся.
Журналістам удалося пагутарыць і з правай рукой уласніка — кіраўніком праекта ТАА «Мануфактура ФурЭліт» Таццянай, якая звольнілася ў лютым гэтага года. Паводле яе слоў, затрымкі ў выплаце заробкаў супрацоўнікам сапраўды былі, хоць і нязначныя — да тыдня.
Каб растлумачыць усе дэталі, аўтары праекта звязаліся з работнікамі. Адзін з іх — інжынер-канструктар фабрыкі Сяргей. Пра тое, што ў сацыяльнай сетцы выйшла відэа пра сітуацыю вакол «Мануфактура ФурЭліт», Сяргей не ведаў — кажа, не карыстаецца TikTok. Хоць пра праблему на фабрыцы мужчына быў добра дасведчаны.
«Я ўладкаваўся туды толькі ў чэрвені, а ўжо ў жніўні хацеў звальняцца. Таму што ў жніўні пачаліся праблемы з выплатамі, — распавядае Сяргей. — Праблемы з заказчыкамі, скажам так, праходзілі праз нас. Палова зарплаты нам прыходзіла на карту, палова — наяўнымі. Пяць-шэсць тысяч у рэальнасці ператварыліся ў дзве-тры».
Кіраўнік праекта Таццяна запэўнівае, што заробак заўсёды прыходзіў на карту, а выплата «ў канвертах» на фабрыцы не практыкавалася. Цяпер ужо немагчыма даведацца, ці выплачваўся заробак «у канвертах». Быць можа, менавіта гэтыя сумы патрабуюць работнікі.
Яшчэ адзін былы супрацоўнік фабрыкі Віталь кажа, што затрымка ў выплаце перавышала месяц. Яўген прасіў пацярпець і раіў вучыцца «разлічваць бюджэт». Але затрымкі сапраўды былі — на гэта звяртала ўвагу і пракуратура Мінскага раёна, якая накіроўвала на адрас наймальніка прадпісанне з патрабаваннем аб неадкладным пагашэнні запазычанасці па зарплаце. Пасля гэтага запазычанасць за верасень і кастрычнік мінулага года была пагашаная ў поўным аб’ёме. Аднак сітуацыя паўтарылася ў студзені 2026 года.
Юрыст-кансультант «Мануфактура ФурЭліт» Яўгенія расказвае, што людзі пачалі ў голас выказваць сваю незадаволенасць. З часам работнікі перасталі выходзіць на працу. Уласніку паставілі ўмову: альбо разлік, альбо работнікі звальняюцца. Яўген Гусак запэўніў, што выплаціць належныя заробкі.
Журналістам удалося звязацца з прадстаўнікамі кампаніі з ААЭ, якія супрацоўнічалі з «Мануфактура ФурЭліт». Адназначнага адказу на пытанне аб тым, ці выплачаны ўсе грошы па дамове з мэблевай фабрыкай, там даць не змаглі. «Выконваем усе абавязацельствы па дамове», — настойліва паўтарала суразмоўніца з ААЭ. Калі нейкія пералічэнні і былі, то грошы да супрацоўнікаў не дайшлі.
Акрамя таго, на сувязь выйшаў і заказчык з Расіі, які абвінаваціў Яўгена Гусака ў падмане. Па словах заказчыка, Яўгену было выплачана больш за 100 млн расійскіх рублёў, але работы па аб’екце выкананы не былі.
Пасля звароту да Прэзідэнта адразу ж падключыліся ўсе кампетэнтныя органы — грошы на заробкі знайшліся цягам двух тыдняў. Праўда, уласнік выплаціў людзям аклад за тры месяцы затрымкі. Акрамя гэтага, высветлілася, што нейкія грошы людзі атрымлівалі і раней: і ў верасні, і ў кастрычніку, і ў лістападзе.
Як расказалі ў Дэпартаменце фінансавых расследаванняў Камітэта дзяржаўнага кантролю, апытаныя работнікі пацвердзілі, што зарплата ўсё ж такі выплачвалася. Але не ў тых памерах, якія яны атрымлівалі раней — без прэмій і іншых даплат. Гэта і паслужыла прычынай звароту ў дзяржаўныя органы. У цэлым на сёння запазычанасць «Мануфактура ФурЭліт» перад работнікамі складае 202 тыс. рублёў.